Εισαγωγικές πληροφορίες για το μάθημα / Διάλεξη 1 / Διάλεξη 1 - Κασάπη Ελένη (ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ, 2015)
Διάλεξη 1: Το μάθημα που θα εκπαιδευτείτε σε αυτό το εξάμινο είναι η διαγλωσική επικοινωνία. Η διαγλωσική επικοινωνία μπορεί να έχει πάρα πολλές εφαρμογές. Εμάς μας ενδιαφέρει σε αυτό το συγκεκριμένο εξάμινο να δώσουμε ένα βάθος στα πρωτόκολλα μετάφρασης που προέρχονται από κείμενα του τουρισμού και της μουσεολογίας. Τα πρωτόκολλα μετάφρασης του τουρισμού και της μουσεολογίας σας ενδιαφέρουν για δύο λόγους. Ο πρώτος είναι ένας λόγος καθαρά ανάλυσης βάθους της δικής σας μεταφραστικής ικανότητας. Οι κατηγορίες μεταφραστικής ικανότητας είναι έξι. Ο κάθε μεταφραστής για να μπορέσει να βρει τον δρόμο του τον επαγγελματικό ή τον δρόμο του τον ερευνητικό, αν τον ενδιαφέρει η μεταφραστική έρευνα, θα πρέπει πρώτα απ' όλα να ξέρει σε ποιο επίπεδο μεταφραστικής ικανότητας ταξινομείται η κάθε μεταφραστική του δουλειά. Δεν έχουμε την ίδια μεταφραστική ικανότητα όποιο κείμενο κι αν μεταφράζουμε. Έχουμε μεταφραστική ικανότητα η οποία εξαρτάται από τις γνώσεις που έχουμε στη μητρική μας γλώσσα, από τις γνώσεις που έχουμε εγκυκλοπεδικά για ένα θέμα και από το πόσο βαθιά μπορούμε να μπούμε στο ιταλικό κείμενο. Τα κείμενα λοιπόν μουσιολογίας και τουρισμού μας ενδιαφέρουν κυρίως, γιατί είναι κείμενα που εκτός από το βάθος το οποίο θα δείτε ότι μπορείτε να φτάσετε σαν μεταφραστές, που αυτό θα μπορούσε να γίνει και με ένα κείμενο χημείας και με ένα κείμενο για τη τηλεόραση και με ένα κείμενο για την ιατρική ή οτιδήποτε. Δεν έχουμε τη δυνατότητα να μην κάνουμε οικονομία χρόνου, άρα θα κάνουμε οικονομία χρόνου και θα στοχεύσουμε ταυτόχρονα σε γλωσσικά πρότυπα τα οποία μπορούν να σας ετοιμάσουν στο να δείτε με μεγαλύτερη ευελιξία περιστάσεις όπου θα διαμεσολαβίσετε για θέματα τουρισμού, είτε σαν συνοδή τουριστών, είτε σαν συνοδή σε ξεναγήσεις, είτε σαν συνοδή μικρών ομάδων τουριστών που θα μπαίνουν μέσα στα μουσεία και θα χρειάζονται τη βοήθειά σας όχι τόσο στο κομμάτι της ξενάγησης όσο γενικότερα στο κομμάτι της κατατόπισης γιατί ο ξεναγός έχει έναν διακριτό ρόλο, μπαίνει μέσα και περιγράφει πολιτιστικά αγαθά τα οποία είναι προστατευμένα μέσα στα μουσεία. Εσείς θα έχετε έναν άλλο ρόλο, να εξηγηώνετε τους ανθρώπους με το να μπαίνουν και πότε να μπαίνουν στα μουσεία και με το τι να αναζητούν σε κάθε πόλη. Επειδή βρισκόμαστε στην Κεντρική Μακεδονία και επειδή έτσι καιλιώς μιλούμε πάρα πολύ για τον Μέγα Αλέξανδρο και επειδή σίγουρα οι ξένοι όταν έρχονται εδώ είτε γιατί το ζητούν αυτοί είτε γιατί όταν τους το δείξουμε εμείς έχουν έναν ενθουσιασμό συνήθως και έναν ενδιαφέρον, νομίζω ότι ξεκινούμε τα πρωτόκολλα μετάφρασης από ένα βιβλίο που θα ήθελα να το ξεφυλίσετε όχι μόνο σε αυτό το μάθημα γιατί σε κάθε μάθημα θα έχουμε ένα άλλο γεγονός συνδεδεμένο με τον τουρισμό και τη μουσιολογία. Θέλω όμως αυτό να αρθείτε στο γραφείο μου, στη βιβλιοθήκη μου και να το ξεφυλίστε γιατί έχει το εξής προσόν. Έχει τα γλωσσικά πρότυπα στην Ιταλική και στην Αγγλική για οτιδήποτε αφορά τον Μέγα Αλέξανδρο, τις μουσιακές συλλογές που υπάρχουν για τον Μέγα Αλέξανδρο στην Ιταλία και αυτό είναι πολύ σημαντικό. Θα ήθελα να πάτε στην εισαγωγή, ανοίγεται λοιπόν το βιβλίο και προχωράτε και φτάνετε στην εισαγωγή. Θα σας εξηγήσω τώρα τι γίνεται με τα πρωτόκολλα μετάφρασης. Τα πρωτόκολλα μετάφρασης χρειάζονται για δύο λόγους. Ένα, γιατί από αυτά θα γνωρίσετε τη μεταφραστική σας ικανότητα και θα πρέπει να τα δείτε με ψυχραιμία και με ρεαλισμό. Ασφαλώς και θα έχετε δυσκολίες. Οπωσδήποτε θα έχετε δυσκολίες. Θέλω να έχετε ένα χωριστό τετράδιο για αυτό το μάθημα και θέλω να δούμε τώρα πώς θα αρχίσετε να σημειώνετε τις μεταφραστικές σας επιλογές για να μπορέσετε να οργανώσετε ένα πρωτόκολλο. Σήμερα πρέπει οπωσδήποτε να εξελίσουμε αυτή τη μετάφραση. Έτσι, λοιπόν, τι κάνουμε σε ένα πρωτόκολλο μετάφρασης. Περνάμε το δάσος της μετάφρασης φωναχτά. Δηλαδή μεταφράζουμε και καταγράφουμε τα συναισθήματά μας, τις ανησυχίες μας, τις δυσκολίες μας, τους δρόμους που ακολουθούμε για να λάβουμε μια μεταφραστική απόφαση, τους δρόμους που ακολουθούμε για να παγιώσουμε την απόφαση. Εδώ θα ήθελα να ξεκινήσουμε φράση φράση το κείμενο και θα ήθελα να κάνετε το εξής, για κάθε φράση που θα διαβάζετε θα κάνετε side translation, δηλαδή αυτό που κάνατε και στο προπτυχιακό πρόγραμμα θα μεταφράζετε χωρίς να γράφετε τη μετάφραση. Side translation είναι μια ειδική διαδικασία της μετάφρασης η οποία μπορεί να σας συμβεί όχι μόνο με την ανασχόληση με ομάδες τουριστών, μπορεί όμως να σας συμβεί ακόμα και με την ανασχόληση με ομάδες τουριστών, ιδίως αν για κάποιο λόγο βρεθούνε στην ανάγκη να πάνε στην αστυνομή για τους αλωδαπούς ή για κάποιο ατύχημα, συνήθως οδικά είναι τα ατυχήματα, στα δικαστήρια, στα αυτόφορα κλπ. Τότε αυτός που συνοδεύει τους τουρίστες μπορεί να χρειαστεί κάποιο έγγραφό τους ταξιδιωτικό ή οποιοδήποτε άλλο έγγραφό τους χωρίς να το γράψει στη γλώσσα μας για κάποιους λόγους που μια υπηρεσία το ζητάει να το μεταφράσει στην ελληνική. Άρα, side translation, όποιος θα ασχοληθεί με τον τουρισμό θα το συναντήσει σαν διαδικασία σε διάφορες περιστάσεις. Εδώ είναι μια ήπια συνθήκη κάτω από την οποία θα κάνετε side translation. Λοιπόν, θα βλέπετε κάθε φράση και μόλις τη βλέπετε θα πρέπει αμέσως να καταγράφετε στο τετράδιό σας ποιες λέξεις και ποιες φράσεις σας δημιουργούν δυσκολία και αυτά τα ίδια να προσπαθούμε να τα λύσουμε. Ποιος θα διαβάζει το κείμενο? Διαλέξτε. Λοιπόν, να ξεκινήσεις. Όχι μόνο πρόταση, πρόταση. Θα πρέπει να κάνετε κατατμίσεις. Όπως ακριβώς θα κάνατε κατατμίσεις αν κάνατε προφορική διερμηνεία και κάθε τρεις και πέντε αν θα ήταν διαδοχική και όχι ταυτόχρονη θα σηκώνατε το χέρι σας με κάποιο σήμα για να σταματήσει το εκφώνημα ο ξενόγλος ως συνομιλητής σας και εσείς θα αρχίζατε μετά να μεταφράσετε κάθε φορά τη μεταφραστική μονάδα που μόνη σας όμως θα έχετε κατατμίσει. Το κείμενο αυτό ολόκληρο είναι μια μεταφραστική μονάδα. Οι μεταφραστικές μονάδες μπορούν να είναι ένα κείμενο όπως είναι αυτό. Είναι μικρό και έχει ευτονομία, είναι μια σελίδα. Οι μεταφραστικές μονάδες μπορεί να είναι όποια κατάτμιση κάνει ένας μεταφραστής για διαδοχική διερμηνεία. Οι μεταφραστικές μονάδες μπορεί να είναι σύνθετες λέξεις, μπορεί να είναι καταλήξεις, μπορεί να είναι προθήματα, μπορεί να είναι συμφήματα, μπορεί να είναι οτιδήποτε. Εσείς θα κάνετε κατατμίσεις φρασεολογίας. Δηλαδή φράση-φράση θα πηγαίνετε. Για να ξεκινήσουμε λίγο. Στοπ. Αυτό όλο εάν το έκανες κατάτμιση σε φάση διαδοχικής διερμηνείας, δεν θα θυμώσουν να μετά σχεδόν τίποτα από τις λεπτομέρειες. Επομένως, για να πάμε λίγο νοηματικά. Νοηματικά. Πόσες φορές αλλάζει εδώ η πληροφορία. Για να δούμε λίγο ανεξάρτητα νοήματα. Ξεκίνα το. Είμαστε με μοτίβο της ο Μπισφαζιώναι. Ναι. Πριζεντάρει πως στα μόστρα φωτογράφηκα. Ναι. Σούλα η φωτογραφία αντί Αλισθάντρο Μάνιο η Ιταλία. Ναι. Ωραία. Άρα τώρα. Επομένως η πρώτη σου μεταφραστική δυσκολία, ποια είναι? Γιατί εγώ είπα να γίνουν κατατμίσεις. Και εσένα σου διέφευγε τι πράγμα. Σου διέφευγε ότι όταν κάνουμε κατατμίσεις, που αυτό είναι υποκειμενική επιλογή, σου διέφευγε εκείνη την ώρα, ότι πρέπει να κάνουμε κατατμίσεις τέτοιες, που να κρατούμε κάποιο αυτόνομο νόημα. Επομένως αυτή είναι η πρώτη σου μεταφραστική δυσκολία. Και το γράφεις, το σημειώνεις. Σημειώνεις ότι κάνεις ένα πρωτόκολλο αυτής της μετάφρασης από σένα. Και σημειώνεις ότι πρέπει να δεις τους κανόνες κατατμίσεων. Κατανοητό? Πρέπει να δεις επομένως τους κανόνες κατατμίσεων. Και μαζί με τους κανόνες κατατμίσεων, πρέπει να δεις και τους τύπους μεταφραστικών μονάδων. Ένα κείμενο, μία φράση, μία λέξη, ένα μόρφημα. Εντάξει? Λοιπόν, για να το μεταφράσεις τώρα αυτό. Το πρώτο εμπερμένο τύπο της οδυσφασίας είναι για μένα λόγος ικανοποίησης. Προσέφτεται αυτά τα μόστρα φωτογράφικα. Το να παρουσιάσεις την έκθεση φωτογραφίας. Μετά την οικονογραφία του Αλεξάνδρου Μάνο στην Ιταλία. Συνέχισε. Το μεγάλο Αλεξάνδρου στην Ιταλία. Ωραία. Ποια είναι τώρα τα κύρια χαρακτηριστικά? Εσύ μπορείς να περιγράψεις αυτή τη στιγμή τις προτεραιότητες που έδωσες στον εαυτό σου ως μεταφράστρια για να κάνεις αυτή τη μετάφραση. Δηλαδή η μετάφραση που έκανες έδωσε προτεραιότητες στο πρωτότυπο κείμενο, το ιταλικό δηλαδή, ή στο μετάφρασμα, στο ελληνικό κείμενο. Που αισθάνθηκες ότι κυριάρχισαν οι προτεραιότητες στις επιλογές σου στο πρωτότυπο. Λοιπόν, άρα το δεύτερο που γράφεις είναι ότι πρέπει να αποφασίσεις ως μεταφράστρια αν θα δίνεις προτεραιότητα στον πρωτότυπο ή στο μετάφρασμα. Εντάξει. Πίσω από αυτό τώρα υπάρχει ολόκληρη θεωρία. Είναι τα δηλήματα που έχει δημιουργήσει αιώνες η ιστορία των μεταφράσεων γύρω από το αν πρέπει να μεταφράζουμε κατά λέξη ή αν πρέπει να μεταφράζουμε σύμφωνα με το νόημα ένα κείμενο από τη μία γλώσσα σε μία άλλη. Αυτό πρέπει να κάνεις στις επιλογές σου. Είναι αυτό που λέμε το φαινόμενο της διαφοροποίησης. Δεν είναι μόνο το φαινόμενο της διαφοροποίησης. Έτσι κι αλλιώς κανονικά όταν μιλάς για να μπορούμε όλοι να κατανοούμε και επειδή αυτά θα τα δουν και άνθρωποι οι οποίοι θα εκπαιδευτούν σε ανοιχτή τάξη από το πανεπιστήμιό μας για τη μετάφραση ότι οτιδήποτε λέτε που χρειάζεται να γίνει περισσότερο διαφανές θα το λέτε οπωσδήποτε πιο αναλυτικά. Επομένως θα πρέπει να εξηγήσεις τι είχες στο νουσό όταν είπες το φαινόμενο της διαφοροποίησης. Είχα διαβάσει μία διατριβή κόστατα που λέει για το φαινόμενο της διαφοροποίησης. Ποιο ήταν το θέμα της διατριβής? Ότι ένας μεταφρασιστής πρέπει να επιλέξει όταν κάνει μια μετάφραση αν η μετάφραση θα είναι... Αυτό δηλαδή, αν θα είναι πιο καταστροφή στο μετάφρασμα. Δηλαδή, αν θα ακούγεται καλά... Τότε σημείωσε δύο όρους. Ο ένας όρος είναι αν θα είναι εξωτική η μετάφραση. Όταν είναι εξωτική η μετάφραση, τι κάνει? Είναι εξωτροπική. Δηλαδή, ο μεταφρασιστής αντί να κοιτάζει στη γλωσσική κοινότητα που στέλνει τη μετάφραση, κοιτάζει έξω. Μπράβο. Άρα η μετάφραση ή θα είναι εξωτροπική, θα κοιτάζει δηλαδή σε άλλη γλωσσική κοινότητα, ή θα είναι ενδοτροπική. Δηλαδή, θα κοιτάζει στη γλωσσική κοινότητα που απευθύνεται. Ή αλλιώς εσοτροπική. Εγώ προτιμώ έξω και έσο γιατί είναι ένα ζευγάρι που δεν μπορούμε να το ξεχάσουμε και γιατί είναι ένα ζευγάρι που πραγματικά ορίζει δύο αντίθετα. Λοιπόν, άρα το πρώτο που σε ενδιαφέρει σε αυτό κυκλοφορεί στα ελληνικά με δύο όρους ξενισμός και οικιοποίηση. Τώρα το ζήτημα είναι τι διαλέγεις. Αυτό δεν μπορώ να το προβλέψω εγώ. Δεν μπορεί να το προβλέψει κανένας δάσκαλός σου. Δεν μπορεί να το προβλέψει κανένας συνεργάτης σου. Οι επιλογές που κάνουμε για το πώς θα μεταφράζουμε είναι προσωπική υπόθεση. Ωστόσο, για να φτάσουμε να διαλέξουμε πώς θα μεταφράζουμε, θα πρέπει οπωσδήποτε μέσα μας να ζυγίσουμε θεωρητικές θέσεις και αποδείξεις που φέρουν αυτές οι θέσεις. Άρα θα πρέπει να ψάξεις και εδώ πάλι κάνεις πρωτόκολο μετάφρασης. Το τι θέση παίρνεις, για το ποιες είναι οι μεταφραστικές προτεραιότητες, το γράφεις αν θέλεις, το ποιες είναι οι μεταφραστικές προτεραιότητες και τι σημαίνει σωστή μετάφραση. Γιατί εσύ έδωσες προτεραιότητα στο εξωτροπική, γιατί έκανες αυτό το πράγμα, γιατί κοιτούσες προς τα Ιταλικά. Γιατί σε πρώτη φάση όταν βλέπεις ένα κείμενο, πιστεύω ότι σε πρώτη φάση θα έχεις κι εγώ μόνο τι γίνεται. Τι θα πεις σε πρώτη φάση, τι θα πεις σε πρώτη φάση. Δηλαδή με την πρώτη ματιά. Μάλιστα. Αλλά θεωρώ ότι αν το ξαναπεράσω το κείμενο και το σκεφτώ, πιστεύω ότι μπορώ να το ιδρυθειοποιήσω. Κάθε φορά όταν διαβάζουμε ένα κείμενο που ξέρουμε ότι θα το μεταφράσουμε, μέσα μας ενεργοποιούνται δύο γλώσσες. Η ξένη γλώσσα στην οποία είναι γραμμένο το κείμενο και η δική μας. Αυτό που έχουμε εκείνη την ώρα είναι ένας πολτός στο κεφάλι μας. Πολτός όμως, πραγματικός πολτός. Είναι δηλαδή μια διαγλώσσα. Δεν είναι ούτε Ιταλικά ούτε Ελληνικά αυτό που έχουμε στο κεφάλι μας. Πες μου μια γλώσσα που νομίζεις ότι δεν έχει τόσο μεγάλο βάρος όσο η ελληνική. Μην αρχίσουμε τώρα, δεν είμαστε ρατσιστές και τέτοια. Πες μου μια γλώσσα, δεν θέλω να πεις καμία γλώσσα. Εάν είχαμε μια χ γλώσσα που μέσα στη συνείδησή σου θεωρείται ότι δεν είναι τόσο ισχυρή όσο η ελληνική. Γιατί όλα αυτά ξέρεις, κλιμακώνονται. Μπορεί να μην είναι τόσο ισχυρή στη συνείδησή σου η ελληνική σε σχέση ίσως με κάποια άλλη γλώσσα. Αλλά σίγουρα θα έχεις μέσα στο μυαλό σου και κάποια γλώσσα που είναι λιγότερη ισχυρή από την ελληνική. Αν λοιπόν είχες να μεταφράσεις από μία, κατά τη γνώμη σου, υποκειμενική σου γνώμη, αλλά οπωσδήποτε δικαίωμά σου, αν είχες να μεταφράσεις από μία γλώσσα την οποία θεωρείς λιγότερο ισχυρή από την ελληνική, θα έδινες προτεραιότητα στις μορφές του πρωτοτύπου, στη συντακτική σειρά του πρωτοτύπου. Νομίζεις πως ναι. Ωραία, λοιπόν, σημειώνεις επομένως ότι πρέπει να δεις δύο πράγματα. Το τι κάνει τον μεταφραστή να δίνει προτεραιότητα στις μεταφραστικές του επιλογές εξωτροπικές και εσωτροπικές. Να δεις τι θα πει μίζωνες και ελάσσονες γλώσσες. Όχι μόνο τον ορισμό, τι θα πει πως μεταφράζεται στην πραγματική ζωή η αίσθησή μας για μίζωνες και ελάσσονες γλώσσες. Εγώ παρατήρησα ότι δεν μεταφράζεις απλώς κατά λέξη, αλλά πήρες και τη συντακτική σειρά των λέξεων και την κράτησες όπως ήτανε. Για γράψε μπροστά σου τώρα ελληνικά αυτό που είπες. Γράψτο. Δεν χρειάζεται τόσο πολύ και το πρώτο φτάνει. Είναι για μένα, αφού υπάρχει μια κατάκμηση νοηματική εκεί πέρα. Φτάνει αυτό και θέλω τώρα να το δεις μέσα από το νεοελληνικό πολιτισμό αυτό που είπες. Δηλαδή να θυμηθούμε λίγο τι θα πει πολιτισμός. Πολιτισμός είναι οτιδήποτε υλικό και άηλο αποτελεί τις εικόνες ενός κόσμου. Ο δικός μας είναι ο νεοελληνικός κόσμος έτσι μέσα στα άηλα είναι και τα υποσυνείδητα αποκτημένα και μέσα στα υποσυνείδητα αποκτημένα είναι και η γλώσσα που μιλάμε. Επομένως όλοι μας όταν ακούμε κάτι που δεν είναι συνηθισμένο, μπορεί να είναι και απαράδεκτο. Δεν είναι απαράδεκτο αυτό που έκανες, αλλά δεν είναι συνηθισμένο. Επομένως εσύ ως φυσική ομιλήτρια των ελληνικών δεν θα χρειαστείς τη δική μου γνώμη για να αξιολογήσεις αν ήτανε φυσική η γλώσσα που χρησιμοποίησες. Ήταν φυσική ή όχι κράτα το για σένα, αλλά ψάξτο. Έτσι και εκεί επάνω αρχινάς να ζυγίζεις αν θα είναι εξωτροπική ή εσωτροπική η επιλογή σου στις προτεραιότητες. Έτσι. Δηλαδή τώρα θα μπορούσα να το τροποποιήσω και να έλεγα θα μπορούσα να πω, αντί να πω είναι για εμένα λόγος χαροποίησης, θα μπορούσαμε να πούμε... Αφού έχει έναν λόγο χαροποίησης τι είναι αυτός ο έρμος ο άνθρωπος. Τι είναι δυστυχής. Ωραία. Πώς θα το πούμε πιο οικονομικά αυτό στα ελληνικά. Μου δίνει μεγάλη χαρά. Πιο οικονομικά. Χαίρομαι πολύ. Μπράβο. Και θα ψάξεις σε πραγματικά κείμενα του ελληνικού χώρου πια για να δεις ποιο από τα δύο που είπες είναι πιο συνηθισμένο. Πώς το κάνουμε αυτό. Μπαίνουμε μέσα στο διαδίκτυο και γράφουμε σε μία μηχανία αναζήτησης τη μία φράση και την άλλη. Θα βγούνε κάποιες εκατοντάδες, χιλιάδες παραδείγματα. Αν ένα από αυτά που γράφουμε δεν υπάρχει ή υπάρχει πολύ σπάνια, δεν χρειάζεται να το υιοθετήσουμε στη μετάφρασή μας. Ο μεταφραστής λοιπόν από πού κρίνεται, όχι μόνο από τον εαυτό του, πρέπει να μπορεί ο μεταφραστής να κρίνει τα προϊόντα του και τις διαδικασίες του, αλλά ο μεταφραστής κρίνεται από άλλους αναγνώστες. Επομένως θα πρέπει συνέχεια να έχει υπόψη του τη γλωσσική κοινότητα στην οποία θα στείλει το κείμενό του. Έτσι. Λοιπόν, φτάσαμε στην τελεία. Λοιπόν, χαίρομαι πολύ που παρουσιάζω αυτή τη φωτογραφική έκθεση πάνω στη φωτογραφία του Μαγίου Αλεξάνδρου στην Ιταλία. Λοιπόν, εδώ συμβαίνει πάλι να μην τυρίσεις τις κατατμίσεις, πάλι το πήρες με δύο νοηματικές ενότητες στη σειρά, βιάζεσαι. Ναι. Πάει αυτό. Πάμε στη φωτογραφία. Εδώ τώρα κάνεις πάλι το ίδιο που έγινε και πριν. Πρέπει να λύσεις το προβλημά σου με τις μεταφραστικές προτεραιότητες. Πόσες λέξεις μέχρι τώρα είχε όλη η μεταφραστική μονάδα που έχεις μεταφράσει στο σύνολο, μέτρα, ένα, δύο, τρία, τέσσερα, μέτρα. Το φωτογραφικό. Όλο αυτό που μετέφρασες, πόσες λέξεις είναι σε ανάθρισμα. Ναι. Μέτρα τα δυνατά ακόμα και εμείς. Είναι 16 λέξεις το μεταφραστικό μας. Ένα, δύο, τρία, 16. Λοιπόν, σε αυτές τις 16 πόσες κατατμίσεις μεταφράστηκαν χωρίς φυσικότητα. Η πρώτη, το έπρεπε με μοτήμο τη λύση. Ωραία, πόσες λέξεις δηλαδή. Πέντε λέξεις. Ωραία, μεταφραστική απώλεια, πέντε λέξεις στις 16. Έξι λέξεις στις 16. Ένα τρίτο. Μετά. Ποιο άλλο είχε απώλεια μεταφραστική. Πριζαντάρικο αισθανόστρα φωτογράφικα αυτού, εντάξει. Πάει αυτό, εντάξει. Πάμε παρακάτω. Σούλα εικονογραφία. Μπράβο. Διαλεσάνδρου Ρωμάριο. Ωραία. Εδώ πόσες λέξεις έχουμε. Αυτό σούλα εικονογραφία. Ναι. Εφτά. Εφτά. Επομένως δύο τρίτα της μετάφραση είχαν απώλειες. Και τις δύο φορές για το ίδιο ζήτημα. Γιατί η πρωτεραιότητα ήταν εξωτροπική. Λέμε εμείς, μιλώ πάνω στη γεωγραφία, μιλώ πάνω στην ιστορία. Όχι. Γιατί λοιπόν το ποιο μεταφραστής. Γιατί να το κάνει αυτό σαν επιλογείο μεταφραστής. Θα λέγαμε μιλώ και μιλώ. Ό,τι θέλεις αρκεί να υπάρχει στην ελληνική γλώσσα. Ναι. Είσαι πάρα πολύ ελεύθερη να διαλέξεις ό,τι θέλεις. Αυτό που θα θέλεις όμως θα πρέπει όταν το στείλεις μετά σε έναν άλλον αναγνώστη. Να μην τον γαράξεις. Να τον αφήσεις να αισθανθεί ότι ακούει φυσικά και οικονομικά ελληνικά. Εντάξει. Λοιπόν, φτάσαμε σε τελεία. Ε, βαστά ακόμα. Ωραία, να πρέπει να φτάσουμε σε τελεία. Ακούμε άλλη κατάτμιση. Λοιπόν, μετά. Η δεάρτα, ρεαλιζάρας τα λαντρεσίον γενεράλια, περλαφρομωσιόν ελαγκοβερασιόν εγκουλτουράλια, δε φιλιστέρον τελειασφάριασθαι. Τώρα αυτό έχει και λιγοραλογία. Πολύ. Λοιπόν. Το πρώτο κομμάτι είναι το ιδεάρτα, ρεαλιζάρας. Ποια είναι εδώ η δυσκολία σου, σε βλέπω. Πες τη λέξη που δεν καταλαβαίνεις. Το ιδεάρτα, ρε, δεν καταλαβαίνεις. Το ιδεάρτα, ρε, δεν καταλαβαίνεις. Πώς το σχεδόν, πώς το σχεδόν, πώς το σχεδόν, πώς το σχεδόν, πώς το σχεδόν, πώς το σχεδόν, πώς το σχεδόν, Modelえ, Πώς το ερμηνεύεις πριν, ήταν έξυπνο, αυτό εντάξει είναι σίγουρο, το άλλο που σε δυσκολεύει πως το είδες, το είδε αυτά, κάτι είπες, σκέφτηκε δεν είπες, ωραία, άρα είσαι σε μια μεγάλη ομπρέλα που χωράει, όχι μόνο το αυτό που είπες, χωράει και η λύση, κάτω από αυτή την ομπρέλα υπάρχει και η λύση, η μεταφραστική λύση γι' αυτό το ιντεάρε, δεν χρειάζεται να το παιδεύεις, τι σκέφτηκες, είπες ένα ρήμα, σκέφτηκε, βάλ' το εδώ και θα το ψάξουμε μετά, βάλ' το, και όση ώρα προχωράει η μετάφραση ψάξε το ιντεάρε, εσύ, για πες, και πραγματοποιήθηκε από την, λοιπόν, τα λάδια ρε σιόν γενεράλε, από τη γενική διεύθυνση, περλαπρόμοσιόνε, για την πρόοφηση έλακο οπερασίων γενεράλε, για την πρόοφηση, για την, τώρα, τώρα, τώρα, τώρα, τώρα, τώρα, τώρα, τώρα, τώρα, πάρε μία, λοιπόν, όταν είναι δύσκολα τα πράγματα, δύο λύσεις έχει ο μεταφραστής, αυτή τη στιγμή δυσκολεύεσαι για κάποιο λόγο, εδώ που δυσκολεύεσαι, η λύση είναι δύο, ή να καταλάβεις τη σημασία αυτής της φράσης, ξέχνα το κείμανο, μπορείς να μου πεις ελεύθερα ελληνικά, ποια είναι η σημασία, τι υπηρεσία σου θυμίζει αυτό το πράγμα, αυτή η οντότητα, τι υπηρεσία σου θυμίζει στα ελληνικά. Λοιπόν, είναι καταρχήν το Υπουργείο των, α, Υπουργείο Συντερικών. Υπουργείο? Υπουργείο Συντερικών. Δελιέστερη. Ναι, Μινιστέρο, Α, Συγνώμη, Υπουργείο των Συντερικών. Είναι το Υπουργείο Εξωτερικών, ωραία, και τι σου θυμίζει αυτή η συγκεκριμένη υπηρεσία, δεν είναι το συνολικό Υπουργείο, δεν είναι το όλον Υπουργείο, είναι ένα κομμάτι. Ποιο? Διαφύλαξη τελευταίας. Πού είναι το διαφύλαξη, για πες μου. Υπάρχει πιθανά η λέξη «προτετσιώνε»? Όχι. Θα λέμε τώρα προώθηση και διαχείριση. Τι γράφει. Προωθησιώρευε κοπερασιώνε. Ωραία. Επομένως εδώ έχεις καταλάβει ότι είναι το Υπουργείο Εξωτερικών, έχεις καταλάβει ότι είναι μια γενική διεύθυνση, έχεις καταλάβει το κομμάτι του πολιτισμού, έτσι δεν είναι, και σου λείπει η λέξη, επομένως αυτή τη στιγμή γράψε «κοπερασιώνε». Και πριν, κάποια άλλη λέξη ακόμα σου λείπε. Ποιο? Το «ιντάρε». Λήματα θα γράψεις εκεί μέσα. «ιντάρε». Το γράψεις το «ιντάρε». Και τώρα «κοπερασιώνε». Λοιπόν, Δήμητρα, αυτή τη στιγμή εσύ ψάχνεις τις λέξεις που ορίζεις σαν δύσκολες «ιβάσω», δηλαδή «ιντάρε» και «κοπερασιώνε». Εσύ τώρα βάσου «ιβασιλική». Ωραία, Βίκυ. Λοιπόν, Βίκυ, θέλω αυτή τη στιγμή να προσπαθήσεις να δεις αυτές τις δύο λέξεις μέσα από τα συμφραζόμενά τους. Τώρα όμως. Το ιδεάρι το «κοπερασιώνε»? Ναι. Να προσπαθήσω να πω ότι τις λέμε από τις συμφραζόμενες. Θα μπορούσαμε να δούμε ότι «κλαίει η διάρτα εάν εις διάρτα» λέει που πραγματοποιήθηκε, έτσι όπως που προτάστηκε και πραγματοποιήθηκε. Τώρα δεν είσαι κάτω από την ίδια ομπρέλα, είσαι σε άλλη ομπρέλα, νοηματικά είσαι αλλού. Το σκέφτομαι είναι καλό, από εκεί και πέρα όμως τι υπάρχει. Αυτό είναι κάτι οπωσδήποτε έχει μόνον υλικό, δεν έχει μόνο τις φωτογραφίες, δεν είναι μόνο δηλαδή μουσεολογικού χαρακτήρα, έχει και κάτι ιδεολογικό από πίσω, άρα έχει και κάτι άηλο. Τα άηλα τι τα κάνουμε. Δεν τα σκεφτόμαστε απλώς. Αυτός που σκέφτεται κάτι άηλο για πρώτη φορά, που έχει δηλαδή, το σκέφτε, άρα έχει την ιδέα. Με ποια λέξη ελληνικά μπορείς να δείξεις, ότι κάποια στιγμή δημιουργήθηκε, γεννήθηκε μια ιδέας σε έναν άνθρωπο. Πώς γίνεται αυτό να το πούμε ελληνικά με μία λέξη, οικονομία, αυτό όμως τα ελληνικά περιέχει και το στοιχείο της προοπτικής του μέλλοντος, της παρέμβασης του μέλλον και λοιπά. Τι γίνεται εδώ πέρα. Αυτήν την έκκληση δεν την κάνουνε άλλα 200 χρόνια, την κάνουνε μια χρονιά, τελείωσε. Τι ήταν επομένως αυτό. Ένα είναι το εμπνεύστηκε και ένα είναι να τα κάνεις όλα ονόματα, η σύλληψη της ιδέας ήταν της γενικής διεύθυνσης και λοιπά. Τώρα τη γενική διεύθυνση τι θα την κάνουμε. Θα προσπαθούμε να πούμε υπό τη μηκίδα, από τη γενική διεύθυνση, για την προώθηση και την λειτουργία. Πού είναι η λειτουργία, υπάρχει πουθενά πουνσιόναι. Κάτι θα πρέπει να διαλέξεις τώρα. Δήμητρα, θα λες ένα με βεβαιότητα και αν δεν είναι σωστό θα σημαίνει στο πρωτόκολλο σου ότι θα πρέπει να ασκηθείς περισσότερο στο να αποδίδεις σημασίες μέσα σε συμφραζόμενα. Ποιες άλλες λέξεις άκουσες. Για δοκίμασε βάλε τη συμβολή στη φράση που κάνεις ελληνικά και άμα στέκει που δεν νομίζω ότι είναι σωστό δοκίμασε το ελληνικά. Άρα τι μένει. Δοκίμασε το. Διάβασε όλη τη φράση από την αρχή. Ωραία. Δήμητρα πώς θα το μενέφραζες. Λοιπόν αυτό θα το δείτε στο σπίτι σας προχωράμε. Τελείωσε λοιπόν. Επομένως το πρόβλημα είναι η προμοτσιόν και η κοπερατσιόν. Άρα είναι η γενική διεύθυνση. Η γενική διεύθυνση της γραμματείας προώθησης και συνεργασίας για τον πολιτισμό δεν υπάρχει τίποτα άλλο. Δεν μπορείς να το πεις διαφορετικά. Εάν δεν ελευθερώσεις εκείνη την ώρα το νου σου από τα ιταλικά αν δεν μπορέσεις να γράψεις φυσικά ελληνικά. Αν δεν μπορέσεις να φανταστείς πώς θα λειτουργούσε αυτή η υπηρεσία στην Ελλάδα και ποια θα ήταν τα αντικείμενά της. Δηλαδή, είτε θα βρεις την ισοδυναμία πραγματολογικά, θα δεις τον πραγματικό κόσμο. Μία λύση είναι να ανοίξεις τις σελίδες του Υπουργείου Εξωτερικών και να βρεις τις αντίστοιχες υπηρεσίες. Έτσι, να βρεις τις αντίστοιχες γενικές διευθύνσεις. Μία λύση είναι να ανοίξετε την γενική διεύθυνση των μεταφραστικών υπηρεσιών του Ευρωκοινοβουλίου και μέσα εκεί στη γενική διεύθυνση θα βρείτε βάσεις δεδομένων για όλα τα υπουργεία όλων των χωρών μελών. Άρα, μία λύση είναι να βρεις τις ισοδυναμίες μέσα από τον πραγματικό κόσμο. Μία λύση είναι να ανοίξεις τους χρυσούς οδηγούς των δύο χωρών. Μία λύση είναι να πάρεις τηλέφωνο στο Υπουργείο. Ναι, όχι, αυτό μπορεί να το κάνει ένας μεταφραστής αρκεί να έχει τη διάθεση και το χρόνο. Δεν είναι η πιο οικονομική λύση. Μία οικονομική λύση είναι να μπεις στη γενική διεύθυνση μεταφραστικών υπηρεσιών του Ευρωκοινοβουλίου και να ανοίξεις τη βάση δεδομένων. Και εκεί να πάει στα κράτη-μέλη, έχει την επιλογή από κάθε γλώσσα και από κάθε κράτος-μέλος και να βρει εκεί μέσα τα αντίστοιχα υπουργεία και εκεί θα το βρει. Θα το βρει χωρίς δεύτερη συζήτηση και θα είναι οπολύτως ασφαλές. Επομένως, εκεί θα πάει στα σώματα κειμένων. Τα σώματα κειμένων είτε τα κατασκευάζουμε και τα έχουμε σε βάσεις και από εκεί αντλούμε πληροφορίες όταν τα λεξικά δεν μας βοηθούν ή η γλώσσα ή προπαρασκευείο μας η γλωσσική δεν μας βοηθάει, ή τι κάνουμε, δημιουργούμε συνθήκες να αντλούμε σώματα κειμένων από πηγές που γνωρίζουμε ή γενικότερα από το διαδίκτυο. Γενικότερα από το διαδίκτυο βέβαια δεν είναι όλα σωστά. Και τότε πώς φιλτράρουμε τις πληροφορίες με βάση την πηγή. Αν δηλαδή η πηγή είναι η μορφωτική υπηρεσία να είναι σωστό. Αν η πηγή είναι το Υπουργείο το ίδιο εξωτερικό να είναι σωστό. Γιατί είναι σωστό. Όχι γιατί όλα όσα κάνει ένα Υπουργείο εξωτερικό είναι σωστότερα από κάποιο άλλο, αλλά γιατί αφού έχουν παγιώσει οι υπεύθυνοι φορείς συγκεκριμένες ονομασίες για συγκεκριμένες υπηρεσίες τους, με αυτή την έννοια, είναι σωστό. Η άσκηση για την ώρα για να ξεκουραστείς εσύ, γιατί πάνω από 20 λεπτά δεν κάνει να δουλεύει, να σε μεταφραστήσω όταν εκπαιδεύεται, εδώ σταματάει, σταματούμε για λίγο και μετά αρχίζεις εσύ Δήμητρα, οπότε παίρνεις εσύ τα λεξικά. Θέλουμε δύο λεπτά να κάνουμε ένα μικρό διάλειμμα για να ξεχάσουμε αυτά και θα αρχίσουμε το άλλο. Γυρίσαμε ξανά στο κείμενο, επομένως αυτή τη στιγμή συνεχίζουμε με εσένα, Βίκη, και θέλω να κάνεις τη μετάφραση χωρίς να διαβάσεις όλο το κείμενο, κομμάτι κομμάτι, που να έχει όμως μια νοηματική αυτοδυναμία. Επομένως, για να δούμε. Λοιπόν, λες παρατηρήσεωνε, διέθεση. Και η Λίτσια, η Λισσό, η Τινεράριο, ο ΑΚΑΡΑΚΙ, που ξεκινά στο διάδωρο, που ξεκινά στο ΚΑΡΑΚΙ, όπου αυτό το ΚΑΡΑΚΙ θέλει να το ψάξουμε, θα το ψάξεις, έναν μπια έπρετζευολε, οδοκομεντωτηριώνε, και προτείνει μία εμβρία και αξιόλογη το πετσέβολε. Το πετσέβολε. Αξιόλογη. Τώρα το δοκουμεντασιώνει. Δοκουμέντο τι είναι? Αρφαρθέληση, θα μπορούμε να δούμε. Όχι, δοκουμεντασιώνει. Τεκμηρίωση. Τεκμηρίωση. Όχι, δεν τελειώσαμε. Αυτή τη στιγμή γράφεις δύο λέξεις. Το ένα ήταν το άμπια, γιατί εκείνη την ώρα διαισθητικά το όρισες. Και το άλλο είναι το δοκουμεντασιώνει. Θέλω τώρα αμέσως να δεις μέσα στο λεξικό, τώρα αμέσως όμως, Δήμητρα, τι συμβαίνει με το δοκουμεντασιώνει. Το ποιένιο έχουμε είναι τη τεκμηρίωση. Το δοκουμεντασιώνει με τη διογράφη και με τη διογραφική τεκμηρίωση. Και μετά δεύτερη έννοια, στοιχεία αποδείξεις, φάκενη στοιχεία. Ωραία, επομένως αυτό ήταν εύκολο να το βρεις, γιατί και στο λεξικό το ιταλοελληνικό είναι πρώτη-πρώτη η έννοια αυτή. Επομένως εδώ λύνεις το πρόβλημα με το λεξικό. Εκίνο που χρειάζεται να κάνεις είναι να δεις λίγο όλη την ομάδα των λέξεων «δοκουμέντο», «δοκουμεντασιώνε» και οτιδήποτε άλλο μπορεί να έχει αυτό το θέμα «δοκουμέντ». Θέλω λίγο να ανοίξετε το ιταλοελληνικό λεξικό τώρα. Αυτό πραγματικά λέει, δεν ανοίγω, αλλά τι να πω. Καλά, άστο τότε. Θέλω να δεις λίγο οτιδήποτε υπάρχει με το «δοκουμέντ». Όχι, όχι. Πόσα λήματα ξεκινούν λήματα με έντονα γράμματα. Ξεκινούν στο λεξικό με κύριο θέμα το «δοκουμέντ». Πόσα λήματα. Λοιπόν, στο λεξικό κάθε λήμα είναι με έντονα γράμματα γραμμένο. Πόσα λήματα χωριστά ανεξάρτητα υπάρχουν μέσα σε αυτό το λεξικό που ξεκινούν με το θέμα «δοκουμέντ». Δεκατρία λήματα. Επομένως πρέπει όλα όσα έχουν αυτό το θέμα τώρα που σου έτυχε αυτή η στιγμή, αυτά πρέπει να τα ψάξεις με αυτό το κείμενο τώρα, όχι αυτή τη στιγμή, αλλά πάντως αν ήσουν σπίτι σου τώρα και έκανες αυτό το πρωτόκολλο, ή αν ήσουνα σε μια δημόσια υπηρεσία και σου τύχαινε αυτό, θα έπρεπε μόλις γύριζες στο γραφείο σου να έψαχνεις όλα αυτά. Να κοιτάω δηλαδή τα λήματα τα οποία του είπε θέμα. Μπράβο. Γιατί, τι συμβαίνει. Γιατί είχες τη δυσκολία να το αναγνωρίσεις, που σημαίνει ότι δεν το ξέρεις. Και πρέπει την ίδια στιγμή να δημιουργήσεις στο προσωπικό σου αρχείο κανονικά ο μεταφραστής πρέπει να έχει ένα αρχείο το οποίο να έχει μέσα λεξικά, ηλεκτρονικά λεξικά, την πρόσβαση στο ίντερνετ, σκάνερ. Αν αυτό λοιπόν ήταν έντυπο λεξικό στο γραφείο σου και είχε 13 λήματα που να ξεκινούν με το θέμα document, αυτό έπρεπε όλο μαζί με το κείμενο που έχεις μεταφράσει να το βάλεις μέσα σε ένα φάκελο στο κομπιούτερ σου σκαναρισμένο. Δηλαδή έχεις αυτό εδώ το κείμενο, αυτή την εισαγωγή, τη βάζεις μέσα στο κομπιούτερ σου. Κάθε τι που μεταφράζεις το βάζεις μέσα στο κομπιούτερ σου. Δημιουργείς δηλαδή τη δική σου μνήμη, τη δική σου μεταφραστική μνήμη. Μαζί με τη μεταφραστική μνήμη πρέπει να δημιουργήσεις τις ομάδες της οντολογικές που χρειάστηκε να διαχειριστείς με αυτό το κείμενο. Και αφού εδώ είχες δυσκολία γιατί δεν ήξερες τι σημαίνει, πρέπει να δεις αμέσως με αυτό το κείμενο πόσα άλλα πράγματα έχουν αυτό το θέμα. Για να μπορέσεις με κάτι να το συνδέσεις. Έτσι. Κατάλαβες. Ωραία. Να ρωτήσω τώρα κάτι αυτό με τη γεωγραφία πού το τοποθετείτε στην Ασία, στην Ευρώπη, πού το τοποθετείτε. Δεν θα σας δώσω τη λύση. Δεν θα σας δώσω τη λύση. Θα ανοίξετε σίγουρα τουλάχιστον τη Βικυπέντια για να δείτε εκεί μέσα τι είναι. Και αυτό θα το βάλετε μέσα στη μνήμη αυτού του κειμένου. Δηλαδή μέσα στη μεταφραστική μνήμη θα βάλετε και τοπονύμια. Οτιδήποτε υπάρχει μέσα σε αυτό το κείμενο. Τι σου λέει τώρα η διαισθησία σου, το έχεις ακούσει, γινόνται χίλια δυο πράγματα, όχι πόλεμοι, όχι τόνο, όχι τ' άλλο, πού το έχεις ακούσει αυτό. Ναι, πού το έχεις ακούσει, τι σου θυμίζει. Γιατί μπορεί να μοιάζει αυτή τη στιγμή αδιάφανο για σένα, σημασιολογικά αδιάφανο ή πραγματολογικά αδιάφανο, αλλά κάτι δεν σου θυμίζει η προφορά του, κάτι δεν σου θυμίζει από σύγχρονη ιστορία. Μήπως έχει να είναι κατά Πακιστό, να χαριστάνει μεριά, κατά χειμεριά. Γενικά θα ψάξεις και Ευρώπη και Ασία. Και θα μας υποσχεθείς ότι στο επόμενο μάθημα θα μας φέρεις αυτό που βρήκες. Εντάξει, όχι μόνο θα μας το φέρεις, αλλά για να το ακούσουν και αυτοί που μας παρακολουθούνε, θα το ακούσουμε εδώ μέσα, θα το καταγράψουμε. Έτσι κι αλλιώς πραγματολογικά για να βοηθήσω τους δρόμους που ακολουθεί η σκέψη σου τώρα, ο Μέγας Αλέξανδρος κινήθηκε και στην Ευρώπη και στην Ασία, έτσι δεν είναι. Οι Ιταλία έχουν διπλωματικό σώμα που τους εκπροσωπεί και στην Ασία, όχι μόνο στην Ευρώπη. Επομένως, θα πρέπει κάτι να ψάξεις, κάτι να βρεις, εντάξει. Σχεδόν έχεις φτάσει πάντως, απλά αφού ανοίγουμε μια ιστορία τώρα, για οποιοδήποτε πιθανόν δεν το ξέρει την ώρα που μας ακούει σε αυτό το μάθημα, να του το δώσουμε στο επόμενο. Γεια συνέχιση. Όπως είπαμε, η έκθεση που ξεκινάει από το καράκι, τώρα αυτό και προτείνει, δεν ταιριάζει ωραία, και προτείνει μια εμπρία και ατσιόργη εκτιμηρίωση. Ποια λέξη βλέπεις τα Ιταλικά και λες «προτείνει»? Το «κομπόνε» θα μπορούσαμε να πούμε που μας δείτε, που προσφέρει. Είναι μια στιγμή πολύ χαρούμενη αυτή για τη μετάφραση, γιατί ελευθερώνεσαι από το φορμαλιστικό κομμάτι και αρχίζεις και δίνεις νόημα στο πέρασμα στα ελληνικά. Μπράβο. Γιατί, τι έκανες τώρα, βγήκες από τη δηλωτική μετάφραση, βγήκες δηλαδή από την κατά λέξη «μετάφραση» και πού πήγες, πήγες στην πραγματολογική παγίωση της μετάφρασης, αρχίζεις και σκέφτεσαι στον πραγματικό κόσμο. Κατάλαβα, ναι. Ωραία, καλά. Ναι. Οπότε, πού προσφέρει μια ευρία και αξιόλογη μυρίωση από την τελ περίοδο κλασσικό «έμεν γιε βάλε» από την κλασσική και μεσονική περίοδο. Λοιπόν, «βου όλε εσέρε ούν οκ καθιώνε». Εδώ είσαι σε ιδιωματισμό τώρα, το «βου όλε εσέρε» από μόνο του είναι ένα κομμάτι, είναι μια μεταφραστική μονάδα που εδώ θα σταθούμε πολύ προσεκτικά. Σημείωσε τώρα ήδη «βου όλε εσέρε». Λοιπόν, σας φτιάχνω σε ελληνικά τι μας λέει. Μας λέει ότι αυτή η έκπληση έχει στόχο να φέρει κοντά του κόσμου. Το είπες. Και πολύ σωστά το είπες. Μπράβο. Ναι, ναι, ναι, ναι, ναι. Επομένως, το μόνο που δεν είναι ικανοποιητικό ακόμα, σαν άριστο αποτέλεσμα, τι είναι. Δεν έχεις ακόμα κάνει την επιλογή της οικονομίας. Στοχεύει στην προσέγγιση. Στοχεύει και όχι έχει στόχο. Στοχεύει. Γιατί λέει «βου όλε εσέρε ούν οκ καθιώνε». Μπράβο. Εσύ θα δίνεις νοήματα και θα τα αποδίδεις στα νοήματα με τον οικονομικότερο φυσικό τρόπο που υπάρχει. Οπότε, στοχεύει στην προσέγγιση του κόσμου. Τι λέει ιταλικά. Περαβιτσινάρε ην κούμπλικο. Πώς? Περαβιτσινάρε ην κούμπλικο. Δεν το ακούω καθαρά αυτό που διαβάζεις. Βου όλε εσέρε ούν οκ καθιώνε περ-αβιτσινάρε ην κούμπλικο. Επομένως, ποια λέξη κρύβεται πίσω από το «αβιτσινάρε»? Επομένως, ελληνικά. Διάβασε το λίγο. Ξαναδιάβασε το ήρεμα ιταλικά. Διάβασε το ήρεμα ιταλικά. Μπες δηλαδή ξανά στο πρωτότυπο. Βου όλε εσέρε ούν οκ καθιώνε περ-αβιτσινάρε ην κούμπλικο. Κι εκεί έχει τελεία? Όχι. Μετά? Αδ γούν ειν πορτά δε καπίτολο δε άρχεται ιταλιά. Ωραία. Τώρα είναι τελείωσε αυτή η κατάτμηση, αυτή η μεσταφραστική μονάδα. Επομένως, τώρα που τη διάβασες ενδοηταλικά, μπορείς να κάνεις μια πιο δυναμική επιλογή. Λοιπόν, είπαμε το σκοχέδι καταρχήν. Τώρα, από την αρχή, μπορείς να το πούμε, γιατί λέει ότι σε ένα σημαντικό κεφάλαιο της ιταλικής τέχνης, να φέρει το κόσμο κοντά σε αυτό το κομμάτι. Μπράβο, το είπες. Προχώρα. Μα τώρα, τι λέξη... Αφού το είπες, τι λέξη να σου έρθει. Να έρθει να το αφήσουμε να το φέρει κοντά. Ε, ναι, γιατί, άμα πεις να προσεγγίσει, χρειάζεται άλλο πράγμα. Χρειάζεται άλλη προοπτική στη σύνταξη και στη λογική της φράσης και σε όλα. Και στο νόημα. Για λίγο κάνε το, το είπες. Όσο χέρις το αναφέρω του κόσμου, πιο κοντά σε ένα σημαντικό κομμάτι της ιταλικής τέχνης. Ωραία. Λοιπόν, ατραβέρσαιο λαπριζεντασιόναι. Ναι. Δι όπερ, δι παρτικολάρ εμπέλεξα. Στοπ, στοπ, λύστο αυτό το πρόβλημα. Λοιπόν, μέσω της παρουσίασης έργων ατραβέρσαιο λαπριζεντασιόναι. Ναι, πιανού. Δι όπερ, δι παρτικολάρ εμπέλεξα. Ωραία. Οπότε μέσω της παρουσίασης έργων ιδιαίτερες ομοφιάς. Μπράβο. Δι όπερ, δι ιδιαίτερες ομοφιάς. Κι αν ο τράφτο λαπρόπια ισπηρασιόναι. Ναι. Δα οδημάζοναι και νόμιες ιδιαίτερες αδεφελείται οικουμένικα. Το άλλο το τράρε θέλω να πω. Το τράρε. Ναι, αλλά μέχρι να το βρεις το τράρε, αν ήσουν αυτή τη στιγμή σε μία διάλεξη, τι θα έλεγες, ψάξεσαι στο λεξικό? Προσπάθησε. Αφού είσαι μέσα. Α, κι αν ο τράπτο λαπρόπια ισπηρασιόναι. Που ουσιαστικά έχουν αγγίσει την έμπνευση του. Να οδημάζοναι και νόμιες ιδιαίτερες αδεφελείται οικουμένικα. Να έχω μία εικόνα που δεν θα δίσταζα να χαρακτηρίσω οικουμενική. Λοιπόν, οι Ιταλοί έχουν νον και κάτι άλλο. Τι κάνεις? Νον τσε μάλε. Τι κάνεις? Οι Έλληνες όταν λένε τι κάνεις, απαντούν είμαι καλά. Όταν ρωτούν τι κάνεις, απαντούν νον τσε μάλε. Λοιπόν, αυτά που έχουν αρνητικά οι Ιταλοί, οι Έλληνες τα έχουν αποφατικά. Άρα εδώ δεν μπορείς να μεταφράσεις αρνούμενοι. Αν δεν μπορώ να πω δηλαδή δεν θα δίσταζα, θα πω δηλαδή δεν θα δίσταζα. Μπράβο, θα τολμούσα. Έτσι. Και βγαίνει ξαφνικά ένα κείμενο ελληνικό, φυσικό, οικονομικό. Οικονομικό με ποια έννοια, ζωντανό κείμενο, πραγματικό. Αυτό θα σου βγαίνει πολύ συχνά αν δουλέψεις σαν μεταφράστη, site translation. Πήχει σε συμβολογραφία, συνέχεια site translation είναι. Αυτό που θα τολμούσα να χρησιμοποιήσω οικονομική. Παίρντα ποσυπηλικά διούν ρικονόσευση, κομμούναι και όφε αν και ακροτούρα ελληνικά λόγω. Εδώ είπες όμως δύο μεταφραστικές μονάδες μαζί και θα γίνει μεγάλη καραχή στη μετάφραση. Παίρντα ποσυπηλικά διούν ρικονόσευση, κομμούναι πρώτα. Εδώ κάτσε να το διαχειριστείς. Έχει τη δυνατότητα μιας κοινής αναγνώρισης. Όχι, όχι. Παίρντα ποσυπηλικά διούν ρικονόσευση, κομμούναι και όφε αν και ακροτούρα ελληνικά λόγω. Το λόγο που το βρήκες. Του πες. Δεν θα μπορούσε να είναι όμως και τίποτα άλλο. Εξαιτίας. Γιατί να είναι πάντοτε έτσι τα πράγματα. Δεν θα μπορούσε να εκφράσει και ένα σκοπό. Μια αιτία. Όχι. Διάλεξα ένα σκοπό η αιτία. Διάβασέ το ξανά ιταλικά. Μπες μέσα στο ιταλικό κείμενο. Ήρεμα. Διαβασέ το. Ωραία. Αυτό είναι άλλο τώρα. Μετά το οικουμένικα δεν έχει κόμμα. Ωραία. Είσαι σε άλλο νόημα. Θέλεις να σε βοηθήσει η Δήμητρα με παραδείγματα από το ΠΕΡ. Δήμητρα βρήκες παραδείγματα από το ΠΕΡ. Γράψε προθέσεις εσύ. Παραδείγματα δεν έχει. Βρήκαμε τώρα ένα σκοπό, πρόγραμμα. Όλα πες τα για να διαλέξει. Αν έψαχνε μόνη στο λεξικό δεν τα διάλεγε. Πασάρα, πεδιβόσκο, καμινάρα, πεδαστάζα, πεδομίστα, πεδαστράδα. Κανένα από αυτά δεν μας κάνει. Μετά. Πελή αέρα, περυσκρήτων. Ούτε αυτά μας κάνουν. Τι σκρίβω, περυσκρήτων, περυσκρήτων, περυσκρήτων, περυσκρήτων, περυσκρήτων, περυσκρήτων. Α, μετά. Αυτό έχει να κάνει με την πολυπολιτισμικότητα. Όταν έχουμε να κάνουμε με την πολυπολιτισμικότητα. Πώς ονομάζεται αυτός που δεν είναι από τον πολιτισμό μας? Πώς? Όχι, άλλος. Άλλος. Α, άλλος. Άλλος. Και το ρικωνόσαρε, επομένως τι είναι. Από πίσω τι υπάρχει. Υπάρχει η έννοια, η αναγνώριση της ταυτότητας του άλλου. Επομένως πώς θα το κάνεις ελληνικά. Με σκοπό. Μπες ξανά στο ιταλικό κείμενο, ήρεμα, φωναχτά. Μπράβο. Τι είναι αυτό, η κοινή αλληλογνωριμία. Ελληνικά μπορείς να πεις η κοινή αλληλογνωριμία. Μπες θα κόψεις, θα κόψεις το κοινή. Δεν σε ενδιαφέρει το κομμούνε. Αλληλογνωριμή δρασία. Όχι, ρικωνόσερση. Μπορούμε να πούμε αλληλογνωριμία. Ναι. Α, δηλαδή να πούμε με σκοπό την πιθανότητα αλληλογνωριμίας. Δεν είναι όμως πιθανότητα, γιατί τότε είναι κρίμα να πετάνε τα λεφτά τους. Είναι δυνατότητα. Επομένως, σημειώνεις ότι πρέπει να δεις οτιδήποτε περιγράφει πολυπολιτισμικές κοινότητες. Γιατί, πολυπολιτισμικές κοινωνίες. Γιατί, και πολυπολιτισμικές αρχές. Έτσι και αλλιώς, έτσι και δουλέψεις στο χώρο του τουρισμού, αυτό το χρειάζεσαι. Δεύτερο, σημειώνεις ότι πρέπει να δεις όλες τις αποχρώσεις που παίρνει το αποσημπιλητά. Είδες πόσα πράγματα έχει ένα κείμενο για τον τουρισμό. Μπορείς να συνεχίσεις. Οπότε, θα λέγαμε, με σκοπό την δυνατότητα αλληλογνωριμία ζητωμένου. Και όφραι άγγι ακ κουρτούρε λοντάν εφραλόρ. Μπράβο. Που προσφέρεται. Ναι, θα το δεις αυτό αν είναι προσφέρεται, ως προς το θέμα προσφ το βρήκες. Τώρα τι όψη θα έχει το ρήμα θα το δεις. Αν θα είναι πρώτο, πρόσωπο, δεύτερο, τρίτο και δεν ξέρω τι, ενικός, πληθυντικός, αυτό θα το δεις. Προσφέρεται ακόμα και σε κουλτούρες μακρινές μεταξύ. Όχι όμως κουλτούρες, μεταφράζουμε ελληνικά, πολιτισμούς. Μπράβο. Έτσι. Το μακρινούς τώρα εφόσον το κείμενο αυτό από την αρχή το γράφουν από το Υπουργείο Εξωτερικών της Ιταλίας, με μια διάθεση πολυπολιτισμική. Αυτό το μακρινούς τι θέλει ελληνικά για να μην είναι ρατσιστικό. Ξανά είναι το ίδιο σχόλιο, δηλαδή να κοιτάξεις τις αρχές της πολυπολιτισμικότητας, έτσι. Και για να μην θεωρηθεί ρατσιστικό το μακρινούς πολιτισμούς, γιατί θα δεις μετά που είναι αυτό το καράτσι και λοιπά, θα καταλάβεις. Εδώ θα πρέπει ελληνικά να μειώσεις την ένταση με έναν όρο, απομακρυσμένους γεωγραφικά μεταξύ τους. Αλλιώς δεν κάνει να βάλεις μακρινούς σε ένα κείμενο που προσπαθεί από την αρχή να έχει ταυτότητα πολυπολιτισμική. Μπράβο. Απομακρυσμένους γεωγραφικά μεταξύ τους. Ποιος είναι? Μπορείς να συνεχίσεις. Εδώ έχουμε το τελεία, τελείωσα με το παράλληλο. Ναι, αλλά θα συνεχίσεις. Δηλαδή και το μακρινούς είναι σωστό, απλά επειδή έχει να κάνει με ποιος είναι ουσιαστικά... Ποιος γράφει αυτό το κείμενο, δεν το γράφει το Ιταλικό Υπουργείο Εξωτερικών. Αφού θα το πάει από Ευρώπη μέχρι Ασία και από Ασία μέχρι Ευρώπη, δεν προσπαθεί να δείξει μια πολυπολιτισμική αγκαλιά. Ναι, δηλαδή κοιτάμε και την πηγή του κειμένου. Μπράβο, μπράβο, μπράβο. Και οπωσδήποτε εφόσον είναι η βάση ιδεολογική είναι πολυπολιτισμική, έτσι και πίσω εκεί μέσα ένα μακρινούς πολιτισμούς, επειδή τι έχει, είναι ανθίσιμο, είναι πολίσιμο θα έλεγα το μακρινούς. Μια τέτοια πολυσημεία σε ένα κείμενο που θέλει να δείξει ότι αντιμετωπίζει με ίσο τρόπο όλους τους πολιτισμούς, θα σου τηνάξει όλη τη μετάφραση των αέρα. Έτσι, το κατάλαβες, μπορείς να συνεχίσεις. Μην γράφεις την πίσω σελίδα, γιατί αν θελεις ποτέ αυτά να τα βάλεις σε φάκελο, θα είναι πάρα πολύ κακό να είναι γραμμένο και από πίσω. Καλά, αλλά αυτά θα τα προχειράζω. Γιατί θα τα ξαναγράφεις, δεν έχει νόημα. Ή θα τα γράψεις σε υπολογιστή μετά για να τα κρατάς. Όχι, έτσι μεταφύσω δεν είναι... Καλά, εντάξει. Λοιπόν, η μάτια του Αλεσάνδρου Μάιου, η εικόνα του μεγάλου λεφτά του, είναι φατή, όντως. Δεν είναι μόνο στα τρία λεπιού αμπιαμέντες διφούσε στην όνη τέμπο. Πολύ το πας τώρα. Με το μαλακό. Πιο μικρό από την άλλη. Ναι. Κατατμίσεις. Λογικές νοηματικά αυτοδύναμες κατατμίσεις. Οπότε ενώ σόλο εστάχτα... Πες το ελληνικά. Δεν υπήρξε μοναχά... Πάμε παρακάτ. Λεπιού αμπιαμέντες διφούσε μία από τις πιο διαδεδομένους εβραίους ηνόνι τέμπο όλων των εποπτών. Έχει μετά εδώ μία παμπίτσα. Πολύ το πας. Λοιπόν, τελευταίο παράδειγμα. Τελευταίο παράδειγμα γι' αυτό. Αποτελεί. Ναι, αποτελεί. Ναι, γι' αυτό εντάξει. Αποτελεί. Ναι, όπως σε βολεύει. Να είσαι γι' αυτός σου. Μετά. Αλεξάνδρ δι όλου Χριστώ. Εντάξει, σε ταινία. Ο Αλέξανδρος του όλου Χριστώ. Ωραία. Ναι. Ούτε το ένα, ούτε το άλλο. Δεν δημιουργήσει. Λοιπόν. Υπήρξε. Υπήρξε τεκουλιάρ ένα ιδιαίτερο φαινόμενο. Ναι. Ασυμβουλασίωνε τώρα δεν ξέρω τι είναι. Θα βοηθήσει η Δήμητρα τώρα. Και μέχρι να βοηθήσει η Δήμητρα, εσύ ψάχνεις στην τσέπη των Ιταλικών σου. Τι? Ποια λέξη σου θυμίζει? Το μοιάζω. Οπότε, σημαντικά, είναι λογικά ότι δεν μπορούσα να είναι... Υπήρξε, δηλαδή, ένα ιδιαίτερο φαινόμενο. Τι? Τι είναι αυτό που μοιάζει με κάτι άλλο? Ξαφνικά, άμα γίνει κάτι μόδα, τι είναι αυτό που κάνουμε οι υπόλοιποι και το ακολουθούμε. Μη... Μίλησες. Μπράβο. Έτσι. Ακομίωση. Πες μας τι βρήκες. Συμβλατσώνει ακομίωση. Τι άλλο είναι. Δίνει ένα παράδειγμα. Συμβλατσώνεται η πρόκουπη αλληλιατικά εν τελειώκω. Η ακομίωση τον προσφύγωνει με τους ντόπιες πληθυσμούς. Άλλο. Μετά η παρομίωση. Νάλλο. Νομίζω ότι ο ντόπιος πρόκουπη αλληλιατικά εν τελειώκω. Κάτσε να δούμε. Μπορεί να έχω κάνει λάθος. Αυτά τα δύο βρήκες. Διάβασέ μου το ιταλικό. Μα... Αν και πρωτό το ουμπεκριάρι φαινόματο, δι ασυμιλατιώνει. Από την αρχή, από την τελεία, μέχρι την τελεία τα ιταλικά. Μπορείς να μου τα διαβάσεις. Α, όλα τα ιταλικά. Ναι, ναι, ναι. Ωραία. Αν και πρωτό το ουμπεκριάρι φαινόματο, δι ασυμιλατιώνει. Αυτό που λέει είναι το ισχυρότερο. Αφομίωσης. Βέβαια, γιατί από όπου και αν πέρασε, όλοι κάτι λένε ότι είναι δικό τους. Ναι, όντως, ναι. Προσαρμόστηκε παντού στις τοπικές, στους τοπικούς πολιτισμούς και όλοι λένε ότι και κάτι δικό τους υπάρχει εκεί. Έτσι? Ναι. Άλλωστε, ήταν ένας άνθρωπος που φέρθηκε πολυπολιτισμικά. Ναι. Για, διάβασε. Λοιπόν, ασέκουη το τελικουάλε. Ναι. Τώρα αυτό δεν το θέλω. Τι, ποιο είναι, πες μου. Μπορεί και εγώ να μην το ξέρω και θα το ψάξουμε. Για, πες. Αφού λέμε ότι πήρξε όντως παινόμενο αθρομείωσης, ασέκουη το τελικουάλε, Ναι. λα περσόνα στόρικα δελ Μακεδόνε, Ναι. εστά τα φάτα τρόπια λα τα τραντισιόν διβέσε. Μπράβο. Από αυτό το ασέκουη το τελικουάλε... Τι θα πεις εγγουί ρε. Ακολουθώ. Επομένως, αυτό πως όταν υπάρχει μια διαπίστοση ελληνικά, βγάζουμε μετά και ένα συμπέρασμα, πως θα το πεις αυτό με φυσικό τρόπο. Συνεπώς. Μπράβο. Συνεπώς. Ναι, αλλά τώρα πρέπει να βάλεις αυτή την έκφραση, το ασέκουη το μέσα στα προβλήματα του πρωτόκολλου. Α, το ασέκουη. Βέβαια. Λοιπόν, λαμπερσόνος τόρικα τερ Ματζεντόνε. Η ιστορική φιγούρα του, αλλά του Ματζεντόνε τώρα, του Αλεξάνδρου μπορούμε να το αφήσουμε. Του Μακεδόνα. Ναι. Και ελληνικά τι άλλο θα βάλεις. Του Μακεδόνα ή γιατί δεν θα βάλεις. Γιατί για μας, κοίτα, εάν δίνεις προτεραιότητα στην ελληνική γλώσσα, αραγκαστικά, για μας είναι κάτι. Δεν είναι ένας Μακεδόνας ηγέτης. Ή ένας Μακεδόνας στρατηλάτης. Κάτι, δεν είναι. Εφόσον το στέλνει σε μας, αν η προτεραιότητα είναι ελληνικά, θα πρέπει να κρατηθούν και οι όροι με τους οποίους αναφερόμαστε εμείς. Ναι. Οπότε, η ιστορική φιγούρα του Μακεδόνα δημιουργήθηκε από διαφορετικές παραδόσεις και διαφορετικούς πολιτισμούς. Ο Νιούνα δε λε ποιάει κάθε μία από τις οπίες. Αντατοπίτα. Είναι ένας Μακεδόνας. Είναι ένας Μακεδόνας. Είναι ένας Μακεδόνας. Αντατοπίτα, αδούνα πρόπια ειντεπρετασίονε δι' Αλεσάνδρου Στέσο. Δηλαδή, κάθε μία από τις οπίες, έδωσε ζωή. Αδούνα πρόπια ειντεπρετασίονε δι' Αλεσάνδρου Στέσο. Όταν δίνω ζωή τι είναι στην ουσία, δεν είναι οδηγός στο να γεννηθεί, δημιουργώ. Δημιούργησε επομένως, άρα σημείωσε πάλι αντατοπίτα. Και τι έγινε εκεί? Δημιούργησε... Τι? Μπες στο ιταλικό κείμενο, μην φοβάσαι. Αντατοπίτα, αδούνα πρόπια ειντεπρετασίονε δι' Αλεσάνδρου Στέσο. Μπράβο. Εδώ το πρόπιο σαν τι χρησιμοποιείται? Μια... σαν εκδικτικό. Οπότε δημιούργησε μία δικιά του... μία δικιά του... Αφού είναι κάθε πολιτισμός, δεν είναι? Ναι. Θα είναι δικιά του? Ναι, ο πολιτισμός δικιά του. Συγγνώμη, εγώ ξεχάστηκα. Εγώ ξεχάστηκα. Οπότε δημιούργησε μία δικιά του... όχι ερμηνεία. Ναι, ναι, ναι, ναι. Είχε τον ίδιο αλέξημα. Μπράβο. Λοιπόν, για να προλάβουμε, γιατί πρέπει σε κάθε μάθημα να ολοκληρώνουμε, έτσι? Είχαμε επομένως... ορίσαμε τι είναι το πρωτόκολλο. Το πρωτόκολλο είναι όλα όσα γράφει ο μεταφραστής στο αρχείο του, για να σχολιάσει της λήψης αποφάσεων του. Να το τελειώσουμε. Να το τελειώσουμε. Τραυστορία ε Λετρεατούρα, μεταξύ ιστορίας και λογαχνίας, τραάρτε η μουσικά ή θεάτρου, μεταξύ τέρμης μουσικής και θεάτρου. Αλεξάνδρου, τη βέντα, τη βόλτα ειν' βόλτα. Λοιπόν, όταν αφορούν τη βόλτα ειν' βόλτα, δεν το ξαναγράφεις. Το ξαναγράφεις, όπως και τα άλλα, τα ιδιωματικά. Οπότε ο Αλέξανδρος γίνεται κάθε φορά προφέτα τε λ Ισλάμ, λοιπόν, προφήτη του Ισλάμ και σύμβολο χριστιανό και φιλόσοφο ε αυεμβιέρο, φιλόσοφος και στις περιπέθειες που είναι, το ξέρω τώρα σε λέξη. Να σε βοηθήσει η Δήμητρα. Αυεμβιέρο, τυχοδιώπις, φιγούρα δι Υπερατόρια Ρωμάνο, φιγούρα Ρωμαίου Στοκτράτορα, έδι, εδώ το Λισαλονικό βαζιλέους Βυζάντου, και βυζαντισμού βασιά. Ωραία. Λοιπόν, θα μπορούσαμε να το κρατήσουμε στα ελληνικά για να κρατήσουμε και αυτήν την ομορφία, γιατί θα το έχεις στα ελληνικά, να πούμε βυζαντινού βασιλέους. Όχι. Θα έπρεπε να είναι στα νέα ελληνικά. Ναι. Γιατί εδώ όμως δεν το έχεις στα νέα ελληνικά, δηλαδή καμία συμβλήμα. Δεν γίνεται, ακόμα και αν βρεις, πώς θα το πεις στα μεσαιωνικά ελληνικά, θα πρέπει δίπλα σε αυτό να βάλεις και να κάνεις επιλογές πτώσεως. Δεν γίνεται έτσι να το αφήσεις. Ελληνικά έχουμε πτώσεις. Μπορεί αυτό να είναι παγιωμένο έτσι, γιατί είναι δάνειο από τα ελληνικά εδώ μέσα, αλλά δεν μπορείς να το αφήσεις άκλιπτο στα ελληνικά. Δεν γίνεται. Λοιπόν. Όχι, άει πτώσε το θέμα, δεν μπορούσα να λέγα πιχειά. Απλά τι να πω. Λέος. Λέος. Ναι. Ναι. Ερώτηση τώρα. Θέλω να δείτε λίγο την ώρα σας, γιατί αν έχουμε χρόνο θα συνεχίσουμε. Αλλιώς θα πρέπει να κάνουμε ανάλυση του πρωτοκόλου. Τι ώρα είναι? Τι και μισή. Μισή. Όχι, πρέπει να το τελειώσουμε αυτό το κομμάτι. Πρέπει να το τελειώσουμε αυτό το κομμάτι. Θέλω μέσα σε τρία λεπτά να θυμίσω ότι σήμερα μιλήσαμε για το πώς θα δουλέψουμε. Θα δουλέψουμε με θέματα της τουριστικής αγοράς. Άρα εκεί μέσα θα δουλέψουμε και με θέματα μουσιολογίας. Στόχος μας είναι να μπορέσουμε να ετοιμαστούμε για τον κόσμο της αγοράς, του τουρισμού, όχι σαν ξεναγή άμεσα αλλά σαν συνοδί τουριστικών ομάδων. Αυτό το βιβλίο που διαλέξαμε έχει όλα τα γλωσσικά πρότυπα που θα σας βοηθήσουν και για άλλα τέτοια ζητήματα μουσιολογικής φύσεως, γιατί υπάρχει μέσα η ελληνική και η αγγλική γλώσσα. Θα το δείτε σε κάθε σελίδα όλα είναι γραμμένα ιταλικά, είπα ελληνικά έκανα λάθος, ιταλικά και αγγλικά. Το δεύτερο που κάνουμε είναι, επειδή πρέπει γιατί είναι μεταπτυχιακό μάθημα να καλύψουμε και θεωρητικό κομμάτι, είναι να μάθετε να στείνετε ένα πρωτόκολο μετάφρασης, δηλαδή να σχολιάζετε τις δυσκολίες σας, γιατί πρέπει ο κάθε μεταφραστής να ξέρει τις δυσκολίες του για να τις διαχειρίζεται. Και το τρίτο πράγμα που θα κάνουμε σε κάθε μάθημα είναι πέρα από το ότι θα πάτε στα σπίτια σας και θα γράψετε στο κομπιούτερ σε ένα φάκελο που θα κρατήσετε για αυτό το μάθημα το πρωτόκολό σας, ο καθένας το δικό του πρωτόκολο, θα πρέπει να σκανάρετε λέξεις που δεν ξέρετε καθόλου για να δείτε όλη την ομάδα μιας οντολογίας σε τι συμφραζόμενα θα τις συναντήσετε και θα πρέπει να μπορείτε να αυτοχαρακτηρίσετε τα σημεία στα οποία η μεταφρασία σας παρουσίασε ατομικές ιδιοσυγκρατικές δυσκολίες. Μπορείς εσύ κοιτώντας τις σημείωσες που κράτησες με δυο λέξεις, όχι να μας πεις πού δυσκολεύτηκες αλλά να μας πεις πού πρέπει να τονώσεις την ετοιμασία σου για να ξεπεράσεις πράγματα. Λοιπόν από αυτά που είδα θεωρώ ότι εκεί που πρέπει λίγο να δώσω βάση είναι στο να ικοποιήσω τη μετάφραση. Μπράβο, να δώσεις προτεραιότητα στη γλώσσα στόχο, να δώσεις φυσικότητα στη γλώσσα. Δεν μας ενδιαφέρει να είναι πιο πλούσια η Ιταλία από την Ελλάδα, ούτε μας ενδιαφέρει αν στη βγάζει ΦΙΑΤ και εμείς δεν βγάζουμε, ούτε αν είχε τον Παζολίν και εμείς δεν τον είχαμε. Μας ενδιαφέρει ότι τη μετάφρασή μας θα τη διαβάσουν Έλληνες. Άρα θα πρέπει η μετάφραση να υπακούει στους κανόνες που μάθαμε από τους γονείς μας όταν μάθαμε να μιλούμε από μικρά παιδιά και να νιώθουμε αυτά που γράφουμε εμείς οι ίδιοι πρώτα πρώτα ότι μας φαίνονται φυσικά. Για να είναι φυσική μια επιλογή θα πρέπει να είναι οικονομική. Οτιδήποτε κάνει κοιλιάς τη μετάφραση δεν είναι οικονομικό. Εκεί που θα πρέπει να δώσεις πολύ, να ελευθερωθείς πολύ. Τι κάνουμε όταν έχουμε δυσκολία, που πάμε στο λεξικό ή στο πρωτότυπο. Όταν έχουμε δυσκολία πόσες φορές, 150 φορές να χρειαστεί να πάμε στο πρωτότυπο, θα πάμε. Το πρωτότυπο κάθε φορά που αισθανόμαστε δυσκολία θα είναι η καταφυγή μας, το καταφύγιό μας. Και θα του δίνουμε συνέχεια νόημα. Θα μπαίνουμε στο πρωτότυπο και θα του δίνουμε νόημα. Κι ύστερα αυτό το νόημα θα το σταθεροποιούμε στα ελληνικά. Δεν είναι λίγη η δουλειά που πρέπει να κάνεις για τους ιδιωματισμούς. Δεν είναι λίγη η δουλειά, αλλά πρέπει να την κάνεις. Θα μπορέσεις να κάνεις εύκολα site translation και στα άλλα κείμενα που θα έρθουν. Ναι, θα μπορέσεις να κάνεις site translation. Και εσύ, Δήμητρα, θα μπορέσεις. Και μάλιστα για να μοιραστούμε την ανησυχία του λάθους, εγώ θα ζητήσω να μην κόψουν ούτε τα δικά μου τα λάθη. Όποιο λάθος κι αν κάνω, θα ζητήσω να μην είναι. Γιατί θέλω να σας περάσω το μήνυμα ότι κανείς από εσάς δεν είναι θεός, κανείς δεν είναι στον πυρόβλετο, ούτε κι εγώ. Και έχω ιδικαίο μεταφραστής να συμβιώσει με τα λάθη του. Αν ήμασταν στην Ιαπωνία και στις σεισμούς τι θα κάναμε, δε θα ήμασταν συνέχεια με την ιδέα ότι θα γίνει ένας ακόμα σεισμός. Ε ωραία, και εμείς είμαστε μεταφραστές και θα κάνουμε και λάθη. Γιατί διορθώνουμε πέντε και δέκα φορές μια μετάφραση, γιατί υπάρχουν λάθη. Αλλά δεν μπορεί κάθε φορά που συμβαίνουν λάθη να σταματούμε να εργαζόμαστε. Μεταφραστές είμαστε και λάθη θα κάνουμε και πιο ωραίες μεταφράσεις θα κάνουμε και αυτό το γοητευτικό παιχνίδι, που έχει και πολύ ένταση, θα το παίξουμε ωραία. Εντάξει. Ωραία, σας ευχαριστώ πολύ, τελειώσαμε.