Videoleson B - Finale - Makris, Politis / Videoleson B - Finale - Makris, Politis - Πολίτης Διονύσιος (ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ, 2016)
Videoleson B - Finale - Makris, Politis: Η παρουσίαση δείχνει τις βασικές λειτουργίες του finale και συγκεκριμένα της έκδοσης 2010, ράφοντας το απλό, πολύ γνωστό μουσικό κομμάτι «Jingle Bells». Η ολία δικασία περιλαμβάνει ένα σύνολο από βήματα, ξεκινώντας από τη δημιουργία του project μέχρι την ολοκλήρωση, την αναπαραγωγή και την αποθήκευσή του. Με την ένραξη του προγράμματος βλέπουμε μπροστά μας το launch window, όπου έχουμε τις επιλογές δημιουργίας καινούργιας μουσικής, επεξεργασίας υπάρχοντων projects και ρύθμισης των παραμέτρων του προγράμματος. Εμείς επιλέγουμε από το Create New Music το setup wizard, όπου θα δημιουργήσουμε μια νέα παρτητούρα καθόριζοντας τις παραμέτρους μέσα από διακριτά στάδια. Η πρώτη μας επιλογή έχει να κάνει με τα οργόνα που θα γράψουμε τη μουσική, όπου με τη σειρά της καθορίζει και τη μορφή της παρτητούρας. Αφήνουμε επιλεγμένο το Create New Ensemble, καθώς θα προσθέσουμε εμείς αργότερα τα όργανα της αρέσκειάς μας. Και από το Select Document Style αφήνουμε τις προεπιλεγμένες επιλογές του finale, αφού θέλουμε η παρτητούρα να έχει όσο δυνατόν πιο απλή μορφή γίνεται. Στη συνέχεια το finale μας ζητάει να καθορίσουμε εμείς τα όργανα που θα χρησιμοποιήσουμε στο κομμάτι μας. Η κυρία επιλογή έχει να κάνει με το instrument set, δηλαδή με τη βιβλιοθήκη των οργάνων με την οποία θα γίνει η επιλογή μας. Αριστερά βρίσκονται οικογένειες οργάνων, όπως πλήκτρα, πνευστά, κρουστά, ενώ δίπλα παρατήθονται αυθόνομα τα όργανα. Για το jingle press θα χρησιμοποιήσουμε ένα πιάνο για την κυρίως μελωδία, μια ακουσική κιθάρα για συνοδεία και ένα ηλεκτρικό μπάσο που θα δίνει το ρυθμό. Έτσι από την οικογένεια οργάνων keyboards προσθέτουμε ένα πιάνο. Και από την οικογένεια οργάνων plucked strings, μια ακουστική κιθάρα και ένα ηλεκτρικό μπάσο. Κάτω από τη λίστα με τα όργανα προσθέσαμε, υπάρχει ένα μενού επιλογής μεταξύ καθορισμένων τύπου διάταξης των οργάνων πάνω στο χαρτί. Επειδή θέλουμε το πιάνο να βρίσκεται πρώτο, λόγω ότι αυτό είναι που δίνει την κυρίως μελωδία, μπορούμε από το score order να διαλέξουμε constant band, ή να κάνουμε τη μετακίνηση μόνη μας, οπότε η διάταξη γίνεται custom. Στο επόμενο βήμα συμπληρώνουμε σημαντικά στοιχεία που αφορούν τα πνευματικά δικαιώματα της σύνθεσής μας. Έτσι εισάγουμε το τίτλο του κομματιού, το όνομα του συνθέτη, του στοιχουργού και άλλες χρήσιμες πληροχωρίες. Το τελευταίο βήμα του setup wizard έχει να κάνει με τις μουσικές παραμέτρες της παρτιτούρας. Από το selected time signature επιλέγουμε το μέτρο που θα χρησιμοποιήσουμε στα πενταγραμμά μας. Εδώ εμφανίζουν τα πιο συχνά μέτρα που συναντάμε, αλλά υπάρχει και η δυνατότητα να καθορίσουμε εμείς ήδη το ρυθμό σε περίπτωση που δεν ικανοποιούν τα είδη υπάρχοντα. Εμείς αφήνουμε την επιλογή όπως έχει δηλαδή μέτρο 4 τέταρτα. Όσο αφορά την κλίμακα που ακολουθεί του Jingle Bells είναι η G major. Όμως εμείς για λόγους ευκολίας αφήνουμε την προεπιλεγμένη C major. Στη δεξιά στήλη καθορίζουμε την ταχύτητα εκτέλεσης του κομματιού δηλαδή το tempo marking. Για το Jingle Bells εμείς επιλέξουμε tempo 100 για τέταρτο και αν θέλουμε μεγαλύτερη λεπτομέρεια γράφουμε εμείς τις στιγμές του μετρονόμου επιλέγοντα specify pickup major. Πατώντας finish είμαστε έτοιμοι να ξεκινήσουμε τη συγγραφή του Jingle Bells. Αφού ολοκληρώσαμε όλη αυτή τη δικασία βρισκόμαστε στο κυρίως πρόγραμμα που βλέπουμε το εικονικό περιβάλλον εργασίας. Αρχικά θα δούμε πως κινούμαστε μέσα σε αυτό καθώς και τα κυρία του στοιχεία. Αριστερά βρίσκονται χρονικές αξίες, υπάψεις και γενικά όλα τα μουσικά σύμβολα τα οποία χρειάζονται για να δημιουργήσουμε το Jingle Bells. Στο κύριο μέρος της οθόνης συγγραφής βλέπουμε τα πεντάγραμμα των οργάνων που προσθέσαμε. Για το πιάνο έχουμε δύο πεντάγραμμα, ένα στο κλειδί του σόλ για το δεξί χέρι και ένα στο κλειδί του φά για το αριστερό. Όπως και από ένα πεντάγραμμα στο κλειδί του σόλ για την ακουστική κιθάρα και ένα στο κλειδί του φά για το λιφτρικό μπάσο. Πάνω αριστερά βρίσκεται η γραμμή εργαλειών αναπαραγωγής που μας δίνει δυνατότητα να διαχειριστούμε το κομμάτι με επιλογές play, rewind, stop και άλλες. Αξίζει να σημειωθεί ότι σε κάθε πεντάγραμμα να παράγεται ηχογράφηση ανεξάρτητα με τις ρυθμίσεις που έχουμε κάνει στον εικονικό μύχτη τον οποίο θα συναντήσουμε λίγο αργότερα. Λίγο πιο δεξιά μπορούμε εκ νέου να καθορίσουμε ταχύτητα του κομματιού μας, το tempo δηλαδή. Κάτι τέτοιο δεν χρειάζεται αφού ήδη από το setup wizard έχουμε επιλέξει tempo 100 για τέταρτο. Πιο πάνω βρίσκεται ένα συνολ από χρήσιμα εργαλεία που αφορούν σημαντικές ρυθμίσεις της σύνθεσης όπως για παράδειγμα η κλίμακα, το μέτρο που όμως δεν θα μας αποσχολήσουν καθώς και αυτά έχουν ρυθμιστεί από τον wizard. Τα δύο σημαντικά εργαλεία που αφορούν την κίνηση βρίσκονται στο τέλος της λίστας. Με το hand grabber μπορούμε να οδηγηθούμε σε όποιο σημείο της παρτούλας θέλουμε και με το zoom και πατώντας αριστερό κλικ μπορούμε να κάνουμε μεγένθηση και πατώντας ctrl και αριστερό κλικ και σμύγκριση. Έχω στην αμφανιζόμενα προεπιλεγμένη εργαλεία υπάρχουν και άλλα εργαλεία τα οποία μπορούμε να επιλέξουμε πηγαίνοντας στην επιλογή window της γραμμής που έχει το μενού εφαρμογής. Εμείς διαλέγουμε τον μίξερ, τον εικονικό μίχτη δηλαδή, όπου εμφανίζουν τα άργα αναπαραγωγής που προσθέσαμε. Χάρις αυτού μπορούμε να ακούσουμε μέσω του πρωτοκόλου MIDI την παρτιτούρα που γράψαμε. Κάθε ηχητικό κανάλι αντιστοιχεί σε ένα πεντάγραμμο όπου μπορούμε να ρυθμίσουμε την κυρίως ένταση και το balance αφού αναπαράγουμε τη μουσική στεροφωνικά. Επίσης έχουμε επιλογές mute και solo για καλύτερη διαχείριση του τελικού ήχου και επιλογή record εφόσον έχουμε συνδέσει μια διαπαφή MIDI όπου μπορούμε να καταγράψουμε τη μουσική στο σχετικό πεντάγραμμο σε πραγματικό χρόνο. Τέλος μπορούμε να διαλέξουμε διαφορετικούς ήχους από τους προεπιλεγμένους για κάθε μουσικό κανάλι μέσω της βιβλιοθήκης General MIDI. Ξεκινάμε τη συγγραφή του πρώτου μέτρου στα πεντάγραμμα. Ας σημειωθεί πως εμπικετρωνόμαστε το πώς γράφετε ένα κομμάτι και όχι τη θεωρία αρμονίας που παγορεύει μουσικά το πώς συντάσετε. Θα ξεκινήσουμε λοιπόν από το πεντάγραμμα του πιάνο και συγκεκριμένα από το πεντάγραμμα στο κλειδί του sol όπου σε αυτό θα αναπτυθεί κυρίως μερωδία. Η πρώτη μας κίνηση είναι να τοποθετήσουμε την πρώτη νότα η οποία είναι σε 8. Επιλέγουμε από τη στήλη αριστερά τα 8 και τοποθετούμε προσεχτικά τη νότα re. Οι επόμενες νότες είναι η si, la και sol και τοποθετούνται με τον ίδιο τρόπο. Θα χρησιμοποιήσουμε και παρητούρας μέσω διαπαφής midi για να μην χρειάζεται ένας μουσικός να ράχνει τις νότες με το χέρι. Η επόμενη νότα που θα γράψουμε είναι σε τέταρτο παρεστηγμένο και τοποθετούμε με παρόμοιο τρόπο στο πεντάγραμμα. Στη συνέχεια χρειαζόμαστε μια πάψη 16. Αριστερά στη στήλη δεν βλέπουμε να υπάρχει μπάρα με τα σύμβολα των παύσεων. Για αυτό από το παράθυρο window πηγαίνουμε και επιλέγουμε simply entry res palette. Διαλέγουμε την επιθυμητή πάψη και τοποθετούμε στο πεντάγραμμα. Η τελευταία μας νότα είναι σε 16 και είναι η re. Ακολουθώντας τα ίδια βήματα για τα πεντάγραμμα του αριστερού χέριου του πιάνο, της ακουστικής κιθάρας και του ηλεκτρικού μπάσου, ράφουμε τη μουσική ένα μέτρο. Μια εκδοχή της τελικής μορφής μπορεί να είναι η παρακάτω. Μια άλλη σημαντική λειτουργία του finale είναι η δυνατότητα πρόσθεσης στήχων στην παρτιτούρα μας. Επιλέγουμε λοιπόν το lyrics tool από τα εργαλεία και κάνουμε κλικ στη νότα από την οποία θέλουμε να ξεκινήσουμε τη συγγραφή. Πατώντας spacebar κέντρος μετακινήτες στην επόμενη νότα και έτσι γράφουμε ένα νότα του στίχους της σύνθεσης στο πεντάγραμμα της επιλογής μας. Είμαστε έτοιμοι να αναπαράγουμε το μέρος του single bells που συγγράψαμε. Έστω ότι θέλουμε να ακούσουμε μόνο ένα όργανο και δεν αναπαραγωγεί ή μόνο ένα πεντάγραμμα. Αυτό εύκολα γίνεται αν επιλέξουμε τη studiaki όψη του προγράμματος, όπου δεξιά μας συμφανίζονται οι επιλογές μύχτη για κάθε ένα από τα όργανα που προσθέσαμε. Εάν για παράδειγμα θέλουμε να ακουστεί μόνο η ακουστική γιθάρα, πατάμε το S, solo, ή αν δεν θέλουμε να ακουστεί το αριστερό χέρι του πιάνου, πατάμε το M, mute. Αρχίζει να σημειωθεί ότι το tempo tap αναπαριστά το κανάλι του μετρονόμου για τον μέτρο των 4-14 που ορίσαμε στο wizard. Για να ξεκινήσει η αναπαραγωγή, πατάμε play από τη γραμμή εργαλειών αναπαραγωγής. Τελευταίο βήμα είναι αποθήκευση του project. Αυτό εύκολα γίνεται, πηγαίνοντας file, save as, και αποθηκεύουμε την παρτιτούρα μας ως Jingle Bells.