Διάλεξη 11η / Διάλεξη 11 / Διάλεξη 11η - Κασάπη Ελένη (ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ, 2015)
Διάλεξη 11η: Μέχρι τώρα έχουμε συζητήσει για το πώς ζητούμε πληροφορίες για τον προστανατολισμό σε ένα πορεδομικό συγκρότημα, για το πώς ζητούμε ή δίνουμε πληροφορίες για τον προστανατολισμό σε έναν ιδιωτικό χώρο, όπως είναι το διαμέρισμα ή το δωμάτιό μας. Έχουμε συζητήσει για το πώς πηγαίνουμε στη δουλειά μας, με ποιο μέσο και πόσο χρόνο μας κοστίζει αυτό. Έχουμε μιλήσει για τις ασκήσεις που θα κάνουμε να εξικοιωθούμε με τον προστανατολισμό στον χώρο, τον πορεδομικό. Και αυτή τη στιγμή, μπαίνουμε σε αυτό που είχα υποσκεφθεί από το προηγούμενό μας ακόμα μάθημα, μπαίνουμε στα ραντεβού για τον ελεύθερό μας χρόνο ή για τον χρόνο υγείας μας, που έχει να κάνει με ιατρικές υπηρεσίες κλπ. Για τον ελεύθερο χρόνο είναι κάτι που το χρειαζόμαστε πάρα πολύ, γιατί αυτό το μάθημα απευθύνεται κυρίως σε ανθρώπους που θα κάνουν τουριστικές υπηρεσίες, άρα θα χρειαστεί να μιλήσουν πολύ για ελεύθερο χρόνο και ταυτόχρονο όποιος ασχολείται με τουρισμό θα του τύχει να βοηθήσει κάποιον που έχει ξαφνικά στενίσει. Άρα μαζί θα πάει ελεύθερος χρόνος και χρόνος υγείας. Πάμε λοιπόν στην ενότητα 5 των σημειώσεών μας να δούμε πώς θα διαχειριστούμε εδώ τα γλωσσικά πρότυπα. Αυτή είναι η καινούργια ενότητα, έχουμε ολοκληρώσει όπως σας είπα με τις προηγούμενες με την περιγραφή των ασχήσεων, με την υπενθύμηση του πώς γίνονται τα γλωσσικά πρότυπα και μπαίνουμε τώρα στην νέα ενότητα που την είχα υποσχεθεί και μέρες πριν πάντα σε αυτή τη διαδικασία. Πάμε λοιπόν στη σελίδα 19, είμαστε στην ενότητα 5 των σημειώσεών μας. Το θέμα μας είναι «Το βε αντιάμωστα σέρα». Πού θα πάμε σήμερα? Για να διαβάσουμε λίγο. Λίγο, πρώτο, Ιρένε, είμαι η Ανδρέα. Ω, τελικά! Ξεκίνησα να με προσπαθήσω. Συγγνώμη, αλλά είχα κάτι να κάνω μέχρι το τέλος. Θα μας δούμε σήμερα, ευγενικά, πού θα πάμε? Στο κίνημα, εάν θέλετε, στην Εγνατιά, υπάρχει ένα βίντεο του Woody Allen, με την Άννα και τις αδερφές του. Τι πιστεύετε, εντάξει. Ποιο σπέτρα θα πάμε? Θα πω, το 20.30. Κι έτσι, μετά, έχουμε τη στιγμή να πάμε να φτιάξουμε κάποια μέρα. Λοιπόν, θα σας παρακολουθώ στον Λεότο. Προσπαθήστε να είστε έτοιμοι. Θα κάνω το πιο πιθανό. Και τώρα, τι κάνεις? Θα πάω σπίτι. Είμαι καταστροφημένος. Το πιστεύω. Λοιπόν, καληνύχτα. Στιγμή, καληνύχτα. Α, Ανδρέα, ξυπνούσα. Εντάξει, ας πάμε. Καληνύχτα. Καλησπέτα. Καλησπέτα. Καλησπέτα. Καλησπέτα. Καλησπέτα. Καλησπέτα. Καλησπέτα. Καλησπέτα. Καλησπέτα. Καλησπέτα. Καλησπέτα. Καλησπέτα. Σταθερό. Έτσι ξεκινούμε τη συζήτηση στο τηλέφωνο. Τώρα αν θα είναι Ιραίνη, αν θα είναι Ανδρέα, αν θα είναι Άννα, αν θα είναι Πέτρο, αν θα είναι οτιδήποτε. Άρα θα μάθουμε να κρατούμε τα σταθερά και να αλλάζουμε τα παραδείγματα. Πρώντο, Άννα, Σόνο Τζοβάνη, Πρώντο, Ελένη, Σόνο Μαρία, Πρώντο, Κιάρα, Σόνο, Άννα. Το καταλαβαίνουμε αυτό. Πάμε παρακάτω. Ω, φιναλμέντε, Κομιντσάβο ο Πρεοκουπάρμη. Αυτό δεν αλλάζει. Αυτό είναι μεταξύ προσώπων που έχουν οικειότητα και στην ουσία είναι ένα στίσιμο. Μόνο που στις ανθρώπινες σχέσεις, ακόμα και αν το πούμε έτσι με αυτόν τον γλυκό τρόπο, δείχνει ότι στιθήκαμε. Δεν χρειάζεται πάρα πολύ μύρλα όταν μιλούμε στους ανθρώπους, γιατί εμείς οι Έλληνες δεν έχουμε αυτή την κουλτούρα. Εμείς οι Έλληνες θα γκρινιάξουμε, θα κλάψουμε, θα χτυπήσουμε, θα βροντίξουμε, αν έχουμε στιθή. Ωστόσο είναι ανθρώπινο να συμβεί και αυτό. Είδατε τι ωραία που το λέει. Κομιντσάβο ο Πρεοκουπάρμη. Αλλά στην ουσία τι λέει, ότι έχει στιθή. Οι Ιταλοί, δεν ξέρω τι μπορεί να νιώθουν στο βάθος, έχουν όμως πολύ προσεκτικό φορμαλισμό όταν μιλούνε. Λένε με ήπιο τρόπο τα πράγματα, τουλάχιστον δημοσίως. Γι' αυτό πρέπει να το προσέξουμε. Τσιβεντιάμο ντομάνι σέρα, τσιβεντιάμο σάμπατο σέρα, τσιβεντιάμο λούνεντι σέρα, τσιβεντιάμο ντομάνι ματίνα. Το μόνο που κρατάτε από δέν το τσιβεντιάμο. Όλα τα άλλα είναι η χρονική προσδιορισμή που θα τους βάζετε ελεύθερα ανάλογα με τη θεματική σας περίπτωση. Βολεντιέρι ντοδεντιάμο, αυτό είναι μια κλασική απάντηση αν θέλουμε κάπου να πάμε με έναν φίλο μας, με μια φίλη μας. Al cinema, al bar, al ristorante, a teatro, ό,τι θέλουμε να πούμε, αυτό θα πούμε. Se voi, να είμαστε ευγενικοί πάντα. Se voi, αν θέλεις, είναι ο τρόπος, πώς τα λέμε, αν θέλεις. All'egnatia ceun film di Woody Allen, Anna, Elisabeth Sorelle, τώρα, αν δεν είναι Εγνατία και είναι Ολύμπιον, αν δεν είναι Woody Allen και είναι Alain Delon, αν δεν είναι Anna, Elisabeth Sorelle αλλά είναι τον Ove Cento, δεν μας ενδιαφέρει αυτό. Μας ενδιαφέρει η πρόθεση A και το cinema, μας ενδιαφέρει ceun film D και λέμε τον ηθοποιό ή τον σκηνοθέτη που μας προσελκύει και μετά τι έχουμε, και αν εντύτσι, τι λες, γιατί, γιατί στη φιλία όλα έχουν έναν διάλογο, γίνονται ελεύθερα και έχουν έναν διάλογο, δεν διατάζουμε. D'accordo, aque spettacolo, andiamo, spettacolo δεν είναι μόνον το θέαμα, είναι μια πολύ σημή λέξη, δεν είναι μόνον το θέαμα, το κινηματογραφικό, το θέαμα, το θεατρικό, το ακροβατικό και λοιπά. Spettacolo είναι και η προβολή, aque spettacolo, andiamo, direi, προσέξτε λίγο την έγκληση, direi, condizionale, a quello delle venti e trenta, κοζί, τόπο, αμπιά μου η τέμπο, διαντάρε ο τσένα, τα κουάλ και πάρτε, περκέ τόπο, αμπιά μου η τέμπο, διαντάρε, αλμπάρ, τα κουάλ και πάρτε, περκέ τόπο, αμπιά μου η τέμπο, διαντάρε, τα μαρία. Μπορούμε να πούμε οτιδήποτε μετά. Προσέξτε όμως τις δομές, αυτό θέλω να μη μυθείτε, bene, tipasso, aprendere, io, aleoto, δεν το ξεχνάτε, tipasso, aprendere, io, θα σε πάρω εγώ, θα περάσω να σε πάρω εγώ, το λέμε κι εμείς αυτό, δεν το ξεχνάτε με τίποτα. Cerca di essere pronta, cerca di essere pronto, per favore, cerca di essere pronta, non fai in ritardo, per piacere, cerca di essere pronta. Αυτοί είναι φίλοι και έχουν μεγάλη ικοιότητα, γι' αυτό μιλούν έτσι, σε μια πιο οτυπική σχέση, δεν μπορούμε να βγάλουμε τόσο παράπονο, ή έχει παράπονο εδώ πέρα. Δεν το λες αυτός έναν άνθρωπο που δεν έχει δώσει δεδομένα ότι καθυστερεί, faro il possibile, πάρα πολύ ωραία απάντηση, faro il possibile, ισχύει για όλα, vieni domani acasamia, faro il possibile, puoi studiare con me stasera, faro il possibile, τι σημαίνει αυτό, δεν είναι υπόσχεση τελεσίδική, αφήνουμε ένα περιθώριο να υπάρξει εμπόδιο να υλοποιηθεί, αλλά εκφράζουμε την θέλησή μας, τροπικά εκφράζουμε την θέλησή μας, να υλοποιήσουμε αυτό που λέμε, εν τώρα και φάει. Και τώρα τι κάνεις, vanto acasa adormire, sono distruto, έχουν μεγάλη ικοιότητα, vanto acasa adormire, sono distruto, lo imagino, Allora buona notte, andomani ciao, αυτή είναι μια συζήτηση προσώπων με ικοιότητα. Α, Andrea, dimenticavo. Επανέρχεται στη συζήτηση, είναι ένα πολύ ωραίο μοντελάκι λόγου για να επανέλθει στη συζήτηση. Α, Andrea, dimenticavo. Θα μπορούσε να είναι οδημεντικάτο. Oggi è tornato Macchi's dall'Italia, e ci aspetta venerdì sera a casa sua, vabbene, ne parliamo domani, ciao, ciao. Τι είναι αυτό το ne parliamo domani, για τον Macchi, για το αν θα πάμε σπίτι του κλπ. Τι κάνει, μεταθέτει ένα από τα θέματα τους σε άλλη μέρα. Εδώ υπάρχουν πολλά ωραία γλωσσικά πρότυπα, κοιτάξτε τα, σας χρειάζονται για τις διαπροσωπικές σας σχέσεις με ανθρώπους που μιλάτε μαζί τους μόνον Ιταλικά, φοιτητές εράσμους που είναι πολλοί εδώ, που σας βοηθούν πολύ στα μαθήματα κλπ. Πάμε στη σελίδα 20, όταν λοιπόν είσαι σε ένα ξένο τόπο όλα μπορούν να συμβούνε, ένας συνάδελφός σας μπορεί να είναι εδώ φοιτητής, να σας βοηθεί κάθε μέρα και μια μέρα, όπως έπαθε μια φίλη μου η Τζαν Φράνκα πριν από λίγο καιρό, να έχει ανάγκη να διαινώνει ο δοντίατρο. Τι γίνεται, για να δούμε τη συζήτηση, studio del dottor Mati, prego, buongiorno, vorrei fissare un appuntamento con il dottore per domani Matina, studio del dottor Mati, studio del dottor X, studio del dottor Psi, buongiorno, vorrei fissare un appuntamento con il dottore, vorrei fissare un appuntamento con la dottoressa, per domani Matina, per domani pomeriggio, per domani sera, per sabato Matina, per venerdì Matina, ό,τι θέλετε βάλετε εδώ. Aspeti un attimo e controllo, αυτό θα το θυμάστε πάντοτε fix, aspeti un attimo e controllo, να ελέγξω το block. Dunque no, pur troppo, domani il dottore occupato, tutto il giorno. Για να δούμε λίγο, buongiorno, vorrei fissare un appuntamento con il presidente della facoltà, per domani Matina. Aspeti un attimo e controllo, dunque no, pur troppo, domani il presidente occupato, tutto il giorno. Βλέπετε ότι δεν γίνεται μόνο όταν μιλούμε για ιατρική επίσκεψη, το παράδειγμα που είπα τώρα πριν ένα δευτερόλεπτο, αφορούσε ραντεβού που ζητάει κάποιος με τον κοσμήτωρο μιας σχολής. Καταλαβαίνετε ότι τα γλωσσικά πρότυπα είναι ένα στοιχείο γλωσσικό, που μπορούμε να το πηγαίνουμε από θέμα σε θέμα για να μας βοηθάει να στείλουμε πάντοτε το κάθε γλωσσικό πρότυπο, το κατάλληλο διάλογο στην κατάλληλη περίσταση. Δεν υπάρχει δυνατότητα τη μέρα που ζητάμε, δίνουμε εναλλακτικές λύσεις. Πρέπει να είμαστε ευγενείς, πρέπει να συζητούμε, πρέπει να έχουμε μια ελαστικότητα στη συζήτηση. Αυτό δεν ισχύει μόνο για γιατρούς ή σε οποιοδήποτε ρέντε που θα μπορούσε να υποθεί. Μπορεί αυτό να το πείτε όταν σας λέει κάποιος φίλος σας να πάτε έξω να πάτε μαζί του. Μπορεί να το πείτε σε έναν γιατρό, σε έναν καθηγητή, μπορεί να το πείτε στους γονείς σας, οπουδήποτε. Ευγενικά, η Ιταλία γενικά δημοσίως μιλούν κατά ήπιο τρόπο, οι Έλληνες είναι λίγο πιο κάθετοι όταν μιλούν, μην το κάνετε αυτό όταν μιλάτε Ιταλικά, δεν κάνει καλή εντύπωση. Μπορούμε να μιλήσουμε άλλα τρία, όχι μόνο σε γιατρική επίσκεψη, σε όλα τα ραντεβού, όταν είναι επίσημα ραντεβού πάντα θα ακούσετε τον γραμματέα ή την γραμματέα να σας λέει. Σε έτσι χαιρετούμε πάντοτε όταν φεύγουμε από έναν χωριό. Και πάμε τώρα στο γιατρό. Και είναι να ξανεδοθούμε, επομένως σελίδα 20 γλωσσικά πρότυπα, κρατήστε τα, κρατήστε τα γιατί δεν χρειάζονται μόνο στους γιατρούς, χρειάζονται και σε άλλες περιστάσεις. Για να δούμε το διάλογο στη σελίδα 21. Και πάμε τώρα στο γιατρό. Ο Μαρίας δίνει θάρρος στον άλλο, κάνει πιο απλή την επικοινωνία. Πώς ξεκινάει ένας άνθρωπος για να ζητήσει από έναν άλλον συμπαράσταση. Πώς ο άλλος που δεν μπορεί προσπαθεί να βρει μία λύση να είναι πιο ευέλικτο το πρόγραμμά του για να βοηθήσει. Πώς συζητούν για την αναβολή, πώς λένε ευχαριστώ, πώς ο άλλος λέει παρακαλώ. Νόν εις ατζεράρεν τά ειτζερ εις εν διάμο. Εμείς τι θα λέγαμε παρακαλώ. Άλλη κοινωνία, άλλες συνήθειες. Προσέξτε εκεί, νόν εις ατζεράρεν μην υπερβάλεις. Πρώντο Μαρία, ετούτο Απόστο. Έχει κάνει την αναβολή, τα έχει κάνει όλα και μπορούν να συνεχιούν. Ετούτο Απόστο. Δεν χρειάζεται ξανά συζήτηση. Είναι ενήμερες και οι δυο φίλες για το τι δυσκολία υπήρχε. Αυτή η έκφραση τα καλύπτει όλα. Ετούτο Απόστο, να τη θυμάστε. Δο βέζατα μέντε, αλμπάρντελ τεάτρο, σε σέιν τακόρτο, πάντα ευγένεια, σε σέιν τακόρτο, σε εποσίμπλε, σε βουόι. Τακορντήσιμο, αλλε σέιν τα λόρα. Και αυτό είναι χαρητωμένο. Υπερθετικός βαθμός για να δώσουμε θάρρος τον άλλον. Ην τέζι, ακουέστα σέρα. Πολύ ωραία, αυτό το συνηθίζουν οι Ιταλοί. Αντομάνι, ακουέστα σέρα. Αντομάνι πωμερίτζο. Απρέστο, αυτά τα συνηθίζουν. Τι εννοούν? Επιβεβαιώνουν τη συνάντηση που θα έρθει. Στην οποία συμφωνούν. Και το τελευταίο μας σήμερα που έχει γλωσσικά πρότυπα, βρίσκεται στη σελίδα 22. Βιένι αλ τσίναιμα στα σέρα. Βιένι αλ τεάτρο στα σέρα. Βιένι αλ όπερα στα σέρα. Βιένι αλ ωστάντιο στα σέρα. Είδατε πόσα πράγματα είπαμε με την διέκφραση. Κόμε βάει, κόσα βάει αβεντέρε. Σταθερή φίξη έκφραση, κόσα βάει αβεντέρε. Βάδω αβεντέρε ουν φιλν τη κόπολα. Ράστι ηλ σελβάτζο. Βάδω αβεντέρε ουν φιλν τη αλέντε λον. Βάδω αβεντέρε ουν φιλν τη γούντι άλεν. Βάδω αβεντέρε ουν φιλν τη βουλιουκλάκι. Το ίδιο είναι. Είναι και έτσι είναι μαλλοντάνο. Δεν είναι όπως ελληνικά το προβάλλουν, προϊέτανο, δάρε. Αυτή είναι η διωματική έκφραση. Είναι και έτσι είναι μαλλοντάνο. Αλμαντσόνι. Αλολύμπιον. Απλατέα. Ουν φιλν τη πρήμα βιζιόναι. Έχουμε πρήμα βιζιόναι στην Ιταλία και σε κόντα βιζιόναι. Στην Αλλάδα πια δεν έχουμε σε κόντα βιζιόναι. Είναι πολύ λίγα τα συνέμα. Μόνο πρήμα βιζιόναι φέρνουν ή αλλιώς φέρνουν επαναλήψεις σε φεστιβαλικές περιόδους. Άρα δεν έχουμε εμείς σε κόντα βιζιόναι πλέον. Αλόραλ. Εγκρέσο σαρακάρο. Εγκρέσο κάρο. Γιατί τα πρήμα βιζιόναι είναι ακριβά. Πρώτης προβολής είναι ακριβά. Είναι και λίγα πια τα συνέμα. Νόν τι προεκουπάρε. Τσιπέν σωείο. Μια πολύ ευγενική έκφραση για να μην ανησυχεί ένας φίλος σας, μια φίλη σας, μπορείτε να καλύψετε εσείς μια δαπάνη και να έχετε τη χαρά να είστε μαζί με αυτόν τον άνθρωπο ή μαζί με αυτή τη φίλη σας. Νόν τι προεκουπάρε. Τσιπέν σωείο. Πολύ ευγενική έκφραση. Πάσου απρέντερ τιείο. Νόν. Τσιτροβιά μου αλλιγκρέσο τελ τσίναιμα. Αλλεότο. Μπενίσιμο. Αλόρε αλλεότο. Τσάου τσάου. Σελίδα 22 των σημειώσεων. Θέλω να σας χαιρετήσω για σήμερα, την επόμενη εβδομάδα θα μιλήσουμε για τα σινεμά της Θεσσαλονίκης, θα μιλήσουμε για κάποιες κριτικές ταινιών, θα μιλήσουμε για σινεμά εκτός πόλεως, θα μιλήσουμε για μουσική, θα μιλήσουμε για θέατρα στη Θεσσαλονίκη, θα μιλήσουμε για ταινίες που προτείνονται στη Θεσσαλονίκη. Και θα φέρουμε ίσως και ένα πρόγραμμα από ιταλικά έργα.