Μαρία Ευθυμίου: «Η Επανάσταση του 1821. Ένα δύσκολο εγχείρημα μιας περίπλοκης κοινωνίας» - 31/1/2020 (ΔΗΜΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ, 2020)
: Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Καλησπέρα. Υπόσχεσαι να μιλήσεις και να μιλήσεις. Καλησπέρα σε όλους. Καλησπέρα σε όλους. Ξεκινάμε για να μη χάσουμε το χρόνο μας. Ξεκινάμε για να μη χάσουμε το χρόνο μας. Μια όμορφη επανάσταση μας περιμένει σε μόνο 11 ώρες και δεν είναι λίγο. Μια όμορφη επανάσταση μας περιμένει σε μόνο 11 ώρες και δεν είναι λίγο. Είναι ελάχιστο μπροστά σε αυτά που έχει να πει κανείς. Είναι ελάχιστο μπροστά σε αυτά που έχει να πει κανείς. Αν θέλετε κάθεστε να ξεκινήσουμε. Αν θέλετε κάθεστε να ξεκινήσουμε. Αν θέλετε κάθεστε να ξεκινήσουμε. Εδώ μπροστά έχει κάποιες θέσεις ή όχι? Εδώ μπροστά έχει κάποιες θέσεις ή όχι? Η Δικαιλέα Διβλιοθήκη και ο Δήμος Ιρακλίου και φυσικά η πόλη του Ιρακλίου Η Δικαιλέα Διβλιοθήκη και ο Δήμος Ιρακλίου και φυσικά η πόλη του Ιρακλίου καλωσορίζουμε την καθηγήτριά μας, ας μας επιτραπεί αυτός ο όρος, την κυρία Μαρία Ευθυμίου. καλωσορίζουμε την καθηγήτριά μας, ας μας επιτραπεί αυτός ο όρος, την κυρία Μαρία Ευθυμίου. καλωσορίζουμε την καθηγήτριά μας, ας μας επιτραπεί αυτός ο όρος, την κυρία Μαρία Ευθυμίου. Η Επανάσταση του 1821, ένα δύσκολο εγχείρημα μιας περίπτωκης κοινωνίας είναι το θέμα των ομιλειών της. Η Επανάσταση του 1821, ένα δύσκολο εγχείρημα μιας περίπτωκης κοινωνίας είναι το θέμα των ομιλειών της. Καλησπέρα σε όλους. Τα πράγματα είναι όπως τα είπε ο φίλος αλλά λίγο διαφορετικά με την έννοια ότι αυτός ο κύκλος που κάνω εδώ εντάσσεται στο πρόγραμμα του Πανεπιστημίου Αθηνών για την τιμή των 200 χρόνων της Επανάστασης του 1821. Και εγώ είχα αναλάβει έναν κύκλο που ονομάζεται 21 κύκλοι ομιλειών για το 21 και το Ηράκλειο είναι το 21. Δηλαδή με το Ηράκλειο τελειώνω τον κύκλο και θα γίνει την ερχόμενη εβδομάδα θα αρχίσει το πανηγυρικό κλείσιμο αυτού του κύκλου που είναι 21 και 1. Δηλαδή το 21 είναι το Ηράκλειο και το 1 το τελευταίο είναι η Αθήνα ξανά. Πάση περιπτώσει θα μιλήσουμε για την Επανάσταση των Ελλήνων του 1821. Μια Επανάσταση η οποία έληξε ολοκληρώθηκε το 1830 με την δημιουργία του πρώτου εθνικού κράτους που προέκυπτε από την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Είναι πολύ σημαντικό αυτό που σας λέω διότι σε ολόκληρη την Ανατολική Μεσόγειο μέχρι το 1830 κανένα σημείο της δεν είχε αποκοπεί από την Οθωμανική Αυτοκρατορία και αποκτήσει καθεστώς ανεξαρτησίας ως εθνικό κράτος. Έτσι και μόνο αυτό είναι ένα μεγάλο επίτευμα της Επανάστασης του 1821 που έχει και διεθνή σημασία εξ'αυτού μια και σηματοδοτή της εξελίξης και στην Οθωμανική Αυτοκρατορία που βλέπει ένα κομμάτι της να γίνεται ανεξάρτητο κράτος. Απ' την άλλη πλευρά για τους Έλληνες η Επανάσταση αυτή είναι σημαντικότητη διότι οδήγησε στη δημιουργία του πρώτου εθνικού κράτους με το όνομα Ελλάς. Η λέξη Ελλάς είναι αρχαία χιλιάδων χρόνων και χρησιμοποιούνταν πάντα αλλά χωρίς εθνικά σύνορα. Στην αρχαιότητα χρησιμοποιούνταν όρος Ελλάς και εννοούσες όπου είναι Έλληνες. Και η Κάτω Ιταλία όπως ξέρετε η Σικελία όχι απλώς ήταν Ελλάδα, ήταν μεγάλη Ελλάδα και όλη η Μαύρη θάλασσα ήταν Ελλάδα και η Κριμαία ήταν Ελλάδα και η Αδριατική θάλασσα ήταν Ελλάδα. Οι Έλληνες ήταν παντού σπαρμένοι και ήταν Ελλάδα αυτό το πράγμα. Μια σαφής περιοχή θα έλεγε κανείς. Όμως το 1830 για πρώτη φορά με διεθνείς συνθήκες με σύνορα τα οποία ολοκληρώθηκαν το 1832 άμα γνωρίζετε δηλαδή τα σύνορα του 30 ήταν χαμηλότερα και τελικά επιτύχαμε τη γραμμή παγασιτικού-αμβρακικού το 1832 τότε ολοκληρώθηκε αν θέλετε το όλο πράγμα. Για πρώτη φορά δημιουργούσε παγκοσμίως ένα επίσημο κράτος που λέγεται Ελλάδα και έχει σύνορα και διπλωματική υπόσταση παίρνει, στέλνει πρεσβευτές, δέχεται πρεσβευτές ό,τι σημαίνει ένα εθνικό κράτος. Η 25η Μαρτίου κατά την οποία εορτάζουμε την Πανάσταση του 1821 αποφασίστηκε επί χάρτου από τον βασιλέα Όθωνα. Το 1838 ο Όθωνας είχε έρθει στην Ελλάδα, ήταν βαβαρός και διαπίστωσε ότι οι Έλληνες, των οποίων η Γίτο και ήταν βασιλεύς, δεν είχαν καμία εθνική εορτή. Όλες οι γιορτές ήταν θρησκευτικές και είπε δεν γίνεται εθνικό κράτος χωρίς εθνική εορτή και έτσι με τους συμβούλους του αποφάσισαν να επιλέξουν μια ημερομηνία που να ταιριάζει στον Έλληνα, δηλαδή να είναι και θρησκευτική και να είναι και κοντά στις εξελίξεις που είχαν συμβεί και έτσι επέλεξαν την 25η Μαρτίου για μια επανάσταση η οποία ξεκίνησε στις 22 Φεβρουαρίου του 1821 από την Μολδαβία της σημερινής Ρουμανίας. Η επανάσταση των Ελλήνων δεν είναι η πρώτη στα Βαλκάνια. Η πρώτη επανάσταση στα Βαλκάνια είναι εκείνη των Σέρβων που έγινε το 1804. Οι Σέρβοι επαναστράτησαν το 1804, εξεγερθήκαν το 1804 και είχαν μια δύσκολη πορεία. Στο σημείο αυτό θέλω να ξεκαθαρίσω κάποιους όρους. Είναι πολύ διαφορετικό πράγμα η εξέγερση από το πραξικόπημα, από το κίνημα, από την επανάσταση, από τον πόλεμο ανεξαρτησίας. Είναι όροι που πολλές φορές τους χρησιμοποιούμε αδιακρίτως ενώ έχουν μεγάλη διαφορά. Ο όρος εξέγερση σημαίνει μια έντονη αντίδραση σε κάτι που σε τελεπωρείς, σε ενοχλεί, σε προσβάλλει, το οποίο και θέλεις να αλλάξεις. Και όταν το κάνεις αυτό μπορεί να περιέχει και αίμα η εξέγερση. Οπωσδήποτε είναι βίαιη αντίδραση αν αυτό το οποίο σε ενοχλεί θεραπευθεί έλειξε το αντικείμενο της εξέγερσης. Παραδείγματος χάρη, αν ένας πασάς διοικεί με βία, με αδικία, ή οι φόροι είναι πολύ υψηλοί, θα γίνει μια εξέγερση. Αν θεραπευθεί το πράμα και οι φόροι γίνουν φιλικότερα, λύχει αυτό το ζήτημα. Αντιθέτως η επανάσταση είναι ένα πολύ μεγάλο γεγονός, πολύ πιο απαιτητικό και πολύ ευρύ που σχετίζεται με το έτημα μιας ευρύτερης κοινωνίας για ανατροπή του προηγούμενου σκηνικού. Δηλαδή, όταν λέμε τη λέξη επανάσταση εννοούμε ότι υπάρχουν αιτήματα πολιτικά, συγκεκριμένα ένα όραμα μιας αλλαγής των πραγμάτων συνολικής. Όχι ένας φόρος εδώ ή ένας πασάς εκεί, δεν ξέρω εγώ τι, συνολικής αλλαγής των πραγμάτων. Και για να είναι μια επανάσταση επανάσταση πρέπει να μετέχουν σε αυτή στρώματα από όλο τον πληθυσμό. Όχι να το κάνει μια ζώνη της κοινωνίας διότι τότε δεν είναι επανάσταση. Με την έννοια αυτή σας λέω ότι και για την ελληνική επανάσταση και για πολλές επανεστάσεις γίνεται συζήτηση. Είναι επανάσταση ή δεν είναι επανάσταση. Οποσδήποτε αυτό που συνέβη το 1821 είναι πόλεμος της ελληνικής ανεξαρτησίας. Αυτό χωρίς αμφιβολία. Γι' αυτό πολλές φορές θα το δείτε. Τίτλο. Ο πόλεμος της ελληνικής ανεξαρτησίας και είναι πολύ θεμητό. Περιγράφει τον πόλεμο της ελληνικής ανεξαρτησίας. Εμείς χρησιμοποιούμε πολλές φορές και όχι εμείς και διεθνώς τον όρο revolution, επανάσταση, the greek revolution κλπ. Διότι θεωρούμε ότι ήταν επανάσταση αυτό που συνέβη και οι περισσότεροι μελετητές θεωρούν ότι είναι επανάσταση. Υπάρχουν κάποιοι οι οποίοι εξακολουθούν να βάζουν ερωτηματικό. Αν ήταν επανάσταση δηλαδή αν είχε αυτή τη διάσταση που σας είπα. Κατά τη νόμη μου και όλων των ελλήνων μελετητών ήταν επανάσταση. Απλώς σας λέω ότι ας πούμε στην τουρκική βιβλιογραφία δεν ποτέ χρησιμοποιούν τέτοιον όρο, εκτός από κάποιους πολύ ξεχωριστούς και προχωρημένους ιστορικούς. Χρησιμοποιούν όρους αναταραχή, κίνημα, επανάσταση δεν θα χρησιμοποιήσουν για αυτό που συνέβη στην ελληνική πλευρά. Κάτι άλλο που ήθελα να διαχωρίσουμε ξεκινώντας είναι η διαφορά μεταξύ των όρων ανεξάρτητος ή αυτόνομος. Το λέω αυτό διότι μέχρι το 1830 ήταν ένα απόλυτο σασπένς εάν αυτό που επρόκειτο να δημιουργηθεί θα ήταν αυτόνομο ή ανεξάρτητο. Και μας βγήκε έτσι, θα μπορούσε να μας είχε βγει λίγο έτσι. Όλα παιχθήκανε στην τελευταία στιγμή αν θα γίνουμε αυτόνομο ή ανεξάρτητο κράτος. Πάλι πολύ συχνά χρησιμοποιούμε τους δύο όρους σαν να είναι ταυτόσιμοι ενώ δεν είναι καθόλου. Είναι μεγάλη η διαφορά μεταξύ του αυτόνομου και του ανεξάρτητου. Αυτόνομες περιοχές στην Οθωμανική Αυτοκρατορία και θα ήταν και η Ελλάδα αν δεν παραινεύεται η Αγγλία να απαιτήσει να γίνει ανεξάρτητη η Ελλάδα. Μέχρι τέλους επρόκειτο να γίνουμε αυτόνομη περιοχή στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Που σήμανε ότι θα ανήκαμε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, θα πληρώναμε φόρους στην Αυτοκρατορία, δεν θα είχαμε δικιά μας εξωτερική πολιτική, δεν θα είχαμε δικό μας στρατό, διότι δεν θα μπορούσαμε να κάνουμε μόνοι μας πολέμους. Ωστόσο, στα εσωτερικά μας ζητήματα θα είχαμε πολύ μεγάλη ελευθερία. Αυτά που αφορούσαν τα εσωτερικά. Αλλά θα ανήκαμε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Το λέω αυτό διότι η ελληνική επανάσταση ξεκίνησε από δύο αυτόνομες περιοχές της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, ανεξάρτητες αυτόνομες, τη Μολδαβία και τη Βλαχία, στη Μολδοβλαχία. Η δε προηγούμενη εξέγερση που εξελίχθηκε στην επανάσταση των Σέρβων είχε καταλήξει σε αυτονομία, όχι ανεξαρτησία. Ενώ η ελληνική επανάσταση θα δούμε μέσα από ποιες διαδικασίες που σχετίζονται με τον διεθνή παράγοντα, διότι σε αυτή την επανάσταση ενεπλάκισαν πάρα πολύ ευρωπαϊκές δυνάμεις και έδωσαν τις λύσεις στο τέλος, οι Έλληνες είχαν αυτό το προνομίο να είναι οι πρώτοι που απέκτησαν ανεξάρτητη χώρα, εθνικό κράτος το 1830. Δεν είναι μικρό αυτό που σας λέω. Τώρα, μιλήσαμε για τους Σέρβους το 1804, τους Έλληνες το 1821. Ελάτε και μπροστά και υπάρχουν καθίσματα στα σκαλοπάτια και δεν με ενοχλείτε καθόλου. Του αντίον χαίρομαι να είμαστε εδώ μια μεγάλη οικογένεια. Μη στέκεστε όρθιοι. Να ανεβώ δηλαδή λέτε καλύτερα. Εντάξει, ό,τι πείτε. Δεν μου αρέσει ψηλά, αλλά έχετε δίκιο άμα δεν θένεται ο άλλος. Δεν βλέπεις και το στόμα του και δεν ακούς και καλά. Εδώ υπάρχει μια σειρά κενή. Σας έλεγα, λοιπόν, ότι ξεκινάει η πρώτη εξέγερση στα Βαλκάνια, εκείνη των Σέρβων και μετά των Ελλήνων. Οι Έλληνες και οι Σέρβοι δρούν μέσα σε μία περίοδο της ανθρωπότητας, κυρίως της Ευρώπης και του παραρτήματος της που λέγεται Αμερικανική Ήπειρος, μεγάλων δράσεων. Είχαν προηγηθεί δύο επαναστάσεις στον προηγούμενο αιώνα. Η Σερβική και η Ελληνική επανάσταση έγιναν στο 19ο αιώνα. Ο 19ος αιώνας ξεκινάει από το 1800 και τελειώνει στο 1900. Το λέω γιατί ξέρω ότι κάνουμε λάθος εκεί. Λοιπόν, στο προηγούμενος αιώνας είναι ο 18ος που ξεκινάει στο 1700 και τελειώνει στο 1800. Αυτός το 18ο αιώνα είχαν συμβεί δύο πολύ σπουδαίες επαναστάσεις. Αυτές άλλαξαν τον κόσμο, στην ουσία αυτές οι επαναστάσεις. Η μία είναι η Αμερικανική επανάσταση, η οποία ξεκίνησε το 1775, έλειξε το 1783. Ήταν πόλεμος ανεξαρτησίας και αυτή, δηλαδή των Αμερικανών από τη μαμά Αγγλία. Το επέτυχαν αυτό, αλλά ταυτόχρονως ήταν επανάσταση πολιτική. Οι Αμερικανοί πρώτη φορά συνέγραψαν Σύνταγμα. Το κρατάμε αυτό, έχει σημασία. Και διακήρυξη ανεξαρτησίας, η περίφημη declaration της ανεξαρτησίας. Αν θυμάστε στην πρώτη εθνοσυνέλευση της Επιδαύρου, οι Έλληνες συνέγραψαν. Διακήρυξη ανεξαρτησίας και Σύνταγμα. Μιμούμενη την Αμερικανική επανάσταση. Η Αμερικανική επανάσταση έλειξε το 1783 και έδωσε εμπνευσί στην επόμενη μεγάλη επανάσταση, που είναι η Γαλλική επανάσταση. Η Γαλλική επανάσταση ξεκίνησε το 1789, δηλαδή 14 χρόνια μετά την Αμερικανική. Και εμπνεύστηκε σε όλα από την Αμερικανική. Και στην ουσία τα κείμενα της Γαλλικής επανάστασης είναι μεταφρασμένα τα κείμενα της Αμερικανικής επανάστασης. Συν όμως. Αυτές οι δύο επαναστάσεις επηρέασαν πάρα πολύ τον κόσμο και ιδιαίτερα η Γαλλική, η οποία επηρέασε ακόμα πιο πολύ τον κόσμο. Γιατί τα λέω αυτά. Διότι αυτές οι δύο επαναστάσεις είχαν δημιουργήσει τη βάση για τα γεγονότα του 19ου αιώνα που μας αφορά. Εμείς για το 19ο αιώνα δεν ενδιαφερόμαστε. Όμως πατάμε στο 18ο διότι αυτές οι δύο επαναστάσεις είχαν πει ότι είναι δικαίωμα του κάθε ανθρώπου να ζει ευτυχής, είναι διατύπωση επαναστατική αυτή. Η ευτυχία του ανθρώπου και να διοικείται με τον τρόπο που εκείνος νομίζει και αν δεν είναι η διοίκηση πρόσφορη προς την κατεύθυνση που εκείνος νομίζει, η κάθε κοινωνία έχει δικαίωμα να αλλάζει, να ανατρέπει την κυβέρνηση και να τοποθετεί αυτή που θεωρεί ότι θα είναι κατάλληλη. Δηλαδή αυτές οι επαναστάσεις επικύρωσαν το δικαίωμα των λαών στην επανάσταση, θα έλεγε κανείς, στην πολιτική ανατροπή. Αλλά ταυτόχρονος αφού υπορτονίζουν το δικαίωμα των λαών να αλλάξουν την τύχη τους, στην ουσία υπονομεύουν τις αυτοκρατορίες που υπήρχαν εκείνη την εποχή. Και στον κόσμο οι περισσότεροι λαοί ζούσαν σε αυτοκρατορίες. Στην Ευρώπη υπήρχαν μεγάλες αυτοκρατορίες. Η μεγαλύτερη είναι η Ρωσική Αυτοκρατορία η οποία ξεκινούσε από την Ευρώπη και έφτανε μέχρι τον Ιρηνικό Οκεανό. Στο κέντρο της Ευρώπης ήταν η Αυστριακή Αυτοκρατορία. Αυστροουγγαρία αργότερα ονομάστηκε. Τι σχέση με τη σημερινή Αυστρία. Σημερινή Αυστρία είναι τόσο οδά κράτος. Όταν λέμε Αυστριακή Αυτοκρατορία είναι η κεντρική Ευρώπη στην ουσία. Η Αυστριακή Αυτοκρατορία που μας ενδιαφέρει και στην ελληνική επανάσταση γιατί έπαιξε το ρόλο της. Η Αυστριακή Αυτοκρατορία περιελάμβαινε αυτό που σήμερα είναι η Αυστρία. Μεγάλα τμήματα αυτού που σήμερα είναι η Ιταλία, την Ουγγαρία, την Τσεχία, τη Σλοβακία, μεγάλες περιοχές δηλαδή του κέντρου της Ευρώπης και φυσικά η Οθωμανική Αυτοκρατορία για να μη έρθουμε στα αδικά μας. Και σε αυτές τις αυτοκρατορίες κατοικούσαν δεκάδες λαών όπως και στην Ασία. Αλλά το κύμα, το ωστικό κύμα αυτών των επαναστάσεων επηρέασε την Ευρώπη πιο πολύ. Αρχικά, μετά ολόκληρο τον κόσμο, αλλά αρχικά την Ευρώπη και το παράρτημα της Ευρώπης που είναι η Αμερικανική Ήπειρος. Και το λέω αυτό διότι πρώτοι εισπράτει το μήνυμα της απεξάρτησης από αυτοκρατορίες, ακριβώς αυτή η Ευρώπη πέρα από την Ευρώπη, δηλαδή η Αμερική. Εκεί θα γίνει οι περισσότερες εξεγέρσεις και επαναστάσεις στον 19ο αιώνα εθνικού χαρακτήρα. Δηλαδή οι δύο επαναστάσεις που σας είπα, Αμερικανική και Γαλλική, δημιούργησαν τη βάση για το μεγάλο κύμα του 19ου αιώνα, που είναι ο επόμενος αιώνας, που ονομάζεται το κύνημα του εθνισμού. Άλλο εθνισμός και άλλο εθνικισμός. Το κύνημα του εθνισμού είναι αυτό που σας είπα. Δηλαδή το δικαίωμα των λαών να εξεγερθούν εναντίον της αυτοκρατορίας στην οποία ανήκουν, να πολεμήσουν εναντίον της και με την ελπίδα ότι θα γίνουν ανεξάρτητα κράτη. Και αυτό το έκαμαν συστηματικά στην Νότια και Κεντρική Αμερική πρώτη η υπηκοή της Ισπανίας και της Πορτογαλίας, οι οποίοι μετά τον Κολόμβο είχαν δημιουργήσει εκεί πέρα η Ισπανία και η Πορτογαλία αυτοκρατορία. Αυτοί οι υποτελείς ας πούμε στην Ισπανία και την Πορτογαλία εξεγερθήκαν στις αρχές του 19ου αιώνα. Αρχηγός τους ήταν ο θρηλικός Σιμών Μπολιβάρ, αν τον έχετε ακούσει, και ο Χοσέντες σαν Μαρτί επαναστάτες Αργεντίνοι και Βολιβιανοί και τα λοιπά και επέτυχαν με πόλεμο να κατανικήσουν την Ισπανία και τότε διαμορφώθηκε και ο χάρτης της σημερινής Κεντρικής και Νότιας Αμερικής. Παραλίλως την ώρα που γίνονται τα γεγονότα στην Αμερική που είναι κορυφαία στο σημείο αυτό πρέπει να σας πω ότι αν δεν έχουμε υπόψη μας το τι πανηγύρι πολέμου γίνεται στην Αμερική εκείνη την εποχή στην Κεντρική και Νότια όχι στη Βόρεια, η Κεντρική και Νότια που είναι λατινική δηλαδή ελέγχεται από τους Ισπανούς ή τους Πορτογάλους, δεν θα καταλάβουμε εύκολα γιατί η πρώτη κυβέρνηση που έστειλε μήνυμα συμπαράστασης στους Έλληνες ήταν η κυβέρνηση της Αϊτής. Πώς σας φαίνεται αυτό. Σήμερα το ακούμε και μοιάζει παλαβό. Όμως έχει εξήγηση διότι ήταν ευαισιτοποιημένοι οι λαοί της Αμερικής πολεμούσανε οι ίδιοι και ακούσανε μήνυμα. Ξέρετε οι Έλληνες εκεί πέρα μακριά πολεμούν εναντίον των Οθωμανών και συγκινήθηκαν. Οι Έλληνες πολεμούν. Και έχουμε το μήνυμα, το γράμμα που έστειλε ο Πρωθυπουργός της Αϊτής στα Γαλλικά. Στους Έλληνες έφτασε η επιστολή. Να σκεφτείτε τότε οι Αμερικοί είναι σαν να λες Άρης σήμερα στον Άρη, πάρα πολύ μακριά και ό,τι ερχότανε με εμπορικά πλοία και δόθηγε, αυτός ο Φουκαράς φαίνεται ότι έστειλε και βοήθεια στους Έλληνες με πλοίο, το οποίο βυθίστηκε. Είναι συγκινητικό να το σκεφτεί κανείς και φυσικά στο μήνυμα του λέει Έλληνες εσείς απόγονοι του Μιλτιάδη και του Θεμιστοκλή, κρατήστε, πολεμήστε, είμαστε μαζί σας τώρα οι αρετές σας θα φανούν και τα λοιπά είναι συγκινητικό. Ένας άνθρωπος που ήξερε τους αρχαίους Έλληνες και μάλιστα παροθεί τους Έλληνες εμπρός εναντίον των Περσών ταυτίζει τους Οθωμανούς εναντίον των Περσών σε νέους μαραθώνες και νέους αλαμπίνες, συγκινητικά πράγματα. Είναι θα έλεγε κανείς μια διεθνής κατάσταση επαναστατική. Επάνω στη περιπτώση η Λατινική Αμερική είναι σε επαναστατική δράση. Οι Σέρβοι ξεκινούν μέσα σε αυτό το κλίμα την εξέγερση τους το 1804. Κοιτάξτε να δείτε θα σας περιγράψω πολύ σύντομα την Σερβική επανάσταση γιατί μας αφορά. Γίνεται στη γειτονιά μας μέσα στην Οθωμανική αυτοκρατορία και γίνεται στις περιοχές που σήμερα είναι γύρω από το Βελιγράδι δηλαδή σαν τζάκι του Βελιγραδίου στα Οθωμανική διοίκηση. Αυτοί οι Σέρβοι ακούστε την ιστορία που θα σας πω γιατί είναι σουρελιστική και δείχνει τι συνέβαινε στην Οθωμανική αυτοκρατορία εκείνη την εποχή. Γιατί έχουμε τον υπόλοιπο κόσμο και φυσικά μας αφορά και η Οθωμανική αυτοκρατορία. Η Οθωμανική αυτοκρατορία εδώ και καιρό έχει καταλάβει ότι δεν είναι τόσο δυνατή όσο νόμιζε πια και οι αυτοκράτορές της οι Σουλτάνοι δηλαδή προσπαθούν να φέρουν αλλαγές μέσα στο κράτος να κάνουν μεταρρυθμίσεις και όταν αρχίζουν τις μεταρρυθμίσεις διάφορες ομάδες προνομιούχες γίνονται έξαλες που τους αγγίζει η εξουσία και κατηγορούν τους Σουλτάνους ότι δεν σέβονται το Ισλάμ ότι είναι πράκτορες των δυτικών κτλ. Και τρεις Σουλτάνοι που είχαν περάσει πριν το κεφάλι τους εκτοξεύθηκε από τα παράθυρα του Σεραγιού. Ο Νιν Σουλτάνος που ήταν στα πράματα ο Μαχμούτ στην ελληνική επανάσταση ο Σουλτάνος είναι ο Μαχμούτ ο δεύτερος. Αυτός είναι αυτός που κατάφερε να μην του κοπεί το κεφάλι. Αντίθετα αυτός έκοψε το κεφάλι των αντιπάλων του. Αλλά όταν ξεκινάει η εξέγερση των Σέρβων είναι η προηγούμενος Σουλτάνος ο οποίος προσπαθεί να φέρει τις εξελίξεις. Και προσέξτε να δείτε το σουρελιστικό. Οι Σέρβοι εξεγείρονται διότι στην περιοχή τους έχουν εγκατασταθεί Γενίτσαροι. Το σώμα των Γενιτσάρων την εποχή που συζητούμε το 1804 δεν είναι το σώμα που ξέρουμε. Είναι τουρκικής καταγωγής, ένα παρασιτικό σώμα τεράστιο το οποίο παίρνει μισθούς χωρίς να εργάζεται. Κάτι θυμίζει λέω μακρινό. Και απαιτεί συνεχώς και άλλα προνόμια. Και επειδή η Σουλτάν είναι έξαλλη μαζί τους, τους κόβουν τα κεφάλια τόσο απλά. Αυτοί οι Γενιτσαροί που κατοικούν στην περιοχή του Σαντζακίου του Βελιγραδίου είναι στην ουσία καμόρα. Καμόρα, δηλαδή οργανωμένο έγκλημα. Και πιάνουν ανθρώπους τους, βασανίζουν για να παίρνουν χρήματα, βάζουν φόρους ατελείωτους και τα λοιπά. Και οι Σέρβοι κάποια στιγμή φτάνουν εδώ και ξεκινούν μια εξέγερση εναντίον αυτών των Γενιτσάρων. Και ο Σουλτάνος στέλνει, ο Σελήμ ο τρίτος, στρατεύματα να πολεμήσουν μαζί με τους Σέρβους εναντίον των Γενιτσάρων. Πώς σας φαίνεται αυτό τώρα. Δηλαδή, μοιάζει παλαβό, αλλά δεν είναι παλαβό αν το καταλάβεις τα εσωτερικά του θέματα. Σέρβοι μαζί με το Σουλτάνο χτυπάνε τους Ελληνούς Γενιτσάρους και νικούν. Και ο Σουλτάνος δίνει στους Σέρβους προνόμια μετά από αυτό. Όμως ο Σουλτάνος ο Σελήμ ο τρίτος ζει μια κόλαση στην Κωνσταντινούπολη γιατί οι εσωτερικοί του αντίπαλοι το ρημάζουνε με βία και επιθέσεις. Και τελικά δεν τηρεί πολλά από αυτά που υποσχέθηκε στους Σέρβους περί προνομίων. Αποτέλεσμα είναι οι Σέρβοι πλέον να ξαναπάρουν τα όπλα εναντίον της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Γι' αυτό λέμε ότι ξεκίνησε ως εξέγερση διότι ξεκίνησε σαν διαμαρτυρία εναντίον της βίας των Γενιτσάρων. Αλλά εξελίχθηκε σε επανάσταση. Και αρχηγό της είχε, αυτή η επανάσταση, έναν θηριώδη πολεμιστή. Πρέπει στο σημείο αυτό να σας πω κάτι που θα μας χρησιμεύσει και στα υπόλοιπες όρες μας. Στα Βαλκάνια θεωρούνταν δύο λαοί πολεμικότατοι. Δηλαδή υπήρχε μια συμφωνία ότι είναι πάρα πολύ πολεμικοί. Ένας λαός είναι οι Σέρβοι. Και μάλιστα από τους Σέρβους οι ορεινοί Σέρβοι. Δηλαδή το Μαυροβούνιο, Μοντενέγκρο. Γενικά οι κάτοικοι του Μαυροβούνιου θεωρούνταν θηρία στον πόλεμο. Άρα οι Σέρβοι που εξεγείρονται και τώρα παίρνουν τα όπλα, θεωρούνται πολεμικότατοι. Είναι και Σλάβοι, ψηλοί και σωματόδις το λέει και το κακαρδάκι τους. Και ο άλλος λαός που θεωρείται πολεμικός είναι οι Αλβανοί. Μάλιστα στην περίοδο που συζητάμε και για αιώνες έλεγε στη λέξη Αλβανός, Σιλίβδιν, όταν ήθελες να πεις για κάποιον που είναι ένοπλος. Δηλαδή μπορεί να μην ήταν Αλβανός αλλά χρησιμοποιούνταν όρους γιατί ήταν ένοπλος και πολεμιστής. Οι Σέρβοι λοιπόν είχαν πολύ μεγάλη υφήμη πολεμιστή και να σκεφτείτε ότι αυτοί οι τύποι οι πολεμικοί τον αρχηγό τους τον θαύμαζαν. Φανταστείτε τι ήταν αυτός ο τύπος, λεγόταν Γεώργκε Πέτροβιτς Καραγκεόργκεβιτς που εμείς τον λέμε απλά Καραγκεόργης της Σερβίας. Και του έχουμε δώσει ένα δρόμο όπως ξέρετε στο Σύνταγμα απέναντι από τη Βουλή των Ελλήνων. Μεγάλη τιμή του κάναμε και σωστά του κάναμε. Αυτός ο τύπος ήταν φαίνεται θεριό και στην διάπλαση πανίψυλος, ατρόμητος άνθρωπος, πολεμιστής και οδήγησε τους Σερβους σε πολλές νίκες εναντίον των Οθωμανών. Αυτός όταν άρχισε Ρωσσο-Τουρκικός πόλεμος λίγο αργότερα το 1806 ξεκίνησε ένας ακόμη Ρωσσο-Τουρκικός πόλεμος διότι η Ρωσία συγκρούνταν συνέχεια με την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Η Σέρβη είναι Χριστιανή Ορθόδοξη, η Ρώση Χριστιανή Ορθόδοξη, οι Έλληνες Χριστιανή Ορθόδοξη, η Ρώση Χριστιανή Ορθόδοξη. Όλα τα Χριστιανικά Βαλκάνια λάτρευαν τη Ρωσία και περίμεναν από τη Ρωσία την απελευθέρωση. Όπως εμείς περιμέναμε το ξανθόν γένος και αυτοί είχαν στο νου τους τους Ρώσους. Και μάλιστα αυτοί ακόμη περισσότερο γιατί η Ρώση είναι Σλάβη επίσης. Δηλαδή δεν είναι μόνο Χριστιανή Ορθόδοξη, είναι και Σλάβη. Και η Σέρβη είναι Σλάβη άρα είχαν μια μεγαλύτερη ψυχική συμφωνία μεταξύ τους και ο Γεώργιε Καραγκιόργιεβιτς αποφάσισε να έρθει σε επαφή με τους Ρώσους, να συνδυαστεί με τους Ρώσους για να πετύχει την ανεξαρτησία της Σερβίας. Πράγματι συνδυάστηκε με τους Ρώσους. Οι Ρώσοι του έστειλαν πολεμοφόδια, ειδικευμένο προσωπικό κτλ. Και όταν τέλειωσε ο Ρωσοτουρκικός πόλεμος με νίκη των Ρώσων, οι Σέρβοι περίμεναν ότι θα έρθει νίκη τους. Ανταυτού οι Ρώσοι είχαν υπογράψει μια συμφωνία με τους Τούρκους που στην πραγματικότητα δεν κάλυπταν τους Σέρβους. Αποτέλεσμα ήταν οι Οθωμανοί μόλις τελείωσαν τον πόλεμο με τους Ρώσους, στον οποίο είχαν ιτηθεί, αλλά απαλευθερώθηκαν τα στρατεύματά τους από τους Ρώσους, όρμησαν ξανά εναντίον των Σέρβων, τους νίκησαν το 1813, κατέσφαξαν χιλιάδες ανθρώπων, άλλες χιλιάδες ανθρώπων διέφυγαν στην Αυστρία, διότι το σαντζάκι του Βελιγραδίου έχει σύνορα με την Αυστρία και ο ίδιος ο Καραγιώργης διέφυγε και οι Σέρβοι τέλειωσαν το αγώνα τους, οι κτρα θα έλεγε κανείς, αλλά ένας άλλος Σέρβος αρχηγός, ο Μίλος ο Μπρένοβιτς, πήρε στα χέρια του την κατάσταση και θεωρώντας ότι οι Σέρβοι, ρε παιδί μου, εντάξει, ιτηθήκαμε στρατιωτικά, το ζήτημα όμως είναι να κερδίσουμε ό,τι μπορούμε σε αυτή την κατάσταση που είμαστε, αυτός ο Μίλος ο Μπρένοβιτς πίστευε στη λύση των πραγμάτων διπλωματικά και συνέχισε να συναλλάσσεται με τους Σουλτάνους και να κερδίζει προνόμια από εδώ και από εκεί και είχε επιτυχία, διότι σταδιακά οι Σέρβοι αποκτούσαν καλύτερη θέση. Το 1830 έγιναν αυτόνομοι περιοχοί στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, δηλαδή πετύχαν περίπου την ίδια εποχή με εμάς, πετύχαν να γίνουν αυτόνομοι, όχι ανεξάρτητοι, ανεξάρτητοι έγιναν μετά το 1878. Το λέω αυτό διότι μας ενδιαφέρει από διάφορες πλευρές αυτή η ιστορία, πρώτον γιατί οι Σέρβοι ενέπνευσαν την ελληνική επανάσταση. Σας θυμίζω και τα γνωρίζουμε όλοι ότι γύρω στο 1804-1806 κυκλοφορούσαν μεταξύ των Ελλήνων ανώνυμα φυλάδια επαναστατικά. Το πιο γνωστό από αυτά είναι, αν το θυμάστε, ανονίμου του Έλληνος ελληνική νομαρχία. Και όταν στον πρόλογο του ο ανώνυμος, ο Έλλην, που δεν ξέρουμε ποιος είναι, λέει ο Έλληνες, οι Σέρβοι, λαός απλούστατος, επαναστάτησε. Όταν γράφηκε αυτό το βιβλίο, οι Σέρβοι ήταν στην επανάσταση και πήγαιναν καλά, επαναστάτησε λαός απλούστατος. Και εμείς δεν επαναστατούμε εναντίον, δηλαδή εμπνεύστηκε. Λογικό είναι, δίπλα σου γινόταν. Πρέπει να σας πω ότι στη Σερβία, στη δράση των Σέρβων, προσέτρεξαν εκατοντάδες Ελλήνων ενόπλων και πολέμησαν μαζί με τους Σέρβους. Και όταν έγινε η ελληνική επανάσταση, επίσης εκατοντάδες Σέρβοι ήρθαν και πολέμησαν στην ελληνική επανάσταση, η Βούλγαρη, δηλαδή υπήρχε μια πανβαλκανική αίσθηση των πραγμάτων, αλλά ήταν κατά βάσην Σερβικό το ένα, κατά βάσην Ελληνικό το άλλο. Για να δείτε το πώς διαπλέκονται και συμπλέκονται οι δύο επαναστάσεις, ο Γεώργγε Καραγκιόργκεβιτς, που διέφυγε από τη Σερβία μέσα στη Σφαγή, έχει γούστο, είναι τραγικό, διότι τον βάλανε σε μία βάρκα για να διασχίσει το ποτάμι και να πάει στην Αυστρία. Αλλά ήταν τόσο μεγάλος που φαινότανε, γιατί ήταν πολύ ψηλός, ήταν ένας γίγαντας και το πρόβλημα ήταν πώς θα τον εκρύψεις αυτόν τον γίγαντα για να φύγει με ασφάλεια. Εν πάση περίπτωση έφτασε στην Αυστρία, αλλά επειδή ήταν ρωσόφυλος, ο ίδιος πίστευε πάρα πολύ στη Ρωσία, να φτάνει σε ρωσικό έδεφος και από την Αυστρία έφυγε και πήγε και έφτασε στην περιοχή που σήμερα ονομάζεται Μουλντάβα, δηλαδή Βεσαραβία τότε, που ήταν ρωσική επαρχία κοντά στη Νότια, κοντά στη Ρουμανία. Γιατί σας τα λέω όλα αυτά, διότι εκεί έφτασε ο Καραγκιόργιεβιτς και τότε είχε δημιουργηθεί Φιλική Εταιρεία δίπλα, στην Οδυσσό. Και τα μέλη της Φιλικής Εταιρείας μόλις μάθανε ότι ο Καραγκιόργιεβιτς βρίσκεται στα χωρικά είδρατα, δεν το συζητάμε. Αμέσως έστειλαν αποστόλους, όπως λεγότανε, δηλαδή άτομα τα οποία έκαναν τιμήνση, βρήκαν τον Καραγκιόργιεβιτς, δεν ήθελε και πολύ για να πιστεί ο Καραγκιόργιεβιτς και συμφωνήσανε, έγινε μέλος της Φιλικής Εταιρείας και συμφωνήσανε μάλιστα η Φιλική Εταιρεία να δράσουνε από κοινού, που σήμανε ότι ο Καραγκιόργιεβιτς θα έκαμε ό,τι μπορούσε να ξαναμπεί στη Σερβία και να παρακινήσει τους Σερβους επανάσταση. Κοιτάξτε να δείτε, ο Καραγκιόργιεβιτς το έκανε αυτό, γύρισε στη Σερβία το 17 για να παρακινήσει τους Σερβους επανάσταση. Ο Μίλος Ομπρένοβιτς έμαθε ότι μπήκε ο Καραγκιόργιεβιτς στη Σερβία και πίστευε ότι η άποψη του Καραγκιόργιεβιτς, ότι πρέπει να ξαναρχίσει η επανάσταση με όπλα στη Σερβία και μάλιστα να είναι σε συνεργασία με τους Έλληνες, θα είναι ισβάρος των Σερβών. Μόλις λοιπόν έμαθε ότι μπήκε μυστικά ο Καραγκιόργιεβιτς στη Σερβία, έστειλε ένα δολοφόνο και τον δολοφόνησε. Και έτσι ταιρίωσε ο άνθρωπος αυτός στη Σερβία, γι' αυτό και δεν έχουμε δρόμο Μίλος Ομπρένοβιτς στο Σύνταγμα. Και έχουμε δρόμο Καραγκιόργιεβιτς, δεν ξέρω αν έχουμε πουθενά ολού δρόμο Μίλος Ομπρένοβιτς πάντως στο Σύνταγμα, δεν τον έχουμε δρόμο αυτό. Θα δείτε ότι και με έναν άλλο τρόπο συνδέεται η Σερβική Επανάσταση, μέσω αέρωτος. Όλα τα έχει το θέμα μας και θα σας πω. Λοιπόν, είμαστε στο 1804, οι Σέρβοι εξεγείρονται και επαναστατούν. Και στην Βαλκανική υπάρχει Αναστάτωση. Σαν πως έχει σταματήσει να υπάρχει Αναστάτωση τα τελευταία καιρό, διότι από τότε που οι Ρώσοι μπήκαν στο Πανηγύρι κάνοντας Ρώσσο-Τουρκικούς πολέμους συνεχώς, τα Βαλκάνια είναι πυρητηδαποθήκη, γιατί οι Ρώσοι στέλνουν πράκτορες μέσα στους χριστιανούς ορθοδόξους, για να τους παρακινήσουν σε ξέγερση. Την ώρα που αυτοί πολεμούν με τους Τούρκους, τι καλύτερο, μέσα στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, οι Οθωμανοί να έχουν μπελάδες και από τους εσωτερικούς τους. Μέσα σε αυτό το κλίμα έγιναν και τα ορλοφικά, αν θυμάστε, το 1770. Πρέπει να σας πω ότι όταν ξεκίνησε η επανάσταση του 1821, τα ορλοφικά ήταν 50 χρόνια πριν. Δεν ήταν τόσο πολύ. Υπήρχαν άνθρωποι που τα είχαν ζήσει και ζούσαν. Ο Κολοκοτρώνης είχε γεννηθεί στα ορλοφικά. Όταν ξεκίνησε η επανάσταση του 1821, ήταν 50 χρονών και ήταν ο γέρος του Μοριά. Διαμαρτύρεται μία εξιτταπεντάρα, διότι ο άνθρωπος ήταν 50 ετών. Σήμερα λέμε νεότατος 50 ετών. Τότε ήταν ο γέρος του Μοριά ο Κολοκοτρώνης. Εντάξει, αφού ζούμε 90 τόσο... Το ένα σωρό λόγυρά μου ηλικιωμένη είναι πόνο, από 90 κυρίες μου και κύριοι έχουμε ελπίδες. Το 90 έγινε το 70 παλαιότερα. Γερνάω τώρα στο ζήτημά μας. Είμαστε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία του 1805-13. Και υπάρχει η ίδια η Αυτοκρατορία, είναι σαν ταραχές εσωτερικές. Δεν της φταίνει μόνο η Ρώση, έχει εσωτερικά ζητήματα πολλά. Την ίδια εποχή συμβαίνει μεγάλα γεγονότα. Δηλαδή το 1814 που δημιουργείται η Φιλική Εταιρεία που ο Καραγγεόργκεβιτς έχει ήδη φύγει από την Οναπολέον, ακόμη είναι σε δράση. Δηλαδή η Γαλλική Επανάσταση και ο δεύτερος γύρος της με αυτόν τον κορσικανό στρατιωτικό που πήρε στα χέρια του τα πράγματα είναι σε εξέλιξη. Αυτός ήταν ένας ικανότατος στρατιωτικός στον οποίο πίστεψαν οι Γάλλοι και στην ουσία προσπάθησε να κερδίσει το χαμένο χρόνο της Γαλλίας στο διεθνές επίπεδο λόγω του ότι είχε προηγηθεί η Γαλλική Επανάσταση και επί τόσα χρόνια οι Γάλλοι ήταν σε εμφύλιο πόλεμο. Πρέπει να σας πω ότι πολύ συχνά οι επαναστάσεις είναι εμφύλιος πόλεμος. Ή υπάρχει εμφύλιος πόλεμος μέσα στις επαναστάσεις πολύ συχνά. Στην Ελληνική Επανάσταση υπήρξε εμφύλιος πόλεμος, απάντηση. Βεβαίως υπήρξε εμφύλιος πόλεμος, όχι απλώς ένας, δύο εμφύλιοι πόλεμους. Στην ουσία λέμε ο πρώτος γύρος και ο δεύτερος γύρος του εμφυλίου πολέμου. Η Γαλλική Επανάσταση ήταν η κόλαση του εμφυλίου πολέμου. Είχε το μεγαλείο της αλλά είχε το βάρος της. Και ο Ναπολέων προσπάθησε να κέρδισει το χαμένο χρόνο της Γαλλίας. Διότι όσο η Γαλλία πολεμούσε στο εσωτερικό της με τόση βία, τόσο η Αγγλία κέρδιζε τον έλεγχο της γης, όπως και συνέβη. Και έτσι σε αυτές τις ακριβώς περίοδο, δηλαδή 1814-1815, ο κόσμος ζει ανατροπές διότι τελικά ο Ναπολέων θα ιτηθεί το 1815. Θα ιτηθεί από τους Άγγλους σε μία περιοχή του Βελγίου που λέγεται Βατερλό. Και έτσι το 1815 φεύγει ο Ναπολέων από το παιχνίδι. Μας αφορά ο Ναπολέων πάρα πολύ. Ο Ναπολέων είχε εισβάλει στην Αίγυπτο το 1798, όχι πολύ πριν, στην Αίγυπτο. Η Αίγυπτος ήταν επαρχία της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, σωστά. Άρα δίπλα μας άρχισαν γεγονότα. Άρα η Γαλλία ήρθε δίπλα σου στην Αυτοκρατορία που εσύ ζεις και πάει να καταλάβει την Αίγυπτο. Αλλά επειδή, who is the boss σε αυτόν τον κόσμο την εποχή εκείνη, είναι οι Άγγλοι. Οι Άγγλοι όταν βλέπουν ότι ο Ναπολέων πάει να μπει σαν σφήνα μέσα στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, είναι και οι κυρίαρχοι των θαλασσών, αποτρέπουν τελείως, απομακρύνουν, νικούν τον Ναπολέοντα, ο οποίος αναγκάζεται να φύγει από την Αίγυπτο. Και θα θυμάστε ίσως ότι οι Γάλλοι κατέλαβαν τα Επτάνησα. Δηλαδή, δίπλα στους Έλληνες, τα Επτάνησα είναι ελληνικά, απλώς δεν είχανε την πορεία των διπλανών Ελλήνων, ήταν κάτω από τους Βενετούς, οι Γάλλοι καταλαμβάνουν τα Επτάνησα, οι επαναστατικοί Γάλλοι καταλαμβάνουν τα Επτάνησα, ενώνονται οι Ρώσοι με τους Οθωμανούς, κτυπούνε, πώς σας φαίνεται, σουρραλιστικά πράγματα. Σήμερα βλέπω τον Ερντογάν με τον Μπούτιν, λέω, εκεί που ήταν εχθροί οι Ρώσοι με τους Τούρκους και σκοτωνόταν στα παιδεία όταν χρειάστηκε, κάναν μια ωραία συμμαχία για να διώξουν, εντάξει, συμβαίνει. Και, εν πάση περιπτώσει, οι Ρώσοι και Τούρκοι καταλαμβάνουν τα Επτάνησα που μετά ξαναέρχονται οι Γάλλοι και μετά, ποιος έρχεται στα Επτάνησα μετά το 1815, ο νικητής, η χώρα που είναι νικήτρια σε όλα τα παιδεία, ο 19ος αιώνας είναι ο αιώνας του εθνισμού, είναι ο αιώνας της Αγγλίας, είναι ο αιώνας του φιλελευθερισμού, είναι ο αιώνας του ρομαντισμού, είναι ο αιώνας του κομμουνισμού. Δεν ξέρω αν ξέρετε, δεν υπάρχει αιώνας στην παγκόσμια ιστορία πιο πλούσιος σε γεγονότα κάθε τύπου από το 19ο αιώνα. Είναι κορυφαίος αιώνας στην παγκόσμια ιστορία. Μέσα σε αυτόν τον αιώνα έγινε και η ελληνική επανάσταση, έχει σημασία και οπωσδήποτε επηρεάστηκε από όσα σας είπα, όχι τον κομμουνισμό γιατί ο κομμουνισμός δημιουργείται αργότερα μέσα στο 19ο αιώνα από δύο γερμανούς φιλοσόφους, τον Μάρξ και τον Έγγελς μετά το 50 δηλαδή χοντρικά. Εμάς όμως μας αφορούν όλα τα κινήματα που είπα τα υπόλοιπα του 19ου αιώνα. Στο 19ο λοιπόν αιώνα η Αγγλία αποφελείται από την Γαλλική Επανάσταση και φυσικά τελειώνει τον Απολέοντα και τελειώσαμε με αυτή την ιστορία και ελέγχει την ανθρωπότητα. Και μας αφορά το γεγονός ότι έχοντας τελειώσει με τον Απολέοντα παίρνει τα Επτάνησα στη δικιά της διοίκηση. Δηλαδή καμιά φορά δεν το έχουμε στο νου μας. Τη διάρκεια που γίνεται η Επανάσταση του 1821, η Αγγλία είναι σε απόσταση κολύμβησης από τα ελληνικά παράλια. Διότι τα διοικείται από την Αγγλία με αρμοστές έτσι λεγόταν. Άγγλοι αρμοστές, ο πρώτος αν τον θυμάστε από τα σχολικά μας βιβλία ήταν ο Μέτλαντ και μετά κάποια άλλη. Μην πας περιπτώσει. Και έτσι μας αφορά η δύναμη της Αγγλίας από όλες τις πλευρές. Ίσως καμιά άλλη χώρα τελικά στην Επανάσταση του 1821 δεν μας αφορά τόσο πολύ όσο η Αγγλία. Και γιατί είναι δίπλα στους Έλληνες. Από το Μεσολόγγγι η Αγγλία, λέω από της Δυτικής Τερεάς η Αγγλία είναι σε απόσταση μισής ώρας με το καραβάκι. Επομένως θα παίξει ρόλο και αυτή η πλευρά. Κάτι που ήθελα να σας τονίσω για τον αιώνα αυτό είναι το εξής. Ο 19ο αιώνας και ιδιαίτερα εκεί αυτές οι δεκαετίες 1800, 1810, 1820 που ακόμα οι Ναπολεόντιοι πόλεμοι είναι κοντινοί. Οι Ναπολεόντιοι πόλεμοι όπως ξέρετε σάρωσαν την Ευρώπη. Αυτό που σήμερα είναι η Ιταλία, η Αυστρία, η Ουγγαρία, η Γερμανία. Και φυσικά ο Ναπολεόντιος σε έβαλε στη Ρωσία το 1912. Πόλεμος και Ειρήνη. Αυτό το μικρό βιβλίο του Τολσθόι στην ουσία περιγράφει αυτό το έπος των Ρώσων οι οποίοι αντιμετώπισαν τους εισβολείς Γάλλους, τους νίκησαν κτλ. Δηλαδή η Ευρώπη κάηκε στο πελεκούδι στην Ευρώπη με τους Ναπολεόντιους πολέμους. Και προσέξτε οι Ναπολεόντιοι πόλεμοι εμπεριείχαν πολλή ιδεολογία. Δεν ήταν απλώς πόλεμοι διότι οι Γάλλοι πολεμούσαν ως μέλη μιας χώρας με εθνική ταυτότητα. Όπως λέγεται, μέχρι να γίνει η Γαλλική Επανάσταση οι Γάλλοι πολεμούσαν κάτω από την Ιαχή. «Βίβλε ροά» Πολεμούσαν για τον βασιλιά. Αλλά μετά την Γαλλική Επανάσταση, έλεγαν «Βίβλα φράνς» Πολεμούσαν για τη Γαλλία, γιατί είχε γίνει το μεγάλο βήμα του εθνισμού. Θα γνωρίζετε ότι ο Μπετόβεν αφιέρωσε την Πέμπτη Συμφωνία στον Απολέοντα και τα λοιπά. Όταν μπήκε ο Απολέοντας όμως στη Γερμανία, το έσφισε. Αλλά, εν πάση περιπτώσει, τι θέλω να πω με αυτό. Ο Απολέοντας είχε εμπνεύσει άτομα σε όλη την Ευρώπη, ακόμη και στην Ευρώπη στην οποία εισέβαλε. Διότι θεωρούνταν ότι φέρνει το πνεύμα των Γάλλων, το πνεύμα του φιλελευθερισμού στην ουσία, των ελευθεριών του ανθρώπου και τα λοιπά. Και εξ'αυτού πολλά άτομα είχαν μπεί στον πόλεμο με τον Απολέοντα ή εναντίον τον Απολέοντα. Η Ευρώπη είχε ζήσει δεκαετίες σε πόλεμο και σκληρότατο πόλεμο. Έχει σημασία αυτό διότι αυτός ο μακρύς πόλεμος, οι μακρές διαδικασίες πολέμου στην Ευρώπη, είχε δημιουργήσει χιλιάδες, μια ομάδα, χιλιάδων, δεν ήταν συνεκτική, χιλιάδων νεαρών αντρών που είχαν εθιστεί στον πόλεμο. Είχαν μεγαλώσει στον πόλεμο και αυτό που ήξεραν είναι να πολεμούνε. Και όταν τελείωσαν οι Ναπολεόντιοι πόλεμοι κάποιοι εξ' αυτόν έμειναν ορφανοί από αυτό που ήξεραν, την κατάσταση που ζούσαν. Και αναζητούσαν ξανά κάπου που να πάνε να πολεμήσουν. Υπήρχε μια διαθεσιμότητα δηλαδή, ακόμη και χωρίς αμοιβία, μια διαθεσιμότητα. Γι' αυτό και στην Λατινική Αμερική που γινόταν ιστορίας πήγαν ένα σωρό Ευρωπαίοι να πολεμήσουν. Όταν αρχίσουν και γίνονται γεγονότα στα Βαλκάνια που είναι και πιο κοντά, θα είναι και εκεί κάποιοι διαθέσιμοι να πολεμήσουν. Τελειώνοντας ο πόλεμος, οι νικητές του πολέμου και αυτοί κυρίως οι νικητές της Ευρώπης. Το λέω αυτό διότι οι Αγγλίοι δεν θεωρούν τον εαυτό τους Ευρώπη. Είναι η Αγγλία και The Continent, η Ήπειρος, πάντα έτσι ήταν εξού και τα γεγονότα που ζήκαν εις. Αφορούσε την Ευρώπη αυτό το πράγμα παρότι τον Απολέοντα τον τελείωσε ο Wellington, δηλαδή η Αγγλία. Στην πραγματικότητα η Αγγλία θεωρούσε τον εαυτό της άλλο και είναι, είναι όπως ξέρετε νησί η Αγγλία βόρεια από την Ευρώπη. Γιατί σας τα λέω αυτά, διότι όταν τέλεισαν οι Ναπολέοντε οι πόλεμοι στη Βιέννη συγκεντρώθηκαν οι νικητές του Ναπολέοντα. Ρωσία γίγαντας, Αυστρία άλλος γίγαντας, είναι αυστριακή αυτοκρατορία όχι η Αυστρία η σημερινή. Γερμανία, από τα γερμανικά κράτη η Προσία γιατί η Γερμανία δεν υπήρχε δεν ήταν ενιαία ήταν πολλά μικρά κράτη. Αλλά το πιο σημαντικό κράτος είναι η Προσία και αυτή. Και στην σύσκεψη που γίνεται στη Βιέννη η ρωσική πλευρά δρά διπλωματικά με το πιο χαρισματικό υπουργό εξωτερικών που είναι ο Ιωάννης Καποδίστριας. Ο Ιωάννης Καποδίστριας ως υπουργός εξωτερικών της Ρωσίας κάνει μια πρόταση εντυπωσιακή στο Συμβούλιο της Συνέδριο της Βιέννης. Λέγοντας το εξής και ο Τσάρος το δέχεται τον βοηθάει σε αυτό ήταν άποψη του Καποδίστρια αυτή. Ότι αφού πάμε να δημιουργήσουμε ένα σώμα στην Ευρώπη καταστολής ξανά πολέμου. Τι ήθελε η σύσκεψη της Βιέννης έλεος όχι πια πόλεμος σε αυτή την Ήπειρο τέλος να τελειώσει αυτός ο πόλεμος μάλιστα. Σας θυμίζει κάτι όταν τέλειωσε ο πρώτος παγκόσμιος πόλεμος οι λαοί της γης δημιούργησαν, δηλαδή οι μεγάλες και όλοι, ένα φορέα για να μην ξαναγίνει πόλεμος ποτέ και ονομάστηκε Κοινωνία των Εθνών. Και η Κοινωνία των Εθνών τέλος πάντων δεν μπόρεσε να επιτύχει τίποτα διότι σε 20 χρόνια ξανάρχισε ο πόλεμος και ήταν και ο φοβερότερος από όλους, ο δεύτερος παγκόσμιος πόλεμος. Όταν τελείωσε ο δεύτερος παγκόσμιος πόλεμος αμάν είπανε να μην ξαναγίνει πόλεμος στη γη και δημιουργήθηκε ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών, ούτως ώστε 190 χώρες στον κόσμο να βρίσκονται και τέλος πάντων να μην γίνονται πόλεμοι. Σε αυτή την κατεύθυνση ήταν και αυτή η συμφωνία που έγινε το 1814-1815 στη Βιέννη. Τι ήθελε δηλαδή να μην ξαναγίνει αναστάτωση στην Ευρώπη, να ζήσει η Ευρώπη σε ειρήνη και τα λοιπά. Μάλιστα αυτό στην πράξη ανάμεσα στα άλλα σήμενε να μην γίνονται και ξεγέρσεις και αναστατώσεις. Σε αυτή τη σύσκεψη ο Ιωάννης Καποδίστριας, και γι' αυτό δεν ξέρω αν ξέρετε τιμάται πάρα πολύ ο Ιωάννης Καποδίστριας από τη Γαλλία, είπε ότι δεν μπορεί να στήσουμε ένα μηχανισμό τέτοιο που λέμε, δηλαδή να βρισκόμαστε ως κράτη κάθε τόσο και να βλέπουμε πως πάει η κατάσταση στην Ευρώπη και να σταματούμε τυχόν βίαιες καταστάσεις και πολέμους και σε αυτό να μη μετέχει η Γαλλία. Η Γαλλία είχε τυθεί μόλις, σωστά, κανονικά όλοι οι άλλοι είχαν κάνει σύσκεψη παραμερίζοντας τη Γαλλία, διότι η Γαλλία ήταν εκείνη η οποία τους είχε δημιουργήσει τα μεγάλα προβλήματα. Αλλά ο Καποδίστριας είπε ότι αν δεν βάλουμε τη Γαλλία μέσα στην ομάδα ελέγχου της Ευρώπης, τότε θα επιδινώσουμε την κατάσταση, διότι η Γαλλία είναι ένα μεγάλο, σπουδαίο κράτος της Ευρώπης. Αν το βάλεις στην πάντα τελικά θα το έχεις απέναντί σου, πρέπει να το βάλεις μέσα στο παιχνίδι. Και έτσι έγινε παραδόξως και η Γαλλία μπήκε σε αυτή την ομάδα. Σε αυτή την ομάδα που ονομάστηκε Ιερά Συμμαχία, η Αγγλία δεν μπήκε ποτέ οργανικά, αλλά επειδή ήταν η μεγαλύτερη δύναμη στον κόσμο, μετήχε σε πολλές συναντήσεις χωρίς να είναι πλήρες μέρος της Ιεράς Συμμαχίας. Μας ενδιαφέρει η Ιερά Συμμαχία διότι όταν θα γίνει επανάσταση του 1821 θα λειτουργεί και θα λειτουργεί στην κατεύθυνση που σας είπα. Οι φορείς αυτοί δεν θέλουν φασαρίες και το έχουν πει. Προσέξτε, Αγγλία, Γαλλία, Ρωσία, Αυστρία, Πρωσία μισούνται μεταξύ τους. Δεν είναι ότι είναι ενιαίες, όχι ανταγωνιστικές, έχουν θέματα μεταξύ τους, δεν είναι ζήτημα. Αλλά συμφωνούν συμφωνία κυρίων. Ότι μετά από όλη αυτή την τρέλα των απολυοντίων πολέμων θα βρισκόμαστε τόσες φορές το χρόνο και άμα χρειαστεί επιπλέον και θα συζητούμε πώς πάντα πράγματα και θα βρίσκουμε λύσεις από κοινού και στις λύσεις από κοινού θα τις σεβόμαστε μεταξύ μας. Ναι, ναι, συμφωνία κυρίων. Το λέω αυτό διότι θα το βρούμε μπροστά μας αυτή τη συμφωνία κυρίων όταν θα γίνει επανάσταση του 1821 διότι τα άτομα, τα κράτη αυτά στις συσκέψεις τους αν θυμάστε στη Βερόνα, στο Λάιμπαχ και το Λάιμπαχ είναι η Λιουμπλιάνα της Σλοβενίας. Όταν ξεκίνησε η ελληνική επανάσταση αυτοί είχανε συμφωνημένες συναντήσεις αυτές που είχαν αποφασίσει και εκεί έτεθε ζήτημα. Ξέρετε εκεί πέρα κάτω στο νότο της Βαλκανικής οι Έλληνες τυπάν την Οθωμανική Αυτοκρατορία και ήταν αρνητικοί. Αρνητικοί, δεν τους συζητούμε διότι αυτή ήταν η στάση τους συνολικά. Πρέπει να σας πω ότι από αυτά τα μέλη της Ιεράς Συμμαχίας που είναι πολύ ισχυρό σχήμα, μία δεν ασχολήθηκε και πολύ με το ελληνικό ζήτημα είναι η Προσία. Η Προσία είναι πάρα πολύ βόρεια πάνω στην Βαλτική οπότε τα συμφέροντά της ήταν μακρινά, δεν έπαιξε και μεγάλο ρόλο. Μία δεν άλλαξε στάση εναντίον των Ελλήνων από την αρχή μέχρι το τέλος και αυτή είναι η Αυστρία. Η Αυστρία από την αρχή μέχρι το τέλος άκουγε η ελληνική επανάσταση και της στυναζότανε οι τρίχες της κεφαλής της. Ποιοι μας μένουν? Ρωσία, Αγγλία και Γαλλία. Και αυτές είναι οι χώρες τελικά που θα παίξουν ρόλο στην ελληνική επανάσταση όμως όταν θα ξεκινήσει η επανάσταση το 21 όλοι είναι εναντίον της και το λένε και το γράφουν και το τονίζουν και πρέπει να σας πω κάτι ότι η ελληνική επανάσταση όταν ξεκινάει το 21 ήδη έχουνε γίνει χοντρά γεγονότα κοντά στους Έλληνες. Στην Ιταλία την εποχή που γίνεται τα γεγονότα δηλαδή μετά το 15, το 20 δεν υπάρχει δεν ξέρω αν ξέρετε είναι 180 κράτη και κρατίδια τα περισσότερα βόρεια τα ελέγχει η Αυστρία και τα λοιπά δεν υπάρχει Ιταλία ακριβώς και στις περιοχές που είναι σήμερα Ανάπολη και Σικελία, Νότια Ιταλία υπάρχει υπήρχε ένα κίνημα ισχυρό που το είχαν στήσει κάποιοι επαναστάτες τους λέγανε τον εαυτό τους καρμπονάρι και αυτοί είχανε στήσει ένα πλαίσιο επανάστασης με τη βάση της συνομοτικότητας σωστά όταν ξεκινάς μια δράση τυρίζεις κανόνες συνομοτικότητας σωστά όπως και οι Έλληνες όταν δημιούργησαν την Φιλική Εταιρεία ήταν μια εταιρεία που τυρούσε τους κανόνες συνομοτικότητας δεν έβγαινε στο καφενείο είπες ξέρεις χτες με συνάντησε ένας και λέει ήταν πολύ συμπεθείς άνθρωπος ο οποίος είπε ξέρετε θα κάνουμε επανάσταση γιατί κάνουμε εκεί προς το βιέλαιο λέγονται αυτά τα πράγματα πρέπει κλειστό το στόμα δεν λες τίποτα γιατί εδώ πρέπει να ευνηδιάσεις να μη ρθει ο άλλος να σε σφάξει κτλ στην Ευρώπη υπήρχαν πολλές τέτοιες ομάδες και τούτο διότι πολλοί λαοί είχαν εμπνευστεί και ετοίμαζαν και αυτή τις εξεγεύσεις τους Ουγγροί, Πολονοί, Ιταλοί, Έλληνες στο Νότο και αυτοί οι Καρμπονάροι οργάνωσαν εξέγερση στην Πανάσταση στη Νότια Ιταλία και η Ιερά Συμμαχία τους κατέπνεξε δηλαδή το είπε και το έκανε δίπλα σου δηλαδή γιατί η Ιταλία είναι δίπλα στην Ελλάδα δίπλα σου το είχε δείξει η Ιερά Συμμαχία ότι το εννοεί αυτό το πράγμα, κακό μήνυμα για σένα βέβαια δε βαρύ μήνυμα και επίσης στην Ισπανία γινόταν παραλίλως παρόμοια γεγονότα διότι είχαν φύγει να πολέοντας αλλά οι Γάλλοι είχαν παραμείνει κτλ και πάλι κατεστάλει και εκεί η επανάσταση, άρα τα πράγματα δεν πήγαιναν καλά, μάλιστα όμως κάποιοι παλαβοί είχαν πάρει απόφαση για επανάσταση το 1814 στην Οδυσσό της Ρωσίας αυτοί που έστισαν τώρα εγώ έχω στήσει τα χαρτιά μου εκεί, κοιτάξτε να δείτε μπορείς αγόρι μου να με βοηθήσεις να μου τα δώσεις γιατί αφρώνος δεν τα μετέφερνει όλα, πιάστα όλα Μπράβο παλικάρι μου, σώζετε τους άφρονες ενήλικες ευχαριστώ αγόρι μου χρυσό, δεν πειράζει θα βρω την άκρη μου, άστο, άστο, άστο στη γριά θα βρει άκρη δώστο, δώστο αγόρι μου, ευχαριστώ πάρα πολύ, ευχαριστώ πολύ Λοιπόν, σας έλεγα για την ελληνική πλευρά, η Φιλική Εταιρεία το 1814 δημιουργήθηκε στην Οδυσσό της Ρωσίας από εμπόρος Έχει σημασία αυτό που σας λέω διότι ο παράγοντας των εμπόρων είναι ένα θέμα που πρέπει να μας απασχολήσει και θα μας απασχολήσει Οι έμποροι αυτοί ήταν τρεις, τους ξέρουμε όλοι, ο Τσακάλωφος, ο Σκουφάς, ο Ξάνθος, ο ένας από την Πάτμο, ο άλλος από τα Γιάννενα, ο άλλος από την Άρτα Και αυτοί κάνουν μια οργάνωση αντίγραφο των συνομοτικών οργανώσεων της εποχής Πρέπει να σας πω στο σημείο κάτι αυτό, και η Φιλική Εταιρεία και η Καρμπονάρι και η Γαλλική Επανάσταση και η Αμερικανική Επανάσταση είχαν οργανωθεί σε στοές μασώνων Και οι τρεις, ο Ξάνθος δεν το συζητούμε, οι ιδρυτές της Φιλικής Εταιρείας είναι Μασόνοι, ο Δε Ξάνθος στα απομνημονεύματά του, τα οποία τα έχω κάπου τώρα, αύριο θα σας τα αφέρω Στα απομνημονεύματά του αφού μιλάει για τον εαυτό του σε τρίτο πρόσωπο λέει ο Ξάνθος γεννήθηκε εκεί και τα λοιπά και στο δεύτεροι παράγραφο εμοιήθηκε στη στοά των μασώνων διότι η ΓΑΠΑ την ελευθερία και την ανεξαρτησία Μάλιστα, η μασονία ήταν ένα κίνημα ιδιαίτερα έντονο, γεννήθηκε στην Αγγλία και στην Γαλλία και θεωρούνταν ταυτόσιμο των πιο προαιδευτικών ιδεών και τα λοιπά Και ο Ξάνθος συνεχίζει ότι αφού εμοιήθηκε στην στοάν των μασώνων, εμίησε και τους άλλους δύο, δηλαδή τον Τσακάλοφ και τον Σκουφά, στα μυστήρια της εταιρείας και έτσι ξεκίνησε το πράγμα Πρέπει να σας πω ότι για να γίνεις μέλος της φιλικής εταιρείας περνούσες από μια μύση, σωστά, που είχε κάποια στάδια, σωστά, στα οποία στάδια έκανες κάποιες συγκεκριμένες κινήσεις, τελετές, συμβολικά πράγματα Αυτό ήταν αντίγραφο των σταδίων μέσω των οποίων μπαίνει στη στοά των μασώνων. Αυτό δεν ήταν μόνο, όπως σας είπα και οι καρμπονάροι και οι δεκεμβριστές στη Ρωσία, ήτανε πασπαρτού αυτή η ιστορία Δηλαδή είσαι βεβαίος. Όταν ακούς κάπου επανάσταση λες ποιοι ήταν αρχηγοί αυτοί ψάχνεις. Μέλη του στοά δεν υπάρχει περίπτωση. Και επομένως και στην ελληνική επανάσταση αυτό. Αυτό δεν σημαίνει ότι η φιλική εταιρεία ήταν μασωνική Μόνο η αρχικός πυρήνας ήταν ελάχιστη οι Έλληνες που είχανε σχέση με τις μασωνικές τοές. Που υπήρχαν μασωνικές τοές? Κυρίως στα Επτάνησα λόγω των Γάλλων και των Άγγλων εκεί υπήρχαν κάτι στους τοές και σήμερα άμα πάτε στην Κέρκυρα είναι πρώτο τραπέζι πίστα Η στοά η οποία είναι από το 1700 τόσο και στη Ζάκυνθο και στη Λευκάδα και τα είπα και επίσης υπήρχαν στοές και στη Σμύρνη και στην Κωνσταντινούπολη αλλά δεν ήταν πολλοί Έλληνες από ότι ξέρουμε που να είχανε μπεί στις τοές. Πάντως στον αρχικό πυρήνα ήταν μασόνοι οι αρχηγοί αυτής της ιστορίας Έμποροι όπως σας είπα όχι έμποροι πετυχημένοι ήταν λογιστές στην πραγματικότητα ή αποτυχημένοι έμποροι. Έχει σημασία αυτό που σας λέω διότι επειδή αυτοί οι τρεις άνθρωποι δεν ήταν πετυχημένοι έμποροι δεν πετυχαίνανε στα πρώτα χρόνια να πείσουνε και άλλους να μπουνε στο μυστήριο Και τούτο διότι στην Οδυσσό και στη Νότια Ρωσία υπήρχαν χιλιάδες Ελλήνων που δρούσαν επιχειρηματικά και όταν σε προσέγγιζε ένας αποτυχημένος έμπορος και σου έλεγε έλα να ενωθείς για επανάσταση Η συνείδηση αντίδραση ήταν, αυτός δεν μπορείς να διοικήσει μια επιχείρηση επιτυχημένα, θα διοικήσει επανάσταση, ας το, δεν θα πάει Δεν ξέρω, γνωρίζετε η Φιλική Εταιρεία τα 4 πρώτα χρόνια είχε λάχιστες μύσεις και το πράγμα άλλαξε όταν μπήκαν στην Φιλική Εταιρεία κάποιοι πολύ πετυχημένοι έμποροι, ο Αναγνωστόπουλος και τα λοιπά Και αυτή τη στιγμή μπήκαν οι πετυχημένοι έμποροι, εκτινάχθηκε η μύση, ο αριθμός των μη θέντων Έτσι μετά το 1818 στην ουσία εκτινάσεται ο αριθμός των ανθρώπων που μπαίνουν στη Φιλική Εταιρεία Και με αποτέλεσμα όταν έρχεται το 1821 να θεωρήσουν ότι έχουν αρκετά μέλη, είχαν και ένα πρόβλημα Ότι δεν τηρήθηκαν πάντα οι σωστές διαδικασίες, διότι έπρεπε, για να γίνεις μέλος όπως σας είπα Περνούσες μια σειρά από ελέγχους. Πρώτα πρώτα έπρεπε το άτομο που θα προσέγγιζες για να το μυήσεις Να μάθεις αν είναι σοβαρό, αν είναι φερέγγιο, αν δεν είναι επιπόλαιο και λέει ότι του κατέβει Και αφού πάρεις τις πληροφορίες να το προσεγγίσεις σιγά σιγά με βήματα να το βάλεις στη διαδικασία Και αφού πια βεβαιωθείς ότι πρόκειται για άτομο κύρους και αξιοπιστίας, να του αναθέσεις με τη σειρά του να μυήσει άλλους Δεν ήτανε μαζική η διαδικασία, ήταν ένα το άτομο που σήμενε ότι έπαιρνε χρόνο πολύ Γι' αυτό και δεν θα μπορούσε να είναι πολλά τα μέλη της Φιλικής Εταιρείας, ωστόσο μετά το 18 και μέχρι το 20 Εκτινάχθηκε ο αριθμός των ατόμων που έγιναν μέλη της Φιλικής Εταιρείας και ως φαίνεται πολλές φορές έγιναν και επιπόλαιες κινήσεις Και μυήθηκαν άτομα που δεν ήταν πραγματικά φερέγγια και αρχίσανε και αυτά να μειούν με επιπολεότητα Και σταδιακά μαθαίνουμε ότι μέχρι και γυναίκες στα σπίτια σαν τσάγια συζητούν Αυτό καταλαβαίνετε, οι άντρες στην εποχή εκείνη θεωρούν ότι έτσι και πάει κάτι στο στόμα γυναικών, πάει τελείως δεν πάρει περίπτωση Μάλιστα, στα τσάγια τα απογεματινά, το 5 o'clock τι να πούμε, λένε το ξέρεις και λέω άντρας μου είναι μέλος Τέλειωσε το πανηγύριε, άμα αρχίσει μια τέτοια ιστορία είσαι χαμένος από χέρι δεν πάει Η Φιλική Εταιρεία έχει ανησυχήσει, σου λέει πάει ξεφεύγει το σύστημα κάτι πρέπει να γίνει να το συμμαζέψουμε Κοιτάξτε να δείτε τώρα, είμαστε στο 1821 και παίρνει απόφαση η Φιλική Εταιρεία να ξεκινήσει την επανάσταση σωστά Κοιτάξτε να δείτε, γιατί το 1821, έχει σημασία Το 1821 τα πράγματα στην Οθωμανική Αυτοκρατορία είναι ταραγμένα έτσι κι αλλιώς ήταν ταραγμένα τα πράγματα και πριν Γιατί το 1821 και όχι, τι συμβαίνει στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, η Οθωμανική Αυτοκρατορία είναι σε παρακμή Και ένα από τα συμπτώματα της είναι ότι η κεντρική εξουσία έχει χάσει την δυνατότητα να ελέγχει τα πράγματα όπως τη συνέβαινε τους προηγούμενους αιώνες Και αυξάνεται εξ'αυτού η δύναμη διάφορων περιφερειακών ομάδων εξουσίας, οι οποίες είναι ενωπλές Και καταλαβαίνοντας ότι ο Σουλτάνος δεν είναι και η κεντρική αρχή τόσο αποτελεσματικής στον έλεγχο των πραγμάτων, πολλοί εξ'αυτόν σκέφτονται μπα ευκαιρία Να γίνω εγώ ο ηγεμόνας της Στάδε περιερχής, εγώ να πάρω τα πράγματα στα χέρια μου Γι'αυτό και η Φιλική Οθωμανική Αυτοκρατορία ζει τόσα πολλά Προσέξτε να δείτε, το 1821, το Φεβρουάριο, παίρνεται η απόφαση για την αρχή της Επανάστασης ποιος είναι αρχηγός της Φιλικής Εταιρείας Η Φιλική Εταιρεία βρισκόμενη μπροστά στην προοπτική της έκρηξης της Επανάστασης θέλει να βρει αρχηγό Και η μόνη χώρα που πάει ο νους της είναι μία Μία είναι η χώρα για τους Έλληνες, μία είναι η χώρα της καρδιάς τους και αυτή είναι η Ρωσία Οι Έλληνες έχουν ταφτιστεί με την Ρωσία Καλόγεροι βλέπουν οράματα, εικόνες μιλούν και λένε ότι η Ρωσία έρχεται να μας σώσει Γενικά το πράγμα είναι πάρα πολύ ζωντανό Και γράφονται φυλάδια στα οποία εξηγείται ότι το ξανθόν γένος έρχεται κτλ κτλ Αυτό ισχύει όπως σας είπα για όλη τη βαλκανική και για τους Έλληνες Και η φιλική εταιρεία δημιουργείται στη Ρωσία, σωστά? Πρέπει να σας πω στο σημείο αυτό σε παρένθεση, αν και δεν είναι παρένθεση Ότι πολλοί μελετητές θεωρούν μέχρι σήμερα ότι η ελληνική επανάσταση ήταν δουλειά της Ρωσίας Το θεωρούν βέβαιο, ότι τα δεδομένα το δείχνουν Εμείς δεν έχουμε, δεν έχει βρεθεί κάποιο έγγραφο που να το πιστοποιεί αυτό Αλλά η αλήθεια είναι ότι άμα το δεις το πράγμα από μακριά, όλα τα στοιχεία αυτό δείχνουν Η φιλική εταιρεία τελείως τυχαία δημιουργήθηκε σε μια ρωσική πόλη του Νότου Δύο αρχηγούς ανεζήτησε η φιλική εταιρεία Ο πρώτος ήταν ο Ιωάννης Καποδίστριας, σε στάλλει αντιπροσωπία στη Θεοναγία Πετρούπολη Και του ζητήθηκε να γίνει αρχηγός της φιλικής εταιρείας, όντας υπουργός των εξωτερικών Ο Ιωάννης Καποδίστριας όπως γνωρίζετε αρνήθηκε καθέτος Και είπε ότι δεν πιστεύει ότι είναι καλή εποχή για να ξεκινήσουν οι Έλληνες τίποτα Αυτός ήταν και μέσα στα πράγματα και είπε θα πάει χαράμι όλη αυτή η ιστορία Θα γίνει όπως μεταορλωφικά σφαγή Και επομένως αποστασιοποιήθηκε Και μάλιστα θα γνωρίζει ότι όχι μόνο αποστασιοποιήθηκε αλλά υπέβαλε την παρέτσισή του στο τζάρο Όταν κατάλαβε ότι η φιλική εταιρεία έχει σκοπό να ξεκινήσει η επανάσταση Υπέβαλε την παρέτσισή του στο τζάρο σκεπτόμενος και πολύ σωστά Ότι αν ξεκινήσουν οι Έλληνες όπως έλεγαν και όπως έκαναν επανάσταση Και εκείνος είναι υπουργός εξωτερικών στη Ρωσία θα θεωρηθεί οπωσδήποτε Βέβαιο ότι ο τζάρος είναι πίσω από την επανάσταση Επομένως θα στραφούν εναντίον των Ελλήνων οι υπόλοιπες δυνάμεις Οι οποίες θα κατηγορήσουν και τον τζάρο ότι δεν σεβάστηκε τα ισορροπίες της ιεράς συμμαχίας Αμέσως θα σκέφτηκε ήταν ένας εφιέστατος και ικανότατος άνθρωπος Και θα γνωρίζετε ότι υπέβαλε την παρέτσισή του Ο τζάρος αρνήθηκε να δεχθεί την παρέτσιση Αλλά πάντα υπάρχουν διοικητικές λύσεις Κατάλαβε ο τζάρος τι έχει στο νου του σιωπηλά το στέλεχος του Και του έδωσε άδεια επαόριστον Και έτσι ο Καποδίστριας έφυγε από την Ρωσία ολότελα Για να μην υπάρχει καν η υποψία ότι βρίσκεται πίσω από οτιδήποτε στην ελληνική επανάσταση Και αξιοποιηθεί εναντίον των Ελλήνων Και πήγε και εγκαταστάθηκε στην Γενέβη της Ελβετίας Ο Καποδίστριας θα γνωρίζετε ότι είχε ξανά εγκατασταθεί στην Ελβετία Σταλμένος από τον τζάρο Το 1805 θα σας γελάσω, χρόνια πριν Και οργάνωσε στην ουσία τη βάση του πολιτικού συστήματος της Ελβετίας Και κυρίως το κομμάτι της ουδετερότητας της χώρας Δεν ξέρω αν ξέρετε στην Ελβετία υπάρχουν αγάλματα του Καποδίστρια Σε αρκετά σημεία της χώρας Τον τιμούν πολύ δηλαδή τον Καποδίστρια Και μια μέρα του χρόνου είναι μέρα τιμής στον Καποδίστρια Ο Καποδίστριας μετά την πρόταση αυτή φεύγει και εγκαθίσταται στη Γενέβη Τι θέλω να σας πω, στη διάρκεια της επανάστασης του 1921 ο Καποδίστριας ζει στη Γενέβη Δεν είναι στην Ρωσία Όταν επιλέγει πρώτος κυβερνήτης το 1927, έξι χρόνια, επτά αργότερα Το μήνυμα ότι επιλέγει κυβερνήτης των Ελλήνων το έλαβε στην Ελβετία Και από την Ελβετία ήρθε στην Ελλάδα Και στη διάρκεια που ήταν στην Ελβετία Επέξε πολύ μεγάλο ρόλο στο φιλελληνικό κίνημα της Ελβετίας Αυτό έχει σημασία Πάντως αρνήθηκε ο Ιωάννης Καποδίστριας Το δεύτερος που ήρθε στο νου της Φιλικής Εταιρείας Για αρχηγός της ήταν, πάλι από τη Ρωσία Και ήταν ένας επαγγελματίας στρατιωτικός, στο στρατό του Τσάρου Λεγόταν Αλέξανδρος Ιψηλάντης Ανήκε στη μεγάλη οικογένεια των Ιψηλάντη Που οι Ιψηλάντιδες ήταν φαναριώτες Αυτό που λέμε φαναριώτες, μία από τις μεγάλες φαναριωτικές οικογένειες Που είχαν παράδοση Ρωσοφιλία στο Ιψηλαντέικο Και αυτός ήταν και υπασπιστής του Τσάρου Ο Αλέξανδρος Ιψηλάντης, υπάρχουν δύο Ιψηλάντιδες Ο Αλέξανδρος και ο αδελφός του Δημήτριος Και καμιά φορά τους μπερδεύουμε Ο Αλέξανδρος έπαιξε ρόλο στην επανάσταση στη Μορδοβλαχία Ο Δημήτριος έπαιξε ρόλο στην επανάσταση κάτω, στο νότο της Βαλκανικής Ο Αλέξανδρος Ιψηλάντης είχε πολεμήσει στους Ναπολεοντίους πολέμους Εναντίον του Ισβολέα, δηλαδή στη Ρωσία Είχε πληγεί το αριστερό του χέρι και ήταν στην ουσία χωλός Δηλαδή το ένα του χέρι δεν λειτουργούσε Ήταν ήρωας πολέμου Αυτόν τον πλησίασε η Φιλική Εταιρεία Δέχθηκε να γίνει αρχηγός της Φιλικής Εταιρείας Και αυτός είναι που χειρίστηκε την επανάσταση Δηλαδή στο τέλειο του 1820 ο Ιψηλάντης είναι στη θέση του Και πρέπει να πάρει απόφαση πού θα ξεκινήσει η επανάσταση Δεν είναι απλό πράμα Η σκέψη του Ιψηλάντη και των στελεχών που τον πλησίωναν της Φιλικής Εταιρείας Ήταν να ξεκινήσει η επανάσταση στην Πελοπόννησο Όμως μετά πριτάνευσε νέο σχέδιο να ξεκινήσει η επανάσταση στη Μολδοβλαχία Ποια είναι η Μολδοβλαχία στην ουσία η σημερινή Ρουμανία Δεν έχουμε δίκτη Περιμένετε όμως το καλό το παλικάρι Ο Έλληνας παιδί μου Λοιπόν αυτή είναι η σημερινή Ρουμανία Εδώ βλέπετε λέει Μολδαβία αλλά είναι μπέρδεμα Διότι είναι η Βεσαραβία που σήμερα λέγεται Μολδαβία Εδώ είναι ο ποταμός Προύθος Και αυτός χώριζε ο ποταμός Προύθος την Οθωμανική Αυτοκρατορία από τη Ρωσία Και στην ουσία μπαίνοντας αυτό το ποτάμι Περνώντας αυτό το ποτάμι έμπαινε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία από τη Ρωσία Στη Μολδαβία και η Βλαχία είναι νοτιότερα Το Βουκουρέστι είναι της Βλαχίας πρωτεύουσα Λοιπόν εδώ είναι βλέπετε το Κυσινάου Εδώ είναι η Οδυσσός Εδώ είναι η έδρα της Φιλικής Εταιρείας Η οποία είχε πολλούς μίσεις όλη αυτή την περιοχή Γιατί υπήρχαν Έλληνες όλη αυτή την περιοχή Και Έλληνες φυσικά και σε αυτή εδώ πέρα την περιοχή Εδώ είναι η Οθωμανική Αυτοκρατορία Πάνω από αυτό είναι Ρωσία Ο Αλέξαντρος Υψηλάτης αποφασίζει τελικά Να ξεκινήσει η επανάσταση στη Μολδαβία και στη Βλαχία Προσέξτε να δείτε Γιατί Πελοπόννησος, γιατί η Βλαχία και η Μολδαβία, σωστά Αρχικό σχέδιο ήταν η Πελοπόννησος Πριν όμως σας πω γιατί η Πελοπόννησος, γιατί η Βλαχία και η Μολδαβία Να σας πω ότι ο κύριος λόγος που έκανε τη Φιλική Εταιρεία Να ανασκουμποθεί, να ξεκινήσει την επανάσταση τότε Είναι ότι Ένας πασάς της Βαλκανικής Πολωστός στη σειρά Αλλά με ειδικό βάρος Μιλάμε για τύπο Που λεγότανε Αλή Και ήτανε πασάς στα Ιωάννινα Είχε αρχίσει πόλεμο Εναντίον της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας Αυτό στην Οθωμανική Αυτοκρατορία Είχε γίνει κοινό Κάποιος πασάς αποφάσιζε Ότι είναι αρκετά δυνατός στην περιοχή του Δεν βλέπε ότι ο Σουλτάνος Αντιμετωπίζει τα χίλια Μύρια στο κέντρο Οπότε σκεφτότανε Ευκαιρία να γίνω χαλήφης Στη θέση του χαλήφη που λέει no good Και ξεκινούσε πόλεμο εναντίον των Σουλτάνων Αυτός ο Αλή πασάς Ήτανε Τουρκαλβανός Όταν λέμε Τουρκαλβανός Δεν σημαίνει Τούρκος Σημαίνει Μουσουλμάνος Αλβανός Ακούγεται αυτός ο όρος Τουρκαλβανός Δηλαδή Αλβανός Μουσουλμάνος Καμία σχέση Οι Αλβανοί δεν είναι Τουρκοί Αλλά στο θρησκεύμα ήτανε Μουσουλμάνος Και αυτός ο τύπος Ήτανε μεγάλης σου πια Πάρα πολύ ικανός άνθρωπος Πανέξυπνος Αδύστακτος Επιχειρηματικός, δραστήριος Στα νιάτα του ήταν φοβερός κλέφτης Στη συνέχεια ανάγκασε την Αυτοκρατορία Να τον κάνει στέλεχος της διοίκησης Έγινε Πασάς στα Γιάννενα Και προσέξτε έγινε Πασάς στα Γιάννενα Για 40 περίπου χρόνια κράτησε το Πασαλίκη Όταν ο μέσος όρος παραμονής ενός Πασάς στο αξίωμά του Ήταν δύο χρόνια Εδώ αποκαλύπτεσαι Πρέπει να είσαι πολύ λερά για να κυβερνάς Και ο Αλή Πασάς ήταν μεγάλος Μεγάλος αυτό που έκανε Ένας εφιέστατος άνθρωπος Ένα ακούγε, 10 καταλάβαινε, 100 προλάβαινε Με όλα όσα σήμενε αυτό Ο οποίος είχε γίνει κατάσταση στα Γιάννενα Και όταν λέμε Γιάννενα και Ήπειρο Δεν εννοούμε μόνο αυτό που σήμερα είναι Ήπειρος Διότι ο Αλή Πασάς Ήταν ταυτόχρονα και ο μεγαλύτερος Διαχειριστής τσιφλικιών Ολόκληρης της Βαλκανικής Διαχειριζόταν περίπου 1000 τσιφλίκια Που ξεκινούσαν από την πατρίδα του το Τεπελένη Δηλαδή γι'αυτό λέγονταν Τεπελελής από την Ελβανία Και ο γιος του ο Βελής Είχε γίνει Πασάς στην Πελοπόννησο Πώς σας φαίνεται αυτό Εδώ μιλάμε για μεγάλο παίκτη δηλαδή Ο Αλή Πασάς δεν ήταν ότι-ότι Και έλεγχε τμήματα της Βαλκανικής Ήταν άξιος και είχε κοντά του Πάρα πολύ ισχυρό στήσι Σώμα ενόπλων ολογειρά του Σας είπα ότι οι Αλβανοί Ταυτίζονται με την έννοια Του σκληρού ενόπλου Αυτός είχε τον ανθό της Αρβανιτιάς Όπως λέγονταν ολογειρά του δηλαδή Τους καλύτερους πιο μάχημους Τουρκαλβανούς Ολογειρά του Και επίσης για να ξεδοντιάσει Τους ντόπιους ενόπλους Ήτανε να του κάνουν ιστορίες Αρματολούς δηλαδή Της Ρούμελης και τα λοιπά Τους πήρε ως πρωτοπαλήκαρα του Στα Γιάννενα Δεν ξέρω αν ξέρετε οι περισσότεροι είμαστε ήρωες Της Τερεάς Ελλάδος είχανε για χρόνια Βρεθεί στην αυλή του Αλή Πασά Ως πρωτοπαλήκαρα του Αλή Ήταν αρκετά πονηρός Σου λέει έναν τύπο σαν τον Οδυσσέ Αντρούτσο Πώς θα τον εφέρω εγώ Στα νερά μου άμα του δείξω Όταν τον τιμώ πάρα πολύ Και του δίνω μεγάλη σημασία Όλους λοιπόν αυτούς τους έκανε πρωτοπαλήκαρα Αδυνάτισε έτσι τις περιοχές Απ' τις οποίες τους απέσπασε Τον εαυτό του με αυτούς τους ισχυρούς ολόγυρα Και έτσι είχε δίπλα του ένα στρατό Δηλαδή πολύ δυνατό Αυτός ο Αλής Ήτανε που είχε χτυπήσει και τους σουλιώτες Μήπως πρέπει να κάνουμε ένα διάλειμμα Γιατί άμα πιάσω για τους σουλιώτες Οπότε είναι 7 και 5 να κάνουμε ένα τέταρτο 20 λεπτά Και ξεκινώνουμε Καλησπέρα! Παρακαλώ Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! Καλησπέρα! койκρατος Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Υπότιτλοι AUTHORWAVE Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η καρδιά της Ευρώπης και είναι η καρδιά της Ευρώπης. Αυτή είναι η επίσημη δήλωση του Καραϊσκάκη. Από αυτή τη δήλωση ο Καραϊσκάκης δεν ξανά έκανε καπάκια. Έγινε ο Καραϊσκάκης μας απόλυτα δοσμένος στον αγώνα και αξιότατος σε αυτό που έκανε. Και πρέπει να σας πω ότι ο Καραϊσκάκης δεν επαιδίωξε πολιτικές θέσεις. Ήτανε στρατιωτικός. Το λέω αυτό διότι πάρα πολλοί από τους στρατιωτικούς με πρώτο τον κολοκοτρώνι επαιδίωξαν πολιτικές θέσεις και μάλιστα πολύ σκληρά. Δεν το λέω με κακό, δεν είναι κακό. Ο Καραϊσκάκης ήταν στρατιωτικός, το ήξερε ότι ήταν στρατιωτικός και πέθανε υπερασπιζόμενος την Αθήνα. Στη μάχη των Αθηνών, την ίστατη μάχη της Επανάστασης. Άμα χανόταν αυτή, χανόταν και η Επανάσταση. Και ήταν εκεί στο Φάληρο, στην ίστατη μάχη το 1827 και στην ουσία ήταν ο ικανότερος από όλους τους Έλληνες που είχαν μαζευτεί για να υπερασπιστούν την Αθήνα. Και τέλος πάντων εκεί χάθηκε με ένα τρόπο άδικο διότι έγινε μια ψημαχία. Δεν χάθηκε πάνω στη μάχη, έγινε μια ψημαχία, πήγε να χωρίσει πράγματα και τον χτύπησε μια σφαίρα και πέθανε την ημέρα της γιορτής του, το 1827. Σας ανέφερα τον Καραϊσκάκη γιατί είναι ένα, ο Κωνσταντίνος Παπαριγόπουλος έγραψε ένα υπέροχο άρθρο για τον Καραϊσκάκη. Λέγοντας ότι είναι μια λαμπρή περίπτωση για να καταλάβουμε πως μέσα στον αγώνα οι άνθρωποι πλάθονταν. Εσείς και εγώ σκεφτείτε το αν αύριο ξεκινήσει ένα κακό, τώρα μιλάμε με απόσταση, πείτε ότι αύριο ξεκινά ένα κακό, όχι κακό να μην ξέρεις τι θα σου τύχει. Εσείς και εγώ πως θα αντιδράσουμε, πως θα πάμε, μέσα στο χρόνο, άμα κρατήσει αυτό 7-8 χρόνια, πού θα είμαστε, πού θα πάμε. Δεν υπάρχει έτοιμη απάντηση σε αυτό, άνθρωποι κρύβονται πίσω από αυτή την ιστορία. Και δεν ήταν για τσάμπα μάγκες αυτό που έγινε το 21, σαν αυτούς που καίνε την Αθήνα τους πιάνουν και μετά τους αφήνουν κάθε μέρα. Ήταν για μάγκες, διότι μπροστά από τον στρατό τον Οθωμανικό προηγούνταν οι παλουκατζίδες, σώμα παλουκατζίδων, να επαναλάβω. Κύριοι, με ένα παλούκι στο χέρι, το οποίο είναι καμωμένο με πολύ σοφό τρόπο για να κάνει αυτό που θα σας πω τώρα. Σε παλουκώνανε, τι θα πει παλουκώνο, αυτό το παλούκι το βάζουν στον προκτό και με σφυρί στο χτυπούνε ώστε να περάσει όλη την σπονδυλική στήλη και να βγει εδώ. Και προσέξτε είναι έτσι καμωμένο το παλούκι και το χτυπάει με μαεστρία ο τεχνίτης ούτως ώστε να μην καταστρέψει κανένα από τα ζωτικά όργανα. Που θα πει ότι πέθαινες μετά από 40 ώρες σε αυτό το πράγμα, του οποίου ο πόνος προφανώς δεν υπάρχει, δεν περιγράφεται αυτό το πράγμα. Θέλω να πω, μπήκαν οι άνθρωποι σε κάτι απερίγραπτα σκληρό και δύσκολο, αναμετριόνταν με τον εαυτό τους και δεν είναι μόνο οι άντρες ή ήταν και εσείς και εγώ με τα παιδιά σου, με τα μωρά σου και τα λοιπά. Που πας, πόσο αντέχεις, πολλοί αντέξανε αλλά θέλω να πω δεν είμαστε εδώ για να κουνάμε το δάχτυλο σε αυτούς. Σε αυτούς που ζήσανε την πραγματική δυσκολία, εμείς που ζούμε σε τόσο άνετες καταστάσεις, αύριο πενταίμισι ώρες είμαστε εδώ πάλι, καλό βράδυ, να είστε καλά. Φέρτε και κανένα σκαμνάκι αύριο, το εννοώ αν έχετε κανένα σκαμνάκι φέρετε να μην είστε όρθοι. Παλικάρια, όχι ασία. Ναι, το ρημάξαμε τον άτομο. Είμαστε οι δικοί. Ναι, ναι, ναι. Ναι, ναι, ναι. Ναι, ναι, ναι, ναι. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Καλησπέρα. Κι αύριο μου το καλώ, πέντε θα έρθείτε πάνε αύριο, πέντε και... Πέντε, πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε, πέντε... Πέντε, πέντε...