Διάλεξη 1 / Διάλεξη 1 - Δημητράκος Σταύρος (ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ, 2014)
Διάλεξη 1: Αγαπητοί όλοι, αρχίζω με την παρουσίαση του ενημερωτικού φυλαδίου του μαθήματος, το οποίο περιλαμβάνει τους σκοπούς και τις μεθόδους μετάδοσης της οφθαλμολογίας προς τους φοιτητές μας. Σκοπός της δρασκαλίας της οφθαλμολογίας είναι η υποχρεωτική συμπαγής μικρού πλάτους γνώση και εξικίωση με τα συνήθειο οφθαλμολογικά προβλήματα που αντιμετωπίζει ο μη ειδικός γιατρός, αλλά και η εκπερισσού και αφιψηλού γνωριμία με εκείνα που απασχολούν καθημερινά τον ειδικό οφθαλμίατρο, καθώς και τα μέσα που διαθέτει ο τελευταίος για την αντιμετώπισή τους. Κυρίως όμως, σκοπός της δρασκαλίας είναι η μόρφωση. Η καλλιέργεια της ανθρωπιάς, της επικοινωνίας, της συναδελφωσύνης και επιστημοσύνης. Η ισορροπημένη ανάπτυξη της προσωπικότητας και του χαρακτήρα των μελλοντικών γιατρών. Είναι γνωστό σε όλους μας ότι τις ιατρικές σχολές της χώρας κοσμούν οι σημειοφόροι και παραστάτες των λυκείων μας. Αυτή η εξαιρετικής ποιότητας νέοι συνάδελφοι θα πρέπει να σπουδάσουν την ιατρική έχοντας χρόνο για τον εαυτό τους, για την ανάπτυξη προσωπικότητας τους, για την άθλησή τους, την γενικότερη μόρφωσή τους, την καλλιέργεια φιλίας και έρωτα. Σε αυτή λοιπόν την πολύ κρίσιμη ηλικία ο σεβασμός του χρόνου των φοιτητών μας είναι πολύ σημαντικός κατά τη γνώμη μας και έτσι αποφασίσαμε να προσαρμόσουμε το μάθημά μας στις τρεις ισθητιές μονάδες που μας αναλογούν, δηλαδή σε ένα φόρτο εργασίας 78 ωρών μέσα στις οποίες ο φοιτητής πρέπει να αφομιώσει την οφθαλμολογία που απαιτείται στο επίπεδο ενός γενικού γιατρού. Φόρτος εργασίας λοιπόν των φοιτητών είναι ο συνολικός αριθμός των ωρών που πρέπει να ασχοληθεί ο φοιτητής για να επιτύχει το επιδιοκόμενο και προκαθορισμένο μαθησιακό αποτέλεσμα. Η μέθοδος της δασκαλίας μας έχει προσανατολιστεί στη δασκαλία σε μικρές ομάδες τις οποίες διδάσκει ο ίδιος εκπαιδευτής και ακολουθεί το ίδιο πρωτόκολλο τόσο σε όλη την δεύτερη οφθαλμολογική κλινική όσο και στην πρώτη. Η διδασκαλία προαπετεί την προετοιμασία και την επανάληψη από τους φοιτητές κατοίκων 90 θεωρητικών δεξιοτήτων. Την παρουσίασή τους και την ανάπτυξή τους από τους διδάσκοντες καθώς και την επίδειξη και εκτέλεση από τους φοιτητές 35 πρακτικών δεξιοτήτων. Πώς γίνεται αυτό? Γίνεται με τη φροντιστηριακή εμπέδοση των θεωρητικών δεξιοτήτων σε 10 μαθήματα και τη μετάδοση των πρακτικών δεξιοτήτων σε άλλα 10. Οι φοιτητές ασκούνται κατά τις εφημερίες του νοσοκομείου, στη διαλογία ασθενών και στην αντιμετώπιση επιγών των περιστατικών. Ασκούνται ακόμη στα εργαστήρια συμμετέχοντας σε παρακλινικές εξετάσεις και παρακλινική οφθαρμολογική μεθοδολογία. Και τέλος, η διδασκαλία προϋποθέτει την προετοιμασία των φοιτητών, οι οποίοι πολλές φορές συμμετέχουν ως διδάσκοντες στα φροντιστήρια και την προετοιμασία τους ακόμη για τις εξετάσεις. Έτσι λοιπόν ο φόρτος εργασίας των φοιτητών μας κατανέμεται σε ένα ισαγωγικό μάθημα και ξενάγηση στην κλινική διαρκίας τριών ορών, ένα φροντιστήριο θεωρητικών δεξιοτήτων που γίνεται 11 φορές και κρατάει 2 ώρες, απαιτείται κατοίκων προετοιμασία και επανάληψη των δεξιοτήτων αυτών που απαιτεί άλλες 22 ώρες, την μετάδοση των πρακτικών δεξιοτήτων που γίνεται σε 10 μαθήματα της μιας ώρας, 4 ώρες οι φοιτητές συμμετέχουν στην εφημερία και άλλες 4 στα εργαστήρια της κλινικής. Οι πρακτικές δεξιότητες εξετάζονται σε μια χωριστή συνενδρία των τριών ορών, απαιτείται επανάληψη των θεωρητικών δεξιοτήτων από τους φοιτητές διαρκίας 9 ορών, 1 ώρα οι γραπτές εξετάσεις πολλαπλών επιλογών, συνολικός φόρτος εργασίας των φοιτητών 78 ώρες. Σ' αυτές έχουν αφομοιώσει την οφθαρμολογία και με αυτές προσέρχονται στις εξετάσεις. Σαν εκπαιδευτικό υλικό στους φοιτητές μας διανέμεται ένα μικρό σύγγραμμα που έχουν εκπονίσει τα ΜΕΛΙΔΕΠ της πρώτης και της δεύτερης οφθαρμολογικής κλινικής στο ΑΠΤ και το οποίο διατίθεται δωρεάν μέσω του προγράμματος Εύδοξος. Αυτό είναι το μικρό βιβλιαράκι. Αποτελείται από 150 σελίδες εκ των οποίων οι 115 για τα θεωρητικά φροντιστήρια με 270 εικόνες, όλες από δικά μας περιστατικά ή σχέδια με τα δικά μας χέρια. Έχει 120 διαδικτυακές παραπομπές και 50 ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών από αυτές που έχουν δοθεί σε προηγούμενες εξετάσεις και έχουν απαντηθεί και σταθμιστεί από τους φοιτητές και σταθμιστεί από εμάς. Σαν βοηθήματα αναρτώνται στο ηλεκτρονικό πόρταλ του ΑΠΤ τα 10 θεωρητικά μαθήματα σε PDF στα ελληνικά και στα άγγλικά, οι 120 ηλεκτρονικές παραπομπές, βίντεο χειρουργικών επεμβάσεων και παρουσίαση των χώρων εργασίας των δύο οφθαλμολογικών κλινικών. Με αυτά οι φοιτητές είναι έτοιμοι να πάνε στις εξετάσεις. Οι εξετάσεις περιλαμβάνουν την πρακτική εξέταση δεξιοτήτων, κατά την οποία εξετάζονται η ικανότητα του φοιτητή να πάρει ιστορικό, να εκτιμήσει την παρούσα νόσο, να εκτιμήσει στο κρεβάτι του ασθενούς την οπτική οξύδητα, χωρίς άλλα μέσα, να προχωρήσει σε μια θεωρητική διαγνωστική προσέγγιση ή διαφοροδιάγνωση παθήσων που μπορεί να έχουν προσβάλλει τον ασθενή του. Η δεύτερη πρακτική δεξιοτήτω που εξετάζεται είναι η φυσική εξέταση και η θεραπεία με απλά μέσα. Και η τρίτη είναι η οφθαλμοσκόπηση σε μυδριασμένο ασθενή και για την επιτυχία θα πρέπει ο φοιτητής να απεικονήσει, να ζωγραφίσει τη θηλή του οπτικού νεύρου. Έτσι λοιπόν όλοι οι φοιτητές με αυτές τις εξετάσεις που βαθμολογούνται από 0 έως 3 έχουν αποκτήσει ένα προβάδισμα ήδη για τις γραπτές εξετάσεις και έχουν αποδείξει ότι έχουν αφομοιώσει αυτό που χρειάζεται να γνωρίζει ένας γενικός γιατρός. Ακολουθούν γραπτές εξετάσεις με 28 ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών οι οποίες βαθμολογούνται από 0 έως 7. Μετά ως τώρα αποτελέσματα οι φοιτητές μας έχουν αποδείξει ότι είναι ικανοί να περάσουν το μάθημα στις πρώτες εξετάσεις του Ιουνίου σε ποσοστό πάνω από 80%. Από το οποίο ένα ποσοστό πάνω από 10% αριστεύει. Οι ερωτήσεις δεν είναι απλές και αυτό δείχνει και το πολύ ψηλό επίπεδο των φοιτητών μας. Μετά αυτή την εισαγωγή θα σας παρουσιάσουμε τα μαθήματα όπως αυτά διδάσκονται στους φοιτητές μας και οδηγούν στην επιτυχία τους στις εξετάσεις. Σας ευχαριστώ πολύ για την προσοχή σας.