Διάλεξη 1 / σύντομη περιγραφή - Κασάπη Ελένη (ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ, 2015)
σύντομη περιγραφή: Έχουμε ξανακάνει μάθημα μαζί, έχουμε κάνει το εισαγωγικό μάθημα μαζί, αυτό δεν είναι πλέον υποχρετικό, είναι επιλεγόμενο και έχει να κάνει με τη διαμεσολάβηση. Όπως γνωρίζετε η διαμεσολάβηση είναι ένα συστατικό στον πιστοποιητικό γλωσσομάθειας και έχει να κάνει με μια πιο ελεύθερη μεταφραστική μεσολάβηση ανάμεσα σε ένα γνώστη δύο γλωσσών και σε κάποιον άλλο που ξέρει μόνο τη μία από τις δύο. Εμάς μας ενδιαφέρει η διαμεσολάβηση όχι στο βαθμό που συνδέεται με το κρατικό πιστοποιητικό γλωσσομάθειας αλλά στο βαθμό που συνδέεται με τα τουριστικά επαγγέλματα. Η συζήτηση θα γίνει συνέχεια πάνω στα τουριστικά επαγγέλματα γιατί έχουμε το εξής δεδομένο πρώτον δεν έχουμε ακόμα πολλά ιταλικά στη μέση εκπαίδευση δεύτερο έχουμε μία άνθιση ξανά τουριστικών υπηρεσιών σε ξένες γλώσσες γιατί έρχονται πλέον ομαδικά τουρίστες ή ακόμα και ατομικά και αυτοί πολλές φορές θέλουν βοήθεια για πρακτικές καθημερινές ανάγκες. Επίσης έχει αναπτυχθεί τελευταία ένα μάθημα σχετικό με το folklore σε ένα πανεπιστήμιο που συνέχεια βρισκόμαστε κοντά του και το παρακολουθούμε με την έννοια θα έλεγα καλύτερα το ακολουθούμε για να είμαστε σεμνότεροι το πανεπιστήμιο του μπάρι. Όπως στο τμήμα φιλολογίας έχει ολόκληρο μάθημα για το folklore και την κουζίνα στο μπάρι το φαγητό το μαγείρεμα όμως το μαγείρεμα το πως μαγειρεύουμε το πως κάνουμε γλυκά και το πως τα τρώμε. Σίγουρα παραξενεύεστε γιατί να συμβαίνει αυτό στο τμήμα ιταλικής γλώσσας και φιλολογίας. Καταρχήν έχουν απελευθερωθεί τα επαγγέλματα όχι εντελώς αρκετά όμως για παράδειγμα μπορούν πια να γίνονται ξεναγή ακόμα και άνθρωποι οι οποίοι έχουν τελειώσει ιστορικό αρχαιολογικό και έχουν κάνει μετά τρεις μήνες σεμινάριο σπουδών. Βέβαια αυτή τη στιγμή για να μπορέσει να ασχοληθεί κάποιος από εμάς από το ιταλικό με τις τουριστικές υπηρεσίες ή κάποιος Ιταλωμαθής με τις τουριστικές υπηρεσίες δεν θα μπορέσει να ασχοληθεί σαν ξεναγός ακόμα. Θα διεκδικήσουμε να ξεκαθαριστεί αυτό το ζήτημα γιατί μόνο του ιστορικού αρχαιολογικού και όχι και όλοι οι πτυχιούχοι των ξενόγλωσσων τμήματων. Αλλά οι άλλες τουριστικές υπηρεσίες οι οποίες ήδη φαίνονται στην αγορά εργασίας είναι προσβάσιμες σε εμάς τους πτυχιούχους ιταλικής φιλολογίας όπως είναι και προσβάσιμες στους ιταλωμαθείς. Τι σημαίνει αυτό. Αν ανοίξετε αγγελίες για δουλειές που αφορούν Εδωδεκάνησα, Ιόνια, Αιγαίο με την έννοια Κυκλάδες και Χαλκιδική θα δείτε ότι στελέχει ξενοδογιακών επιχειρήσεων ή στελέχει τουριστικών επιχειρήσεων εστίασης ή ΜΠΑ, ζητούν ιταλωμαθείς. Ζητούν ιταλωμαθείς για συγκεκριμένες υπηρεσίες. Από το να κλείνουν δωμάτια μέχρι το να δίνουν οδηγίες σε τουρίστες όταν χρειάζονται ενημέρωση για το τι θα φάνε. Για παράδειγμα βλέπουμε το μουσακά και είναι ένα φαγητό που γίνεται στο ταψί. Άρα τι λέμε αυτό είναι ψητό. Δεν είναι ψητό, είναι ένα φαγητό τυγανητό. Τυγανίζεται η μελιτζάνα, τυγανίζονται τα κολοκυθάκια, τυγανίζονται οι πατάτες, τσιγαρίζεται ο κιμάς. Επομένως αν κάποιος άνθρωπος για λόγους υγείας δεν μπορεί να φάει τυγανητά, ένας διαμεσολαβητής, ο οποίος είναι σε ένα εστιατόριο, δεν μπορεί να λέει μόνο ότι από πάνω έχει μπεσαμέλ και να το λέει σωστά ιταλικά και από κάτω έχει μελιτζάνες και το έχουν ψήσει στο φούρνο, πρέπει να λέει ότι αυτό είναι φαγητό τυγανητό. Εγώ θα ήθελα να δούμε αυτό το ζήτημα με μια κίνηση που θα είναι αλερετούλ, δηλαδή θα πηγαίνουμε στην Ιταλία και θα γυρνάμε στην Αλλάδα. Γιατί? Ή μαθαίνουμε όπως είδαμε στη θεωρία ξένη γλώσσα για μετάφραση γιατί είμαστε γλωσσικά ταλέντα ή μαθαίνουμε ξένη γλώσσα και πολιτισμό για μετάφραση γιατί είμαστε ευαίσθητοι. Και τι θα πει ευαισθησία? Να αναγνωρίζουμε την οντότητα και την ύπαρξη του άλλου. Δεν μπορούν οι Ιταλοί να πιούνε ούζο και αυτό πρέπει να το ξέρουμε. Δεν τους αρέσει. Δεν τους αρέσει η μυρωδιά. Μπορούν όμως να πιούνε τσίπουρο. Δεν μπορούν οι Ιταλοί να φάνε φέτα όταν δεν είναι από τη Σικελία. Ωστόσο τους αρέσουν άλλα τυριά. Τιγραφιέρες, τα ανθότυρα. Καταλαβαίνετε πρέπει να πάμε και να ρθούμε. Αν πάμε με μια τουριστική εταιρεία στην Ιταλία. Εκεί δεν θα πάμε βέβαια για να ξαναγήσουμε Ιταλούς, θα πάμε για να ξαναγήσουμε Έλληνες. Άρα θα πρέπει να δούμε με μάτια Ιταλού τα Ιταλικά εκεί φαγητά και μετά να τα ξαναδούμε όπως κάνουμε αναθεώρηση στη μετάφραση με μάτια Έλληνα. Μπορεί να το φάει ο Έλληνας ένα φαγητό που οι Ιταλοί το παρουσίασαν σαν πολύ ωραίο. Για παράδειγμα παίρνουν τις μαρίδες και είναι ένα ωραίο γιορτινό φαγητό, βάζουνε κοφτά μακαρονάκια, βάζουνε και σάλτσα, τα βάλουν σε ένα ταψί και κάνουν γιουβέτσι. Μπορεί ο Έλληνας να φάει αυτό το φαγητό. Είναι πολύ νόστιμο, εγώ το έχω φάει και είναι εξαιρετικό. Αυτό μπορεί ίσως να το δοκιμάσεις σε ένα μικρό πιατάκι. Αποκλείεται όμως να συνοδεύουμε τουρίστες από τη Θεσσαλονίκη και να είναι και 60 χρονών και να πάνε να δουν ας πούμε όλους τους αιδημήτρηδες μεταξύ αγγόνας και μπάρι και όλους τους αινηκόνιδες και τι να κάνουμε να τους πούμε πάρε αυτό το φαγητό. Δύσκολο. Αλλά θα το πάρουμε εμείς και θα πούμε πάρε να δοκιμάσεις λίγο. Το καταλαβαίνετε. Αυτό είναι το πιο μπανάλ παράδειγμα γιατί πρέπει να φοράμε μάτια ιταλικά και μάτια ελληνικά. Υπάρχουν και άλλα παραδείγματα. Από τη μετάφραση ξέρετε διάφορα πράγματα. Πώς απευθυνόμαστε στον Βρύτανη στην Ιταλία, πώς ξεκινά μια επιστολή στον Βρύτανη, πώς τον αποκαλούμε. Κύριε Βρύτανη κάπως αλλιώς. Πες το, πες το. Μανίφικο ρε τόρε. Τι θα πει αυτό. Εδώ να δείτε τώρα τι αλλαγές έχει η ζωή μας μόλις μπεί στα ιταλικά. Μανίφικο ρε τόρε θα πει μεγαλοπρεπής Βρύτανη. Μπορούμε εδώ να γράψουμε ένα γράμμα για να δούμε μεγαλοπρεπή Βρύτανη. Του λέγεις τώρα την άλλη μέρα απλώς θα κάνουμε την προσευχή μας και θα λέμε βοήθεια Παναγίτσα μου να μην περάσω από πια αρχικό μετά από αυτό το πράγμα. Λοιπόν, άρα η μετάφραση μας οδηγεί σε μονοπάτια που δεν είναι τόσο λία τα πράγματα. Συμβαίνουν περίεργα. Στην Σουηδία δεν συμβαίνουν περίεργα. Και εκείνα τα περίεργα πως πρέπει να τα ξέρεις. Μέσα από τον πολιτισμό. Λοιπόν, υπάρχουν πάρα πολλά παραδείγματα. Εγώ σήμερα θα σας δείξω καταρχήν πού θα βρίσκετε το μάθημα όσο κρατάει το εξάμηνο. Γιατί όταν τελειώσει το εξάμηνο θα μπορείτε να βρίσκετε αυτό το μάθημα όπου θέλετε. Όπου μας πουν δηλαδή πληροφορική από το κλίμα ηλεκτρολόγων μηχανικών. Έτσι δεν είναι. Αλλά αυτή τη στιγμή θα το βρίσκετε εδώ μέσα εκεί που θα σας οδηγήσω περιγράφοντας τώρα τα μονοπάτια. Λοιπόν, θα μπαίνετε μέσα στο eClass. Όσοι δεν έχετε κάνει εγγραφή θα κάνετε εγγραφή. Θα μπαίνετε στο Summer School 2013. Emunia Out Summer School 2013. Και θα μπαίνετε για να παίρνετε υλικό. Μπορείτε να γραφτείτε αν θέλετε και στο Emunia Out Summer School 2012. Για να παίρνετε υλικό. Emunia Out Summer School 2012. Εκεί μέσα τι θα βρείτε. Έχει το εξής προσών. Εκεί μέσα θα βρείτε στα έγγραφα και στις ιστοσελίδες παραπομπές και αναφορές. Και κείμενα. Αγγλικής γλώσσας. Δηλαδή αν όντως δουλέψετε σαν διαμεσολαβητές είναι η πρώτη γλώσσα που θα σας χρειαστεί. Αγγλικής γλώσσας για την ελληνική κουζίνα, για τη μεσογειακή διατροφή, για τα ορεκτικά μέχρι τον καφέ. Για τα κρασιά μέχρι τα τυριά. Αγγλικά. Αυτό το χρειάζεστε. Το χρειάζεστε πάρα πολύ. Γιατί δεν πρόκειται ποτέ να δουλέψετε πουθενά σαν μεταφραστές, άμα δεν δηλώσετε και μία άλλη γλώσσα, που να είναι η αγγλική, αν θέλετε να είναι μια εύκολη δουλειά, χωρίς να έχει πολλές αποδοχές, ή μια σπανιότερη όπως είναι η σουηδική, όπου τότε θα έχετε διαφορετική μεταχείριση στη σύμβαση εργασίας σας, ή όπως είναι η αλβανική, έτσι δεν είναι. Εκεί θα έχει ακόμα πιο διαφορετική μεταχείριση. Γυρνάμε λοιπόν στο θέμα μας. Για να παίρνετε να αγγλείτε αγγλικά παραδείγματα, θα μπαίνετε στο Immune Health Summer School 2012. Για να παρακολουθήσετε το μάθημα και να μπείτε στις διαδραστικές φάσεις του, θα πρέπει να γραφτείτε στο Immune Health 2013. Σήμερα εκτός από περιοχές που θα πρέπει ο καθένας να θυμηθεί ότι τις γνωρίζει για να ξέρει πώς θα κινηθούμε, εννοείται ότι θα κινηθούμε μέσα στη Θεσσαλονίκη. Πείτε μου τι παθαίνουν όλοι και δεν ασχολούνται με τον τουρισμό στη Θεσσαλονίκη. Ποιος είναι από Θεσσαλονίκη. Ωραία. Τι ξέρετε από Θεσσαλονίκη. Να μου πεις. Εντάξει. Θα πω πώς είναι το πραγματικό. Θα πω ότι εδώ είμαστε. Είναι ένα τέτοιο σχήμα που θα μπορούμε να πούμε. Φυσικά είναι το σχεδιακό πρόγραμμα. Είναι το δικό μας να μην ξεχνάμε με έναν τροπογραφικό, να μην ξεχνάμε με έναν τροπογραφικό, να μην ξεχνάμε με έναν τροπογραφικό, να μην ξεχνάμε με έναν τροπογραφικό, να μην ξεχνάμε με έναν τροπογραφικό, να μην ξεχνάμε με έναν τροπογραφικό, να μην ξεχνάμε με έναν τροπογραφικό, να μην ξεχνάμε με έναν τροπογραφικό. Ποιον τοורιστα έχεις στο νου σου. Δεν ήταν κανένας εκεί. Δεν ήταν κανένας εκεί. Ωραία, συνεχίζουμε μόνοι μας, εμείς και εμείς. Θα κάνω μια παρένθεση, η οποία θέλω να εφαρμοστεί από όλους. Το μάθημα δεν γίνεται για να μην έχουμε κριτική σχέση με τη Θεσσαλονίκη, αλλά η κριτική σχέση με τη Θεσσαλονίκη μπορεί να εκφραστεί σε διάφορα φόρα. Το μάθημα γίνεται για να αποκτήσουμε συνειδητοποίηση διαμεσολαβητή. Οπότε, θα πρέπει να μπορούμε, όταν λέμε, εστιάζουμε στη Θεσσαλονίκη, να κατανοήσουμε τι προσφέρει η Θεσσαλονίκη και για ποιον τουρισμό προσφέρεται. Θα σας πω ένα άλλο παράδειγμα. Τι συμβαίνει όταν έχουμε μία τάξη που λέμε, δεν ξέρουν οι άνθρωποι την τάδε γλώσσα και το μάθημα γίνεται σε αυτή τη γλώσσα. Η μία λύση είναι η λύση της κριτικής τάσης, η οποία λέει, δεν ξέρουν τη γλώσσα. Άρα, τελειώσαμε με αυτούς, τίποτα δεν γίνεται με αυτούς. Αυτό όμως δεν θα μπορούσε ποτέ να είναι ένα κομμάτι μαθήματος διδακτικής των γλωσσών. Θα μπορούσε να είναι ένα μάθημα, τι να σου πω τώρα, του Υπουργού Παιδείας που θέλει, ας πούμε, να κόψει κάποιο μάθημα ή κάποια γλώσσα, έτσι. Λοιπόν, κακό μάθημα όμως για κακό μαθητή. Τι κάνουμε όταν έχουμε ένα κείμενο να το μεταφράσουμε ή να το εξηγήσουμε ή να το αξιολογήσουμε και δεν ξέρουμε το λεξιλόγιο ή θέλουμε να το δώσουμε σε κόσμο που μετά δεν θα ξέρει το λεξιλόγιο ούτε στα ελληνικά. Αλλά και δεν το ξέρουμε και εμείς ούτε στα ελληνικά. Τι κάνουμε, ποιοι είναι οι δρόμοι που ακολουθούμε. Τι κάνατε εσείς στο Club πολιτισμού στο λεξιλόγιο που δεν το ξέρατε ούτε ελληνικά ούτε ιταλικά. Σε ορισμένα σημεία τι κάνατε. Μπράβο. Τι συμβαίνει λοιπόν όταν τα πράγματα δεν είναι όπως τα θέλουμε. Τι κάνουμε. Βρίσκουμε εναλλακτικούς δρόμους. Ο τουρισμός που πιθανόν κάποια έχετε στο νου σας δεν είναι ένα πράγμα που επειδή το θέλουμε γίνεται. Δεν παντρευόμαστε τέλος πάντων αυτών που θέλουμε να παντρευτούμε. Δεν αποκτούμε στο τέλος ακριβώς το επάγγελμα που θέλουμε. Στην πραγματικότητα οι δρόμοι μας οδηγούν κάπου αλλού. Πιλούμε για διαμεσολάβεις και μπορούμε να βούμε δουλειά. Ήμουνα στην Κέρκυρα και είχα πάει να δω την κόλλη μου που σπουδάζει εκεί. Πέρασα λοιπόν από τον Άγιο Σπυρίδωνα όπου ήταν δυο-τρεις Κερκυραίοι που τους βλέπω όποτε πηγαίνω εκεί πέρα μόνιμα σταθερά. Και ήταν ένα πουλμαν δυόροφο για να δώσω την εικόνα του πλήθους των ανθρώπων. Δυο-τρεις ιερείς Ρώσοι και από πίσω μια ουρά από κόσμο όπως βλέπουμε στις φωτογραφίες λιτανείας στα χωριά της Ρωσίας. Υπάρχει και ένα άλλο κομμάτι τουρισμού που δεν το ξέρετε που είναι ο θρησκευτικός. Και ο θρησκευτικός τουρισμός δεν έχει να κάνει καθόλου ούτε με τις βυζαντινές αρχαιότητες ούτε με κάτι άλλο. Θα μου πεις δεν επισκέπτονται εκκλησίες για να κάνουν τις προσκυνηματικές εκδρομές τους αυτοί που τις κάνουν. Ναι δεν τις επισκέπτονται όμως γιατί έχουν αισθητικές ανησυχίες. Ειδικά για να μπορέσεις να παρέμβεις σε αυτόν τον τύπο του τουρισμού θα πρέπει οπωσδήποτε να είσαι ικανός ακόμα περισσότερο να πληροφορείς τι συμβαίνει με την τροφή. Γιατί εκεί τι υπάρχει, εκεί υπάρχει. Ναι, νάτο η νηστεία. Η νηστεία και εδώ θα μιλήσουμε και για Φίλμορ. Λοιπόν, στη δεκαετία του 70 ο Φίλμορ έκανε μάθημα στους φοιτητές του στο Πανεπιστήμιο του Λοσάντζελες όπου για πρώτη φορά τους μιλήσε για sense and frames semantics. Δηλαδή την σημασιολογία σκηνών και εικόνων του κόσμου. Όσοι έχετε κάνει εισαγωγικά μαθήματα μετάφρασης ξέρετε πολύ καλά τι θα πει εικόνες του κόσμου. Δεν μπορούμε να αποκαλέσουμε στα ελληνικά μεγαλοπρεπή Πρύτανη τον κύριο Πρύτανη άρα έχουμε άλλες εικόνες του κόσμου και πέφτουμε μαλακά στις βροσικές εντάσεις. Αυτό, ο πρώτος που μίλησε για εικόνες του κόσμου με τόσο μεγάλη επιτυχία ήταν ο Φίλμορ. Ο Φίλμορ λοιπόν μπαίνει μέσα στο μάθημα και τι τους λέει. Θέλω να μου πείτε αν είναι άγαμος ο Πάπας. Αν είναι άγαμος ο Πάπας. Τι γίνεται τώρα. Τι συμβαίνει τώρα εδώ. Κάθε τι ο άνθρωπος το ορίζει αρνούμενος ότι είναι κάτι άλλο. Οι άνθρωποι ορίζουν τις σημασίες αρνούμενοι ότι είναι κάτι άλλο κάποια οντότητα. Έτσι. Επομένως αυτά τα είπε πολύ ωραίο γκριμάς. Όποιος θέλει να δει τέτοια πράγματα σε βάθος μπορεί να βρει αγγλικά γραμμένα αυτά τα ζητήματα του Μπουϊσακ την εισαγωγή στις ημιουργικές σπουδές είναι μια γυκλοπέδια ολόκληρη που την έχουμε παραγγείλει εκείνη κάτω στο Ιταλικό. Λοιπόν οι άνθρωποι μαθαίνουμε δίνοντας διαπιστώντας σε τι είναι αντίθετη η μειοντότητα. Επομένως η ερώτηση τι ήταν στο βάθος ήταν είναι μειονέγγαμος ο Πάπας. Μειονέγγαμος. Γιατί δεν έχει σύζυγο. Και σηκώνονται λοιπόν όλοι οι φοιτητές και λένε ναι είναι μειονέγγαμος είναι άγαμος. Και η γυναίκια τους λέει ο φίλμορ κάνετε λάθος. Γιατί δεν καθορίζεται νομικά αυτό που είναι καθορίζεται ιδεολογικά. Έχει κάνει μια ιδεολογική επιλογή την επιλογή της αγαμίας για την κουρά. Άρα δεν μπορεί να μπει μέσα στο ζευγάρι μειονέγγαμος και να χωράει μέσα το παράδειγμα του Πάπα. Το ίδιο πράγμα είναι και η νηστεία. Στον θρησκευτικό τουρισμό η νηστεία τι είναι. Δεν είναι ασυτεία ούτε είναι δυσκολία να φας κρέας ή κάτι άλλο. Δεν είναι όπως ας πούμε εγώ που αυτή τη στιγμή μου έχουν βάλει στη δίαιτα να μην τρώω κρέας οι γιατροί. Και έτσι και καταλάβουν αφού σε εξετάζουν ότι έχω φάει κρέας μαυροφίδι που θα με φάει μετά εμένα. Λοιπόν η νηστεία είναι επιλογή. Και αφού είναι επιλογή έχει άλλες διαστάσεις στην καθημερινή ζωή. Χρειάζεται αυτός που την επέλεξε να ενημερώνεται για το τι θα φάει. Άρα εδώ μέσα δεν θα μιλήσουμε μόνο για φαγητό. Τι άλλο θα κάνουμε θα μαγειρέψουμε. Και οι μέρες που θα μαγειρέψουμε είναι υποχρεωτικές. Για όλους. Καταρχήν δεν θα υπάρξουν πολλοί τύποι εξετάσεων. Θα υπάρχει η τελική εξέταση η οποία θα είναι μέσα από το σύστημα όπως ξέρετε διαδραστικά. Και θα υπάρχει και η βαθμολογία από διαρκή αξιολόγηση που θα έχει να κάνει όχι με τους παρόντες εδώ μέσα. Δεν έχω μετρήσει ποτέ στη ζωή μου πραγματικά ποιος κάθεται σε ένα θρανίο την ώρα που γίνεται μάθημα. Ακόμα και όταν χρειάζεται για προόδους και λοιπά και λοιπά στο παρελθόν να γίνουν τέτοια πράγματα. Εγώ ποτέ μου δεν υπολόγησα αυτό με και έναν άνθρωπο που περχόταν πριν από εμένα μες στην αίθουσα για το βαθμό που θα πάρει. Το ξέρετε αυτό έτσι δεν είναι. Άρα όταν λέω παρουσία εδώ μέσα εννοώ ενεργό. Ενεργό με προτάσεις, με σκέψεις, με ανησυχίες, με έκφραση δυσκολίων. Παιδιά η μετάφραση είναι ένας μεγάλος καημός που έχει πάντα δυσκολίες. Μην νομίζετε ότι επειδή δεν είναι θεσμικό κείμενο από το Ευρωκοινοβούλιο ότι θα είναι πιο εύκολο. Τα κείμενα που έχουν να κάνουν με φαγητό έχουν δυσκολίες. Γιατί μπαίνουν στην καρδιά της καθημερινής ζωής. Και δεν ξέρουμε ιταλικά από την καρδιά της καθημερινής ζωής. Όχι μόνο εσείς, κι εγώ. Μπορεί να εμείνουν στο ίδιο βάθος τα σημεία δυσκολίας. Αλλά υπάρχουν και για μένα, υπάρχουν και για εσάς. Οπότε τι είναι αυτό, είναι ένα έδαφος για να στήσουμε τις γνώσεις μας πάνω στις μεταφραστικές στρατηγικές. Τώρα τι ήθελα να πω. Στο μάθημα λοιπόν, Emunia Ooth Summer School 2013, υπάρχει μια ανακοίνωση στην οποία θα βρείτε το χάρτη της Ελλάδος, αλλά με κατανομές τουριστικών κινήσεων. Θα βρείτε μέσα, ιταλικά γραμμένο αυτή τη φορά, όλο το υλικό που υπάρχει, αγγλικά γραμμένο, στο 2012. Επομένως, στο μάθημά μας, δεν θα μεταφράσουμε, ούτε μία φορά, ούτε μισή φορά, τι θα κάνουμε. Θα δημιουργήσουμε από τα σώματα κιμένων που έχουμε στη διάθεσή μας πλέον, ψηφιακά από τα Summer School που γινόντουσαν τόσα χρόνια, και από το υλικό που έχει μαζευτεί, όλα εκείνα τα σώματα κιμένων, που κατά περίσταση θα μας χρησιμεύουν, για να αναγκλήσουμε γλωσσικές εκφράσεις, για τις συνταγές μας και για την περιγραφή τους. Κατανοητό? Δεν θα μεταφράσουμε. Θα ήταν αστείο να νομίζουμε ότι μέσα σε δύο μήνες, θα πάρουμε συνταγές μαγειρικής και θα τις μεταφράσουμε. Για παράδειγμα, στο προηγούμενο εξάμηνο, κρητική και τεκνήριο συμμεταφράσεις, μαξιλόγησης μεταφράσεων, τι έγινε. Καταφέραμε πόσες? Πέντε συνταγές. Πέντε συνταγές όλο το εξάμηνο. Μάθαμε όμως πώς να τις διαχειριζόμαστε. Αυτά τα έχει λύσει η Γερμανική Μεταφρασιολογική Σχολή, από τη δεκαετία ήδη του 90, όπου σμαούν, ειδικά αυτος που ασχολούνταν και πάρα πολύ με συμμασιολογία, τι είπε. Κανένα πρόβλημα. Μπορούμε να διδάξουμε στους ανθρώπους, για να μάθουν να μεταφράζουν, ό,τι άλλο συναντήσουν, αν τους δώσουμε στρατηγικές, και τις έχουν μάθει, θα μπορέσουν να το χειριστούν. Μετά από αυτό το χάρτη, με όλα αυτά τα δεδομένα που σας ανέφερα, υπάρχουν δουλειές που πρέπει να κάνετε οπωσδήποτε για το επόμενο μάθημα, για να μπορέσουμε να δουλέψουμε πάνω σε αυτά. Να δουλέψουμε διαδραστικά, δηλαδή να μην ακούμε μόνο εμένα, να ακούμε και εσάς. Δημιουργικά όμως, όχι κριτικά, μπορείτε να κρίνετε πάντοτε, οτιδήποτε συμβαίνει γύρω σας, σε κάποιες θεσμικές στιγμές της σχολικής ζωής, όπως είναι, ας πούμε, οι αξιολόγοι στων μαθημάτων. Εδώ μέσα, όμως, σας συμφέρει να συμμετέχετε στις συζητήσεις διαδραστικά, για να μπορέσουμε να συσορεύσουμε γνώσεις πάνω στις υπάρχουσες. Άρα τι είμαστε, ανοιχτή στη συζήτηση, ανοιχτή στον προβληματισμό, προσπαθούμε κάθε τι να το γεμίζουμε με περισσότερες γνώσεις. Δεν χρειάζεται να είμαστε δάσκαλοι, για να έχουμε περισσότερες γνώσεις. Χρειάζεται να είμαστε ο εαυτός μας. Εδώ μέσα και παντού στη μετάφραση, για να μπορέσετε κάτι να κάνετε, πρέπει να είστε ο εαυτός σας. Δεν σας νοιάζει κανένας άλλος. Ό,τι σημαντικότερο έχετε, είναι αυτό που κουβαλάτε μέσα στις τσέπες σας. Το δικό σας φορτίο είναι το σημαντικότερο, για να μπορέσετε να κάνετε μια παρέμβαση. Συμφώνουμε χαρά. Ωραία. Το υλικό που πρέπει να δουλέψετε, θα το βρείτε στην ίδια ανακοίνωση. Και έχει πάει και στα mail σας. Έχετε αυτή τη στιγμή σύνθεση με ίντερνετ. Έχετε λαμπρά. Λοιπόν, πηγαίντε σας παρακαλώ, στο κουτσίνα για το ανθότυρο. Πηγαίντε στο κουτσίνα. Καταρχήν τι γνώσεις έχετε οι ίδιοι για το ανθότυρο. Γνώσεις για το ανθότυρο. Ελένη. Τι θα πει ελαφρύ. Ωραία, είναι ένα τυρί που δεν περιέχει πολλά λιπαρά. Είναι αλμυρό ή όχι. Άρα χρησιμοποιείται και για αυτούς που κάνουν βίαιτα, αλλά και για άτομα τα οποία έχουν για ιατρικούς λόγους ανάγκη να κάνουν βίαιτα. Έτσι. Ωραία. Τι άλλο ξέρεις για το ανθότυρο. Θα τα δεις όμως αυτά και θα είσαι έτοιμη στο επόμενο μάθημα. Υπάρχει βότσε μέσα, υπάρχει λίμα μέσα που το συγκρίνει με ιταλικά τυριά. Έχεις φάει ανθότυρο. Τι χρώμα έχει. Τι γεύση έχει. Θρηματίζεται ή είναι σαν ένα σπουρές. Τα τυριά θρηματίζονται και τότε είναι φέτα. Τρίβονται και τότε είναι κεφαλοτύρια. Μπράβο σαν πουρές είναι. Ωραία. Χρησιμοποιείται από σε ένα ομό ή μέσα σε σύνταγες μαγειρεμένο. Ομό. Θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί μαγειρεμένο. Εμένα που δεν μου αφήνουν να φάω φέτα, παίρνω πιπεριές κέρατο, τις αλείφω με λάδι για να κοροϊδέψω όλη την ιατρική της υφυλίου και τι κάνω. Γεμίζω μέσα με ανθότυρο και τις βάζω στον φούρνο με αέρα και έχω την ψαπιδέστηση ότι τρώω πιπεριά τηγανιτή γεμιστεί με τυρί. Οι εναλλακτικές λύσεις που είπαμε να ονειρευόμαστε πάντα. Λοιπόν. Πώς? Ναι. Έχετε κάνει κάποιο? Κι εγώ το έχω δοκιμάσει. Θα σας πω μετά τι έχω δοκιμάσει και θα με θυμηθεί τότε να το κάνετε. Κάσου, δεν λέγεσαι? Το όνομά σου? Μαρία. Μαρία, μπράβο. Θα το θυμάμαι. Το κάσου το θυμάμαι από τις εξετάσεις. Το Μαρία τώρα πια θα το θυμάμαι. Έχεις φάει ανθότυρο? Πρέπει να έχω φάει τρίτη στιγμή. Να σηκώνω το ανθότυρο. Ωραία, εδώ θα μάθεις. Το ανθότυρο το γνωρίζεις? Πριν από λίγο η κυρία Μονέδα είπε κάτι. Είπε για ρικότα. Έχεις δει ποτέ τη ρικότα. Ποιος έχει δει ρικότα σε σούπερ μάρκετ Ιταλίας ή Ελλάδος. Ρικότα. Η γλυκιά. Όταν σπουδάζα στην Ιταλία και πήγαινα στο σούπερ μάρκετ. Πήγαινα σε μια κοπερατήβα. Γιατί στη γειτονιά που έμενα μόνο τέτοια σούπερ μάρκετ είχε κοοπ. Ήταν συνετεριστικό. Δεν μπορείτε να φανταστείτε τι ωραία τυριά και τι ωραία ζαμπών είχε. Γιατί ήταν συνετεριστικό όπου Εμίλια Ρωμάνια. Δεν θέλω να το συζητάω. Δεν θέλω. Και τότε μ' αφήνα να τρώω τα πάντα. Λοιπόν. Υπήρχε πάντα ένας δίσκος. Στο ψυγείο. Πρώτος πρώτος. Όταν πλησίαζε στο ψυγείο. Έβλεπε σε αυτό και ακόμα έτσι το βρίσκει στην Ιταλία. Όπου είχανε ξεφορμάρει. Από φόρμα που είναι όπως αυτή που κάνουμε τα κέικ. Μια ποσότητα πορικότα και την πουλούσανε κάθε μέρα. Καταπληκτικό. Εγώ δεν ήξερα εδώ το Ανθότυρο. Έμαθα εκεί τη ρικότα. Και κάποια στιγμή πώς το Μαρινόπουλο εδώ που χορητευμένη. Μα είναι δυνατόν να έχω γυρίσει την Ελλάδα. Μα είναι δυνατόν ούτε ρικότα να μην μπορώ να βρω. Και τελικά παρηγορήθηκα. Γιατί πώς το Μαρινόπουλο και βλέπω τη ρικότα. Τότε είχε. Τώρα έφερε. Συγγνώμη πάω και βλέπω το Ανθότυρο. Παρηγορήθηκα από αυτό. Λοιπόν. Τι συμβαίνει τώρα. Εάν κάνετε με μισή ποσότητα νερού. Το ζελέ που έχετε απογιώτηση. Άλλες μάρκες τέλος πάντων. Μόρφα το τίδήποτε. Ό,τι θέλετε να δοκιμάσετε. Βιαμίλ οτιδήποτε είναι το ίδιο σωστό. Λοιπόν. Εάν κάνετε με τη μισή ποσότητα νερού. Διαλείστε τη ζελατίνη που είναι σε κόκκους. Με στα κουτάκια. Και το βάλετε μαζί με. Το παστώστε μαζί με ρικότα. Και απο κάτω. Σπάσετε. Διτζέστιβ ολικής αλέσεως. Και τα ανακατέψετε με βούτυρο με λίγα λιπαρά. Μαργαρίνη τέλος πάντων. Να ξέρουν όμως τι έχει μέσα. Και στο τέλος μουρνόλαδο με λίγα λιπαρά. Και σας ανέβει το ουρικόξι. Λοιπόν. Και το βάλετε σε μία φόρμα. Με το πλευρικό τείχωμα. Που να είναι ανοιγόμενο. Μπορείτε να κάνετε. Ένα πάρα πολύ ωραίο cheesecake. Πολύ εύκολα. Και του ρίχνετε από πάνω μια ωραία μαρμελάδα. Ό,τι σας αρέσει. Εντάξει. Πώς κάνουμε μια μαρμελάδα ωραία στο σπίτι. Με λίγη ζάκαρη. Παίρνουμε λίγα φρούτα. Αν έχουμε αρτοπαρασκευαστή το κάνουμε εκεί μέσα. Αν δεν έχουμε το κάνουμε στην κατσαρόλα. Και τι βάζουμε μέσα. Βάζουμε και ένα σαρκουλάκι για ζελέ. Και την ποσότητα νερού που περιγράφεται μέσα στο ζελέ. Αν έχουμε περάσει από το μήλο τα φρούτα. Αφού βράσουν λίγο. Και ρίξουμε μέσα το σαρκουλάκι με το ζελέ. Στο τέλος έχει γίνει μια μαρμελάδα. Την οποία την βάζουμε πάνω από το τσίσκεικ. Και έχουμε τον πλήρη έλεγχο. Του τι συστατικά υπάρχει σε αυτό που ετοιμάζει. Υπάρχουν σε αυτό που ετοιμάσαμε. Λοιπόν. Το ανθότερο εγώ το βάζω και στις πίτες. Το βάζω και στις πιπεριές. Για να έχω τις ευδέσεις ή τις τηγανίζω. Γενικώς εντάξει. Μου λύνει πάρα πολλά προβλήματα. Ζήλια σκεφτών. Για τους υπόλοιους που φπουτρώνε τα κανονικά τυριά. Έχει το προτέρημα ότι είναι ανάλατο. Άρα δεν χρειάζεται να πάρεις και δεύτερο αντίπερτασσικό το βράδυ. Άμα φας αυτό το τυρί. Που σημαίνει ότι. Αν κάπου υπάρχει δυνατότητα. Οι τουρίστες που συνοδεύεται. Να θέλουνε. Να προσέξουν τη διατροφή τους. Είναι πολύ βασικό να τους δείξετε έναν δρόμο στα τυριά. Πολύ αθώο. Αρκεί να μην έχουνε προβλήματα που δεν τους επιτρέπουν πολλές πρωτεΐνες. Και τώρα φτάσαμε σε ένα κονβικό σημείο. Πριν από χρόνια. Όταν ήτανε για κάποιες ανάγκες του πανεπιστημίου. Να πάμε κάποιοι άνθρωποι στο πανεπιστήμιο της Νεμπράσκας. Και να μείνουμε εκεί μια βδομάδα. Ένα μήνα πριν πάμε. Είχε έρθει ένα έγγραφο από εκεί επίσημο επίσημο. Όπου μας ζητούσανε να περιγράψουμε. Αν για λόγους κοινωνικούς. Αν για λόγους υγείας. Αν για λόγους θρησκευτικούς. Αν για λόγους ιδεολογικούς. Έχουμε λόγους να αποφεύγουμε κάποιες τροφές. Και ξέρω ένα μήνα πριν τι θα γίνει. Νομίζουν ότι είναι καλή ξεναγή. Μόνο αυτοί που είναι από τη σχολή ξεναγών. Ή μόνο αυτοί που προέρχονται από το ιστορικό αρχαιολογικό. Ξέρουν ασφαλώς να ξεναγούν καλύτερα από μας. Γιατί αυτό είναι το αντικείμενό τους. Εμείς όμως μπορούμε να γίνουμε στις τουριστικές υπηρεσίες. Πολύ καλοί διαμεσολαβητές. Και το πρώτο που πρέπει να κάνουμε είναι. Μόλις παραλάβουμε μια εντολή για διαμεσολάβηση. Που έχει να κάνει και με τροφή. Να μαθαίνουμε ο ένας, η δύο, η πέντε, η δεκαπέντε. Άνθρωποι που μας εμπιστεύεται ένα τουριστικό γραφείο. Ή μια άλλη υπηρεσία. Θα πρέπει να ξέρουμε οπωσδήποτε. Μα οπωσδήποτε. Τι περιορισμούς έχουν. Κοινωνικούς γούστου. Ιδεολογικούς, θρησκευτικούς. Ιατρικούς. Γύρω από τις τροφές. Υπάρχουν άνθρωποι που έχουν υπόταση. Και τώρα θέλουν να τρώνουν αλμυρά τύρια. Εκεί μας κάνει η φέτα. Έτσι. Τι πράγματα μπορούμε να κάνουμε Μαρία με τη φέτα. Εσύ τι κάνεις. Ναι εσύ. Ωραία. Πώς θα την περιέγραφες έναν Ιταλό. Παίρνουμε ελληνικά. Πώς θα την περιέγραφες. Η μίσκληρο τυρί. Η μίσκληρο τυρί γιατί δεν το βάζεις στον τρίφτη για να το. Θρηματίζεται. Άρα είναι αυτά που είναι σαν πουρές. Αυτά που είναι η μίσκληρα και θρηματίζονται με τα χέρια μας. Αυτά που τρίβονται. Και αυτά που πρέπει να μπουν σε μήλο. Όπως περνούνε σε μήλο οι Ιταλοί το παρμιτζάνο ρετζάνο. Για να βγάλουν τρεις ψύχες ας πούμε τυρί τριμμένο για τα ζυμαρικά τους. Έτσι. Το καταλαβαίνετε αυτό. Μπράβο. Μπορώ να πω εκείνο είναι πάρα πολύ σκληρό. Δηλαδή για να κόψεις παρμιτζάνο ρετζάνο πρέπει να έχεις το μικρό πριονάκι στο σπίτι. Όπως δεν κόβεται και μετά πρέπει να το τεμαχίζεις με το χέρι. Και να το περνάς σε μικρούς μήλους. Έχετε δει μικρούς μήλους. Είναι ένα εργαλείο μήλος για τυρί. Κάνει περίπου 15 ευρώ. Είναι ατσάλινος για να μην σπουριάζει. Γιατί έχουν οξίδιτες όλα αυτά τα πράγματα. Όταν μείνουν οι πολύματα και μετά μαυρίζει. Ύστερα κάνεις το επόμενο τυρί και βγαίνει μαύρο στο πιάτο. Λοιπόν. Είναι ένας κύλινδρος ο οποίος θυμίζει τον μικρό τρίφτη. Έχει λαβή δεξιά. Τώρα δεν ξέρω ένας που γράφει με το αριστερό τι θα κάνει με αυτή τη λαβή. Φαντάζομαι θα το γυρίσει αλλιώς. Κάποια λύση πάντα ο άνθρωπος βρίσκει. Έχει ένα μικρό καλαθάκι που από κάτω γυρνάει ο κύλινδρος. Βάζεις μέσα το τυρί. Έχει μια άλλη λαβή που κλείνει στο τυρί και γυρνάς τη μανιβέλα. Και αυτά βγαίνουν από τα πλάγια του κυλίνδρου. Αυτό είναι πάρα πολύ ωραίο εργαλείο. Και κάνει πολύ ωραία τις δουλειές του. Λοιπόν. Τι ξέρετε για το μανούρι. Τι θα έλεγες. Α! Όχι δεν τελειώνει. Λες αυτά τα πράγματα. Και τι άλλο πρέπει να πεις σε έναν Ιταλό που θέλει να μάθει για τη φέτα πριν την παραγγείλει. Βρε πάει σε ένα εστιατόριο έρμος και θέλει να φάει. Και λέει χωριάτικη με φέτα. Και σου λέει τι είναι η φέτα. Η φέτα λοιπόν είναι ένα ημίσκληρο τυρί. Έχει χρώμα λευκό ή κυτρινοπό. Ανάλογο με το γάλα απ το οποίο παρασκευάζεται. Μπορεί να είναι πρόβιο και αγιαλαδινό. Μπορεί να είναι κατσικίσιο. Μπορεί να είναι αγιαλαδινό. Το χρώμα διαφέρει. Εγώ πρόβιο είναι. Σύμφωνοι. Αυτό όμως που αγοράει. Α το άλλο είναι τυρί. Το άλλο είναι τυρί. Έχει δίκιο η κυρία Μονέδα. Ωραία. Ναι εκείνο το λένε τυρί και δεν το λένε φέτα. Και ως προς τα λιπαρά. Ένας άνθρωπος που έρχεται με ένα γκρουπ να κάνει τουρισμό. Πείχει θρησκευτικό. Είναι να κάνει τουρισμό να πάει στη Χαλκιδική. Να κάνει σπά οτιδήποτε. Έτσι. Τι θα γίνει ως προς τα λιπαρά. Θέλει να μάθει κάποιος αν είναι λιπαρότυροι. Είναι λιπαρότυροι. Είναι λιπαρότυροι. Για το μανούρι τι ξέρεις. Είναι λιπαρότυροι. Ένας τουρίστας όμως μπορεί να ρωτήσει σε ένα σνακ μπροστά. Τι είναι. Γιατί γράφουν τα μπάρα ότι εδώ έχει μανούρι και ντομάτα και δεν ξέρω τι. Θα ρωτήσει τι είναι το μανούρι. Και θα πρέπει να ξέρει ότι είναι μαλακό τυρί, λιπαρό τυρί. Δεν νομίζω ότι τους ενδιαφέρει αν είναι ακριβό ή όχι. Γιατί την τιμή τη βλέπουν πάντοτε μπροστά τους όταν πηγαίνουν κάπου. Για μας ναι εντάξει αυτό είναι σωστό. Αλλά με τις τιμές κανείς δεν ασχολείται εκεί πέρα. Γιατί όλες τις τιμές τις βλέπουν. Τώρα εκείνο που με απασχολεί εμένα είναι αυτό να γίνει ιταλικά. Θέλω δηλαδή αυτά που είπατε για το μανούρι για την φέτα και για το ανθότυρο να γίνουν ιταλικά. Μπορείτε αυτή τη στιγμή να δείτε λίγο μέσα στα σμαρτφον την ιταλική περιγραφή. Και να πατήσετε εκεί επάνω και να στήσετε τις δικές σας απαντήσεις. Δεν το μεταφράζετε το βρίσκετε. Το βρήκες Γιάννα. Το χασές. Το είχες βρει. Ωραία λοιπόν. Όσοι βρήκατε τη συνταγή την περιγραφή. Θέλω να σκεφτείτε την περίσταση. Να μου δίνετε εμένα πληροφορίες σε μία μονογλώσα επικοινωνίας στα ιταλικά. Τι θα έλεγες εσύ για το ανθότυρο Ελένη. Εντάξει. Μετά ό,τι απορίες έχετε όχι μόνο η Μαρία όλοι σας θα τις συζητήσουμε. Αλλά πρέπει να δουλέψουμε λίγο με την Ελένη. Επομένως Ελένη εάν έχουμε αυτό το γλωσσικό πρότυπο και τώρα μετακινηθούμε προς την Ιταλία. Και έχεις μία ομάδα Ελλήνων οι οποίοι βρίσκονται σε ένα ιταλικό εστιατόριο ή σε μία ιταλική σε ένα ιταλικό σουπερμάρκετ. Και ζητούν από εσένα πληροφορίες που ούτε εσύ τις έχεις. Γιατί σαν Ελληνή δεν αποκλείται να ξέρεις όλα τα τελευταία που υπάρχουν σε ένα ιταλικό σουπερμάρκετ. Από αυτά τα γλωσσικά πρότυπα που βλέπεις εδώ στα ιταλικά θέλω να μου πεις τι ερωτήσεις μπορείς να αγγλίσεις σαν γλωσσικά πρότυπα για να συνεχίσουμε τον άνθρωπο που σερβίρει σε ένα πάνκο. Για κοίτα. Διάβασε την πρώτη φράση. Ιταλία. Σουπερμάρκετ. Διάβασε την πρώτη φράση. Ωραία. Εάν λοιπόν θέλεις να μάθεις αν είναι τυπικά ιταλικό ένα τυρί. Καταρχήν αφού δεν ξέρεις ποιο είναι. Ποιο είναι το πιο δικτικό κουέστο φορμάτζο έτσι δεν είναι. Αν δεν ξέρεις αν είναι τυπικά ιταλικό ένα φαΐ. Μα αυτή ακριβώς τη φράση που βλέπεις μπροστά σου. Τι γλωσσικό πρότυπο αγγλείς για να κάνεις μια σωστή ερώτηση. Κουέστο φορμάτζο. Ετυπικάμεντε ιταλιανό. Πώς αγγλεί ο μεταφραστής γλωσσικά πρότυπα. Ο μεταφραστής παίρνει από τον κοινωνικό χώρο πραγματικές φράσεις. Οι οποίες ως προς τη χρήση τους είναι επικυρωμένες από άλλους χρήστες. Και εκεί επάνω στήνει για τη δική του περίσταση επικοινωνίας. Το δικό του σημασιολογικό και συντακτικό οικοδόμημα. Ας πούμε ότι εγώ συνοδεύομαι από σένα και όλο μου το σώει στο μπάρι. Και πάμε σε ένα σούπερ μάρκετ και βλέπουμε ένα τυρί που δεν το έχουμε ξαναδει. Και δεν το ξέρεις ούτε κι εσύ και δεν είσαι και υποχρωμένη να το ξέρεις. Αφού λοιπόν υπάρχει μια φράση που λέει «ανθότυρο, è un formaggio tipicamente greco» άρα ποια είναι τα συστατικά για να μαγειρέψεις αυτή την ερώτηση. «Κουες το formaggio, è tipicamente italiano» Πώς θα το κάνουμε πιο ευγενικό. Τι είχαμε πει στα μαθήματα Ιταλικών. Μη σαν τί ρε, μη πον τί ρε, περφαβό ρε, «ε κουες το formaggio, è tipicamente italiano» Εντάξει. Πάμε στη δεύτερη φράση. Τώρα θα το κάνεις μόνη σου. Λοιπόν, εδώ τώρα φαντάσου να είσαι σε μια ταβέρνα να λένε ότι έχουν μελαντζάνε κονπεκορίνο. Μελαντζάνε κονπεκορίνο. Λοιπόν, είναι το φαγητό. Παίρνεις τις μελαντζάνες, τις κόβεις στη μέση, βάζεις νερό με αλάτι, τις αφήνεις μέσα και μετά τις στύβεις. Υπάρχει έτσι ρούχο, τις πιάνεις και τις στύβεις έτσι. Λοιπόν, φεύγουν όλα τα πικρά. Και παίρνεις πεκορίνο. Το πεκορίνο είναι ένα τυρί που μοιάζει σαν ρώσικη κούκλα. Έχει μικρό κεφαλάκι και μεγάλο από κάτω κεφάλι. Γιατί έτσι το δένουν, έτσι το δένουν για να φύγουν, ο ρώσ να φύγει και να μείνει ό,τι υπόλοιπο υπάρχει. Θυμίτσαι πάρα πολύ το κασέρι. Και λιώνει. Και βάζουν αυτό το πράγμα μέσα στις μελαντζάνες. Και έχουν ένα τηγάνι με πολύ λίγο λάδι αντικολλητικά. Παίρνουν ένα χαρτί και αλείφουν με λάδι τα τηγάνια, τέτοιο πράγμα. Και παιδιά το αφήνουν μέχρι να ψηθεί η μελαντζάνα εκεί επάνω. Και αυτό λιώνει. Δεν θέλω να σας πω τι είναι. Δεν θέλω να σας πω τι είναι. Αυτό θα το κάνουμε. Αυτό θα το κάνουμε. Λοιπόν, τι γίνεται τώρα. Πάμε στο εστιατόριο και βλέπω διάφορα φαγητά. Βλέπω και κάτι που μου θυμίζει την πατρίδα μου. Γιατί μόλις διαβάσω εγώ που δεν ξέρω ιταλικά μελαντζάνε. Έχω θυμηθεί την Ελλάδα, τις μελαντζάνες, το καλοκαίρι. Και αισθάνομαι ασφαλής. Αισθάνομαι ασφαλής. Βλέπω και τη φωτογραφία δίπλα. Φαίνεται ότι είναι κάποιο τυρί. Και σου λέω τώρα. Επειδή όμως έχω και τη χωριστερίνη μου. Γιατί είμαι 60 χρονών. Ρώτα λίγο τι τυρί έχει μέσα. Έτσι. Λοιπόν. Τι. Τι έγινε. Όταν σας έχετε φτάνισμα να φτανίζεστε. Γιατί. Γιατί μπορεί να σπάσουν τα τύμβανα όταν κρατάς τα νέα μέσα. Λοιπόν. Αυτόν το θυμάστε πάντα. Δεν βαζωρίζετε ποτέ το φτάνισμα. Λοιπόν. Οπότε πάμε στο εστιατόριο. Βλέπουμε τη συνταγή. Αρχίζω εγώ να παίρνω θάρρος. Και λέω να εδώ τα βρήκαμε. Να είναι ένα μονοπάτι. Γιατί τι κάνουν οι άνθρωποι. Κάνουν μονοπάτια που έχουν διαφάνεια. Παντού τα κάνουν αυτά. Οι άνθρωποι κάνουν μονοπάτια που έχουν διαφάνεια. Μπορείτε να καταλάβετε πριν ξαναγυρίσουμε στην άσκηση. Τι θα πει αυτό. Οι άνθρωποι κάνουμε μονοπάτια που έχουν διαφάνεια. Αν εγώ ξέρω να ετοιμάσω. Τι να σας πω τώρα. Αν εγώ ξέρω να ετοιμάσω μία ομελέτα. Με πατάτες τηγανιτές. Ξέρω τελείωσε δεδομένο. Άμα ξέρω να ετοιμάσω αυτό. Και μετά μου πούνε δεν τη θέλω με πατάτες τηγανιτές. Τη θέλω με μπέικον. Ποιο είναι το μονοπάτι που θα ακολουθήσω. Και εγώ θα σου πω ακόμη και αν δεν το έχω κάνει ποτέ. Ναι θα σου το κάνω. Τι μονοπάτι ακολουθώ. Της εμπειρίας μου. Ξέρω δηλαδή ποια στιγμή θα ρίξω μέσα τα αυγά. Ξέρω ότι πριν μετά έχω χτυπήσει από πριν. Ξέρω ότι θα πρέπει να το γυρίσω από την άλλη και λοιπά. Αυτό τι είναι. Είναι ένα μονοπάτι σημασιολογικής διαφάνειας. Οι άνθρωποι ακολουθούμε μονοπάτια. Σαν έχουμε κατασκευάσει δρόμους. Στη ζωή λύνουμε προβλήματα. Με λύσεις που έχουμε δώσει σε άλλα προβλήματα. Το καταλαβαίνετε αυτό. Συμφωνείτε κυρία Μονέδα. Συμφωνείτε κι εγώ. Λοιπόν, οπότε είναι απολύτως βέβαιο ότι οτιδήποτε αναγνωρίσω σε έναν κατάλογο. Γιατί μου θυμίζει λέξεις από τη δική μας κουζίνα. Αυτό θα το παραγγείλω. Προκειμένου ας πούμε να περάσω το δάσος με άγνωστα φαγητά. Και είναι και ο κακός ολύκος και η κοκκινοσκουφίτσε και ό,τι θέλεις δεν γίνεται. Λοιπόν, οπότε σου λέω. Μάθε λίγο τι τυρί έχει εδώ μέσα. Γιατί αν είναι πολύ λιπαρό τελικά θα μου βρεις άλλο φαγητό. Ε, ποια είναι η ερώτηση. Και τύπο τυφορμάτζο τσε δέντρο. Και θέλω να ρωτήσεις αν μοιάζει με τυριά άλλων βαλκανικών χωρών. Τι παίζει η Βαλκάνη. Εντάξει. Καταλαβαίνετε δηλαδή πως στείνουμε. Δεν θα μάθουμε τώρα ιταλικά. Δεν θα μάθουμε τώρα να μεταφράζουμε. Τι θα μάθουμε να κάνουμε. Να παίρνουμε από τον κοινωνικό χώρο αυτά που ο χώρος ο ίδιος μας έχει δωρήσει. Και εκεί επάνω θα στείνουμε στρατηγικά το οικοδόμημα το σημασιολογικό το δικό μας. Έτσι. Και δεν φοβάστε όταν μιλάτε. Δηλαδή μην ακούτε αυτά που λένε ότι όποιος μεταφράζει δεν κάνει κανένα λάθος και δεν ξέρω ότι οτιδήποτε είναι προφορικό έχει και λάθη. Τέρμα. Έχει και λάθη. Και την ώρα εκείνη που μιλάς δεν μπορεί να κάθεσαι στο λάθος σου και να σταματάει η συζήτηση. Το καταλαβαίνετε αυτό. Λοιπόν. Άρα θα γίνουν και λάθη. Εάν περιμένετε να γίνετε διαμεσολαβητές. Τη μέρα που θα αισθανθείτε ότι δεν θα κάνετε κανένα λάθος. Αυτή η μέρα δεν δε έρθει ποτέ. Κατανοητό. Ανάλατο ήταν εκείνο που ρώτησες τώρα που τέλειωσα την άσκηση. Εντάξει. Λοιπόν. Επειδή δεν έχετε ετοιμαστεί. Ενώ μου αρέσει πολύ και για δύο λόγους. Πρώτον γιατί βλέπω ανθρώπους που τους έχω γνωρίσει και έχουμε γίνει φοβερές σωμάδες. Καμικάζει. Λοιπόν. Δεύτερο γιατί είναι εδώ η κυρία Μονέδα. Τρίτο γιατί αυτό είναι ένα ιδιαίτερο μάθημα που θα προσπαθήσουμε να το κάνουμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Για να δώσουμε τη δυνατότητα σαν ένα πανεπιστήμιο που ανοίγει στην κοινωνία. Να το προσφέρουμε μετά σε οποιοδήποτε θέλει να το παρακολουθήσει. Ακόμα και αν δεν είναι φοιτητής. Αλλά θα πρέπει όλοι να βάλουμε τα δυνατά μας. Για να βοηθήσουμε να γίνει αυτό όσο γίνεται καλύτερα. Εντάξει. Η εξετάσεις είναι δύο τύπων διαρκίας. Θέλει συμμετοχή. Τελικές στο σύστημα. Αυτά.