Νέες τεχνολογίες και 5G - Συνέντευξη με τον Σπύρο Δενάζη (University Of Patras, 2022)
: Καλή σας ημέρα. Ύστερα από μια πολύ δύσκολη περίοδο περιορισμού, εφαρμογής αυστηρών περιοριστικών μέτρων εναντί της νέας νόσου COVID-19 και γενικά της πανδημίας που μας ταλαιπωρεί τα τελευταία χρόνια, είμαστε στην ευχάριστη θέση να επαναφέρουμε και τις λειτουργίες των διαδικτυακών καναλιών του Πανεπιστήμιου Πατρώ, όπως επίσης και του AppWebTV, που είναι το επίσημο κανάλι του Πανεπιστήμιου Πατρώ. Έτσι λοιπόν, εναντακτά χρονικά διαστήματα θα έχουμε τη χαρά να έχουμε στην συντροφιά μας ανθρώπους από τον κόσμο των επιστημών, των τεχνών, γενικά έτσι ώστε να έχουμε συνεντεύξεις με αγαπημένα πρόσωπα και συγκεκριμένα και με πολύ ευχάριστες δραστηριότητες και ενέργειες από το Πανεπιστήμιο της Πάτρας. Έτσι λοιπόν σήμερα έχουμε τη χαρά να φιλοξενούμε τον καθηγητή στο Τμήμα Ελεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Συπολογιστών του Πανεπιστήμιου Πατρώ, τον κ. Δενάζη. Κύριε Δενάζη καλησπέρα σας και σας ευχαριστούμε που είστε στην συντροφιά μας. Καλημέρα, καλημέρα. Και εγώ να ευχαριστήσω για την πρόσκηση και να σας ευχαριστώ και καλή επιτυχίας. Αυτό έτσι πραγματικά είναι ένα καινοτόμο εργαλείο ή δυνατότητα να έρθουμε σε επαφή γενικότερα με την κοινωνία σε Πανεπιστήμιο. Σας ευχαριστούμε πάρα πολύ. Επομένως ξεκινάμε τη συζήτησή μας αναφορικά με το 5G, τις προοπτικές, που είναι ένα πολύ σημαντικό φλέγον ζήτημα που μας απασχολεί και ως πανεπιστημιακή κοινότητα αλλά και γενικά η κοινωνία της Πάτρας και όχι μόνο φυσικά. Αρχικά να συζητήσουμε για το 5G και για το ρόλο του Πανεπιστήμιου Πατρώ σε αυτό το επαναστατικό εργαλείο μέσω δίκτυο. Ναι, κοιτάξτε να δείτε το 5G είναι πραγματικά μια καινούργια τεχνολογία η οποία ως επί το πλείστον έχει τη δυνατότητα να μπορέσει να προσφέρει πάρα πολλές πολλά πλεονεκτήματα και να υποστηρίξει νέες εφαρμογές οι οποίες έχουν προδιαγραφές οι οποίες προηγουμένως δεν μπορούσαν να ικανοποιηθούν από τα υφιστάμενα δίκτυα. Υπάρχει η δυνατότητα να φτάσει η δυνατότητα μετάδοσης γύρω στα 10 Γιγκα σε σχέση με το 4G τώρα που είναι 1 Γιγκα. Η δυνατότητα να μπορεί να ανταποκριθεί το δίκτυο σε οποιοδήποτε έτοιμα μέσα σε μιλισεκόντ της τάξης από το 1 έως το 10 μιλισεκόντ και να υποστήριξει ένα πολύ μεγάλο αριθμό μηχανών ή αισθητήρων έτσι της τάξης των εκατομμυρίων. Αυτό είναι ουσιαστικά τα πλειονεκτήματα αυτής της τεχνολογίας. Όμως, ένα κομμάτι το οποίο ίσως δεν το ξέρει πολύ ο κόσμος είναι ότι το 5G σαν τεχνολογία έρχεται να δέσει ή να παντρευτεί σε μια σειρά από άλλες τεχνολογίες όπως είναι τα clouds, όπως είναι τα νέα οπτικά δίκτυα, ούτως ώστε να δώσει μια εμπειρία στο χρήστη και σε αυτές τις εφαρμογές από άκρη σάκρη. Ταυτόχρονα το ίδιο το δίκτυο και αυτές οι τεχνολογίες οι οποίες ενοποιούν μια σειρά από υποδομές έχουν τη δυνατότητα να υποστηρίξουν αυτά που τα λέμε εμείς vertical, ουσιαστικά πρόκειται για διαφορετικούς παραγωγικούς τομείς οι οποίοι μπορεί να είναι από αυτοματοποιημένα εργοστάσια μέχρι αγροτικές εφαρμογές για να μπορέσουν ουσιαστικά να εκμεταλλευτούν όλο το φάσματο της παραγωγικής, οικονομικής και κοινωνικής δραστηριότητας αυτές τις νέες τεχνολογίες. Άρα μιλάμε ότι είμαστε στα πρώτα βήματα, ακόμα ψάχνουμε ουσιαστικά τον τρόπο με τον οποίο θα εκμεταλλευτούμε όλες αυτές τις δυνατότητες και σαν μη φτάνει αυτό πηγαίνουμε τώρα και στο 6G, το οποίο μιλάμε για μία τάξη μεγέθους πολύ μεγαλύτερη από αυτών των δυνατοτέρων τις οποίες είδαμε. Τώρα, το πανεπιστήμιο της ΠΑΤΡΑΣ πώς συμμετέχει σε αυτήν την καινούργια τεχνολογία. Ουσιαστικά αυτό που κάνουμε εμείς είναι ότι αναπτύσσουμε ένα ιδιωτικό 5G δίκτυο πέρα από τα εργαστήρια, δηλαδή στην περιφέρεια της Δυτικής Ελλάδος όπου έχουμε τη δυνατότητα να έχουμε τον ρόλο ας το πούμε ενός παρόχου ο οποίος λειτουργεί και φιλοξενεί εφαρμογές και υπηρεσίες για 5G καινοτόμες, πειραματικές όπου μπορεί έχοντας τη δυνατότητα να έχει πρόσβαση σε ένα τέτοιο ανοιχτό, όπως το λέμε, 5G δίκτυο, να μπορούν να δοκιμάσουν και να αναπτύξουν τέτοιου είδους εφαρμογές και υπηρεσίες σε συνεργασία και με τους χρήστες. Καταλαβαίνετε ότι είναι πολύ σημαντικό το τελευταίο κομμάτι γιατί μιλάμε για περιβάλλοντα τα οποία θα αντιμετωπίσουν πραγματικές συνθήκες οπότε σε αυτή την περίπτωση τα προϊόντα αυτά που θα βγουν θα μπορούν να είναι πάρα πολύ κοντά στις απαιτήσεις της αγοράς. Άρα ο ρόλος μας είναι να φιλοξενήσουμε αυτού του είδους τις εφαρμογές, να πάμε ή δυνατόν στο χώρο στο οποίο δραστηριοποιείται το κάθε vertical, ο κάθε παραγωγικός τομέας και εκεί να συναναπτύξουμε σε συνεργασία δηλαδή και με τους μελλοντικούς χρήστες τη συγκεκριμένη εφαρμογή, τις εφαρμογές πάνω από ένα πραγματικό 5G δίκτυο. Πάντως, αδιαφυσβήτα, είμαστε μια νασά κοντά στην εκπαιταμένη εφαρμογή του 5G δικτύου. Επομένως, κύριε Ρενάζη, ποιες είναι οι υπηρεσίες, εφαρμογές στην καθημερινή ζωή των πολιτών, της κάθε κοινωνίας, που πραγματικά θα τους ευνοήσει κάτι τέτοιο, μια τέτοια υπηρεσία. Κοιτάξτε, οι υπηρεσίες είναι πάρα πολλές και ξαρτώνται, όπως είπα, και από το κάθε παραγωγικό τομέα και κάθε πεδίο εφαρμογής. Μιλάμε, θα ακούσατε πρόσφατα και την νέα ανακοίνωση της Facebook για το Μέτα, όπου εκεί μιλάμε για τα avatar, για 3D modeling, για AI, όλα αυτά πετούν πάρα πολύ αυξημένους υπολογιστικούς και δικτυακούς πόρους. Οπότε, για να μπορέσει κάτι τέτοιο να είναι εφικτό, θα πρέπει να έχεις και όχι μόνο το δίκτυο σαν δίκτυο σαν φυσικό μέσο, αλλά θα πρέπει να έχεις και όλες τις υπηρεσίες που παρέχονται μέσα από ένα δίκτυο, έτσι ώστε να μπορέσουν να συνηπάρξουν όλες αυτές οι εφαρμογές πάνω από το ίδιο το φυσικό δίκτυο. Οπότε, αντιλαμβάνεστε ότι μπαίνουμε σε έναν τελείως νέο χώρο, ο οποίος θα ωφεληθεί από όλες αυτές τις δυνατότητες του 5G δικτύου. Το 5G δίκτυο χτίστηκε με σκοπό να κανοποιήσει προδιαγραφές συγκεκριμένων νέων υπηρεσιών και εφαρμογών από τα αυτόνομα οχήματα, τη δυνατότητα δηλαδή να αλληλεπιδρά το ίδιο το όχημα και με το δίκτυο, οπότε όταν την λαμβάνεστε εκεί, η χρόνη κατά κάποιο τρόπο από κρίση του δικτύου πρέπει να είναι τέτοιου τόσο ώστε να μπορεί να λυφθούν κάποιες αποφάσεις στην τάξη ορισμένων μίλισεκοντ. Φανταστείτε ότι όταν εμείς δούμε ένα εμπόδιο μέχρι σ' ό,τι αντιδράσει ο άνθρωπος οδηγός θέλει κάπου μισό δευτερόλεπτο. Αντιλαμβάνεστε λοιπόν όλη αυτή η πληροφορία, την οποία θα πρέπει να επεξεργάζονται τα αυτόνομα οχήματα, σε τι χρόνους θα πρέπει να γίνεται σ' ό,τι αφορά την επεξεργαστία και την αλληλεπίδραση με το δίκτυο. Άλλα κομμάτια μπορεί να είναι από τα διαδικτυακά παιχνίδια που ενδιαφέρει ενδεχομένως πολύ τους νέους, οι οποίοι δεν θα είναι μόνο στο σπίτι τους αλλά θα είναι και σε εξωτερικούς χώρους, οπότε θα υπάρχει μια τέτοια διαδραστικότητα. Θα χρησιμοποιείται στην ιατρική, όπου εκεί θα μπορείς απομακρυσμένα να επιτελέσεις χειρουργικές επεμβάσεις. Οπότε όλες αυτές οι νέες, ας το πούμε, συνθήκες οι οποίες ουσιαστικά χρειάζονται για να ικανοποιηθούν από τις καινούργιες εφαρμογές, θα πρέπει να υπάρχει και τη αντίστοιχη υποδομή και φυσικά και το λογισμικό και η τεχνολογία να συμβαδίσει με όλες αυτές τις απαιτήσεις. Η βεντάλλια όλων των υπηρεσιών καταλαβαίνουμε ότι είναι πάρα πολύ μεγάλη και αναφορικά τώρα με τη ζωή των φοιτητών, στην προκειμένη περίπτωση των φοιτών του Πανεπιστήμιου Πατρώ, έχοντας ήδη διανύση και περίοδος εγκλεισμού, εξ αποστάσεις μαθημάτων, με το καλό βέβαιο ότι τώρα έχουμε επιστρέψει την πολυπόθετη κανονικότητα με όλα τα απαραίτητα μέτρα περιορισμού της πανδημίας, επομένως ποια ενδεχομένως είναι εκεί τα οφέλη στη ζωή ενός φοιτητή. Κοιτάξτε, νομίζω ότι το μεγαλύτερο όφελος που θα έχουν οι φοιτές είναι η δυνατότητα να αλληλεπιδράσουν και να μάθουν πάνω σε ένα πραγματικό σύστημα. Αυτή τη στιγμή ουσιαστικά τα δίκτυα των μεγάλων τηλεπικοινωνιακών παρόχων είναι κλειστά, δηλαδή απλά με το κινητό σου σαν χρήστης μπορείς να πάρεις οτιδήποτε υπηρεσίες που προσφέρονται. Ενώ εδώ πέρα ουσιαστικά δίνεται δυνατότητα στους φοιτητές να δουν τι κρύβεται μέσα στη μηχανή ενός τέτοιου περιβάλλοντος, εμείς το έχουμε στήσει και όλες τις τεχνολογίες οι οποίες ενωποιούνται για να μπορέσουν να έχεις ένα ολοκληρωμένο 5G δίκτυο. Κατεπέκταση, οι φοιτητές τους οποίους θα εκπαιδεύουμε θα τους εκπαιδεύουμε στο πραγματικό σύστημα, με πραγματικές συνθήκες και το σημαντικότερο επίσης είναι ότι θα τους δίνετε δυνατό να αναπτύξουν και οι ίδιοι ανάλογα τη δημιουργικότητά τους και την παραγωγικότητά τους νέες εφαρμογές στο χώρο ή στο περιβάλλον το οποίο ενδιαφέρονται να υλοποιήσουν αυτή την ιδέα τους. Άρα καθένας μπορεί να διανθίσει τη δημιουργικότητά του και να συνεχίσει με διαφορετικούς... Ακριβώς. Θα πρέπει να ξέρετε ότι ένα τέτοιο δίκτυο είναι αρκετά περίπλοκο. Χρειάζεται ένα με ευρύ φάσμα ουσιαστικά δεξιωτήτων και να πας και σε κάποιο βάθος να τις κατανοήσεις. Άρα η δυνατότητα να μπορούν να βάλουν αυτό που λέμε τον τύπο επί των ήλων θα τους δώσει τη δυνατότητα κατά κάποιο τρόπο και το κίνητρο να γίνουν εξαιρετικά δημιουργικοί και ταυτόχρονα επειδή οι ανάγκες στην αγορά αυξάνονται σ' ό,τι αφορά αυτές τις νέες τεχνολογίες να μπορούν και να στελεχώσουν και την αγορά εργασίας και ταυτόχρονα αυτό είναι και το καλό ότι θα μπορούν να μείνουν και στην ίδια τους την χώρα έχοντας τη δυνατότητα να μην ιστερούν σε τίποτα σ' ό,τι αφορά αντίστοιχες ομάδες στο εξωτερικό ή αντίστοιχα πανεπιστήμια στο εξωτερικό. Ευεργετικές ιδιότητες θα έλεγα από τη στιγμή που πραγματικά θέλουμε και αναζητούμε να μείνουμε στη χώρα μας. Ενδεχομένως να μην υπάρχει τη διαφυγή επιστημών προς το εξωτερικό παρά μόνο αν είναι στη θέληση του καθενός και στην επιθυμία του. Άρα λοιπόν κρατάμε και την λέξη κλειδί ως προς το κίνητρο που είναι πάρα πολύ σημαντικό γενικά για όλους μας. Κάθε ηλικιακή ομάδα χρειάζεται το κίνητρο για να συνεχίσει και για να συνοψήσουμε. Καταλαβαίνουμε σίγουρα όλες αυτές οι υπηρεσίες συνοψίζονται και στις έξυπνες πόλεις που θα μας κάνετε την τιμή να τα πούμε και σε μια άλλη συζήτηση διεξοδικά για αυτό το κομμάτι. Θα ήθελα να κλείσουμε και να συζητήσουμε αναφορικά με το κέντρο ικανοτήτων για δίκτυα 5ης γενιάς στην Ελλάδα που έχουμε και την χαρά να ξεκινήσει ήδη από εδώ. Κοιτάξτε, νομίζω ότι το δίκτυο ικανοτήτων για 5G ήταν το επόμενο φυσιολογικό βήμα. Στο τμήμα των ηλεκτρολόγων στην ομάδα μου ξεκινήσαμε να ασχολούμαστε με τη δυνατότητα να υποστηρίξεις πειράματα σε πραγματικές συνθήκες και με πραγματικές τεχνολογίες σε μια αρκετά μεγαλύτερη κλίμακα από ό,τι συνήθως συνέβαινε. Οπότε πριν από περίπου πέντε χρόνια, στο πλαίσιο ενός ευρωπαϊκού προγράμματος του 5G Vini, ξεκινήσαμε την ανάπτυξη αυτών των 5G υποδομών. Βλέποντας ότι αυτό είναι ένα αρκετά επιτυχημένο, κατά κάποιο τρόπο, παράδειγμα ή δραστηριότητα, το επόμενο βήμα ήταν αυτά τα οποία δημιουργήσαμε να μην ουσιαστικά τα σταματήσουμε, έτσι και να τα βάλουμε στον χρονοδούλαπο, όπως λέμε, και να μπορέσουμε να τα εξελίσουμε συνεχώς, αλλά ταυτόχρονα να εμπλέξουμε και άλλους στην προσπάθεια αυτή. Οπότε, στο πλαίσιο μιας πρόσκλησης, η οποία έγινε από την Γενική Γραμματεία Έρευνας και Κενοτομίας πλέον, η πρώην ΓΕΓΕΤ, ουσιαστικά καταθέσαμε μια πρόταση, όπου εμπλέκονται και άλλα ακαδημαϊκά ιδρύματα, ερευνητικοί οργανισμοί, όπως είναι ο Δημόκληρος, η Πανεπιστήμη Αθηνών, το Μετσόβιο, αλλά ταυτόχρονα και εταιρείες, όπως και τηλεπικοινωνιακοί οργανισμοί. Οπότε, είπαμε ότι αυτό το οποίο είδαμε, ότι μπορούμε να το καταφέρουν μια μικρή ομάδα ανθρώπων, τώρα μπορεί ουσιαστικά να πάρει τη μορφή μιας πιο επαγγελματικής δομής, που είναι ένα κέντρο ικανότητων, ούτως ώστε να επεκταθεί και να συνδιαμορφωθεί με τη συμβολή και άλλων ομάδων, αρκετά ενεργών που δουλεύουν στην ομάδα και ταυτόχρονα και των εταιρειών, οι οποίοι δραστηριοποιούνται σε σχετικά αντικείμενα. Άρα, πρόκειται πρακτικά, αυτή είναι η φιλοδοξία, ελπίζω να τα καταφέρουμε, για ένα εθνικό στίχημα, το οποίο θα μπορούσε πλέον αυτό το οποίο θα δημιουργηθεί εδώ πέρα να αναπαραχθεί και σε άλλα σημεία της χώρας, να διασυνδεθεί μεταξύ του να μεταξελιχθεί σε μια εθνική υποδομή δικτύων γενικότερα επόμενων γέναιων, γιατί είπα, όπως είπα, το 5G ακολουθεί το 6G και πάει λεγοντές. Αυτό είναι κάτι που δεν σταματάει. Συνεχίζουμε και χαιρόμαστε πάρα πολύ που είναι και ο πυρήνας στο Πανεπιστήμιο της Πάτρας. Ναι, ναι, είναι ο συντονιστής του ολού εγχείρηματος. Τέλειο, εξαιρετικά. Κύριε Δενάζη, σας ευχαριστούμε πάρα πολύ για την παρουσία σας και για τον χρόνο σας στην συντροφιά μας. Σας ευχαριστούμε πάρα πολύ και όλους εσάς που ήσασταν συντονισμένοι, παρακολουθήσατε την συνέντευξη με τον κύριο Δενάζη, εναφορικά με το 5G. Θα ακολουθήσουν και άλλες συνεντεύξεις. Εσείς το μόνο που έχετε να κάνετε είναι να μείνετε συντονισμένοι, τόσο με το App Web TV, τα υπόλοιπα μέσα κοινωνικής δικτύουσης του Πανεπιστήμιου Πατρών. Μέχρι τότε να είστε όλοι καλά και φυσικά να μην ξεχνάτε να χαμογελάτε έστω και κάτω από τη μάσκα. Καλή συνέχεια.